Wejscie w życie: 1 stycznia 2002

Ostatnia Zmiana: 30 listopada 2020

Ustawa z dnia 24 sierpnia 2001 r. o Żandarmerii Wojskowej i wojskowych organach porządkowych

Art. 1. 1. Tworzy się Żandarmerię Wojskową jako wyodrębnioną
i wyspecjalizowaną służbę wchodzącą w skład Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej
Polskiej.
2. Ustawa określa:
1) zakres działania i organizację Żandarmerii Wojskowej oraz uprawnienia
i obowiązki żołnierzy Żandarmerii Wojskowej;
2) rodzaje i zadania wojskowych organów porządkowych oraz uprawnienia
i obowiązki żołnierzy tych organów.
3. Ilekroć w ustawie jest mowa o:
1) żołnierzach Żandarmerii Wojskowej – rozumie się przez to żołnierzy pełniących
czynną służbę wojskową na stanowiskach służbowych w jednostkach
organizacyjnych Żandarmerii Wojskowej;
2) żołnierzach wojskowych organów porządkowych – rozumie się przez to
żołnierzy pełniących czynną służbę wojskową, wyznaczonych przez właściwy
organ wojskowy do pełnienia służby określonej w art. 45;
3) Siłach Zbrojnych – rozumie się przez to Siły Zbrojne Rzeczypospolitej Polskiej.

Art. 2. Nazwa „Żandarmeria Wojskowa”, jej skrót „ŻW” przysługuje wyłącznie
służbie, o której mowa w art. 1 ust. 1.

Art. 3. 1. Żandarmeria Wojskowa wykonuje zadania należące do jej zakresu
działania w Siłach Zbrojnych oraz w stosunku do osób określonych w ust. 2.
2. Żandarmeria Wojskowa jest właściwa wobec:
1) żołnierzy pełniących czynną służbę wojskową;
2) żołnierzy niebędących w czynnej służbie wojskowej w czasie noszenia przez
nich mundurów oraz odznak i oznak wojskowych;
3) pracowników zatrudnionych w jednostkach wojskowych:
a) w związku z ich zachowaniem się podczas pracy w tych jednostkach,
b) w związku z popełnieniem przez nich czynu zabronionego przez ustawę pod
groźbą kary, wiążącego się z tym zatrudnieniem;
4) osób przebywających na terenach lub w obiektach jednostek wojskowych;
4a) osób przebywających na terenach lub w obiektach placówek zagranicznych
Rzeczypospolitej Polskiej;
4b) osób stwarzających lub mogących stwarzać zagrożenie dla osoby ochranianej;
5) innych osób niż określone w pkt 1–4, podlegających orzecznictwu sądów
wojskowych albo jeżeli wynika to z odrębnych przepisów;
6) osób niebędących żołnierzami, jeżeli współdziałają z osobami, o których mowa
w pkt 1–5, w popełnieniu czynu zabronionego przez ustawę pod groźbą kary albo
też jeżeli dokonują czynów zagrażających dyscyplinie wojskowej albo czynów
przeciwko życiu lub zdrowiu żołnierza albo mieniu wojskowemu;
7) żołnierzy sił zbrojnych państw obcych, przebywających na terytorium
Rzeczypospolitej Polskiej oraz członków ich personelu cywilnego, jeżeli
pozostają w związku z pełnieniem obowiązków służbowych, o ile umowa
międzynarodowa, której Rzeczpospolita Polska jest stroną, nie stanowi inaczej.

Art. 4. 1. Zadaniami Żandarmerii Wojskowej są:
1) zapewnianie przestrzegania dyscypliny wojskowej;
2) ochranianie porządku publicznego na terenach i obiektach jednostek
wojskowych oraz w miejscach publicznych;
3) ochranianie życia i zdrowia ludzi oraz mienia wojskowego przed zamachami
naruszającymi te dobra;
3a) prowadzenie działań antyterrorystycznych w rozumieniu ustawy z dnia
10 czerwca 2016 r. o działaniach antyterrorystycznych (Dz. U. z 2019 r. poz.
796) na obszarach lub w obiektach należących do komórek i jednostek
organizacyjnych podległych Ministrowi Obrony Narodowej lub przez niego nadzorowanych albo administrowanych przez te komórki i jednostki organizacyjne;
3b) ochranianie placówek zagranicznych Rzeczypospolitej Polskiej znajdujących się
w miejscu stacjonowania Polskich Kontyngentów Wojskowych oraz ochrona
personelu dyplomatyczno-konsularnego tych placówek;
4) wykrywanie przestępstw i wykroczeń, w tym skarbowych, popełnionych przez
osoby, o których mowa w art. 3 ust. 2, ujawnianie i ściganie ich sprawców oraz
ujawnianie i zabezpieczanie dowodów tych przestępstw i wykroczeń;
4a) dokonywanie analizy oświadczeń o stanie majątkowym żołnierzy zawodowych
i przedstawianie Ministrowi Obrony Narodowej wniosków w tym względzie;
5) zapobieganie popełnianiu przestępstw i wykroczeń przez osoby, o których mowa
w art. 3 ust. 2, oraz innym zjawiskom patologicznym, a w szczególności:
alkoholizmowi i narkomanii w Siłach Zbrojnych;
6) współdziałanie z polskimi oraz zagranicznymi organami i służbami właściwymi
w sprawach bezpieczeństwa i porządku publicznego oraz policjami wojskowymi;
7) zwalczanie klęsk żywiołowych, nadzwyczajnych zagrożeń środowiska
i likwidowanie ich skutków oraz czynne uczestniczenie w akcjach
poszukiwawczych, ratowniczych i humanitarnych, mających na celu ochronę
życia i zdrowia oraz mienia;
8) wykonywanie innych zadań określonych w odrębnych przepisach.
2. Zadania, o których mowa w ust. 1, Żandarmeria Wojskowa wykonuje poprzez:
1) kontrolowanie przestrzegania dyscypliny wojskowej oraz porządku publicznego;
2) interweniowanie w przypadkach naruszenia dyscypliny wojskowej lub porządku
publicznego;
3) opracowywanie dla właściwych organów informacji o stanie dyscypliny
wojskowej i przestępczości w Siłach Zbrojnych, a także występowanie do tych
organów z wnioskami mającymi na celu zapobieżenie popełnianiu przestępstw,
wykroczeń i przewinień dyscyplinarnych;
4) wykonywanie czynności operacyjno-rozpoznawczych;
5) wykonywanie czynności procesowych w zakresie i na zasadach przewidzianych
w przepisach o postępowaniu karnym i karnym skarbowym;
6) zabezpieczanie śladów i dowodów popełnienia przestępstw i wykroczeń oraz
sporządzanie ekspertyz i opinii kryminalistycznych;
7) poszukiwanie sprawców przestępstw i wykroczeń oraz zaginionych żołnierzy,
a także poszukiwanie utraconych przez jednostki wojskowe: broni, amunicji,
materiałów wybuchowych i innego mienia wojskowego oraz materiałów
zawierających informacje niejawne;
8) wykonywanie kontroli ruchu drogowego, pilotowanie kolumn wojskowych oraz
kierowanie ruchem drogowym, w zakresie i na zasadach przewidzianych
w przepisach o ruchu drogowym i o drogach publicznych;
9) kontrolowanie uprawnień żołnierzy do noszenia munduru oraz odznak i oznak
wojskowych, posiadania uzbrojenia i ekwipunku wojskowego oraz przebywania
poza terenami i obiektami jednostek wojskowych;
10) kontrolowanie posiadania uprawnień do używania munduru oraz odznak i oznak
wojskowych, w zakresie i na zasadach przewidzianych w przepisach
o odznakach i mundurach;
11) konwojowanie osób, dokumentów i mienia wojskowego;
12) przymusowe doprowadzanie osób, w zakresie i na zasadach przewidzianych
w przepisach o postępowaniu karnym, karnym skarbowym, karnym
wykonawczym i cywilnym;
13) asystowanie przy czynnościach egzekucyjnych, w zakresie i na zasadach
przewidzianych w przepisach o postępowaniu cywilnym i o postępowaniu
egzekucyjnym w administracji;
14) współuczestniczenie w zapewnianiu porządku podczas trwania imprez
masowych przeprowadzanych na terenach i w obiektach jednostek wojskowych,
w zakresie i na zasadach przewidzianych w przepisach o bezpieczeństwie imprez
masowych;
15) wykonywanie zadań policji sądowej w sądach wojskowych i powszechnych
jednostkach organizacyjnych prokuratury, w których utworzono komórki
organizacyjne do spraw wojskowych;
16) kontrolowanie ochrony mienia wojskowego, a w szczególności przechowywania
uzbrojenia i środków bojowych;
17) kontrolowanie przestrzegania przepisów o wychowaniu w trzeźwości
i przeciwdziałaniu alkoholizmowi oraz o narkomanii, a także wykonywanie
czynności przewidzianych w tych przepisach dla organów wojskowych;
17a) przyjmowanie i zwalnianie z izby zatrzymań osób, o których mowa w art. 26a,
oraz prowadzenie ich ewidencji, przechowywanie dokumentów dotyczących
pobytu tych osób w izbach zatrzymań oraz ich rzeczy osobistych, złożonych do
depozytu, a także nadzorowanie osób przebywających w izbach zatrzymań;
18) wykonywanie czynności ochronnych w stosunku do uprawnionych osób, a także
zabezpieczanie pobytu w jednostkach wojskowych osób zajmujących
kierownicze stanowiska państwowe i delegacji zagranicznych;
19) przetwarzanie informacji, w tym danych osobowych.
3. Żandarmeria Wojskowa wykonuje również czynności na polecenie sądu
wojskowego i sądu powszechnego oraz prokuratora, a także organów administracji
rządowej, wojskowej i samorządu terytorialnego oraz Agencji Mienia Wojskowego
w zakresie, w jakim obowiązek ten wynika z odrębnych przepisów.
4. W czasie stanów nadzwyczajnych oraz w razie ogłoszenia mobilizacji
i w czasie wojny Żandarmeria Wojskowa wykonuje ponadto zadania określone
w odrębnych przepisach.
5. Wykonywanie zadań, o których mowa w ust. 1 pkt 3b, odbywa się w ramach
użycia Sił Zbrojnych poza granicami państwa w rozumieniu ustawy z dnia 17 grudnia
1998 r. o zasadach użycia lub pobytu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej poza
granicami państwa (Dz. U. z 2014 r. poz. 1510 oraz z 2019 r. poz. 1726).

Art. 5. 1. Żandarmeria Wojskowa wykonuje zadania należące do jej zakresu
działania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.
2. Żandarmeria Wojskowa może wykonywać zadania należące do jej zakresu
działania również poza granicami Rzeczypospolitej Polskiej w stosunku do:
1) żołnierzy polskich;
2) osób, o których mowa w art. 3 ust. 2 pkt 4a i 4b;
3) polskich pracowników zatrudnionych za granicą w polskich jednostkach
wojskowych i w polskich przedstawicielstwach wojskowych, chyba że umowa
międzynarodowa stanowi inaczej.

Art. 6. 1. Dowódcą Żandarmerii Wojskowej i przełożonym wszystkich żołnierzy
Żandarmerii Wojskowej jest Komendant Główny Żandarmerii Wojskowej.
2. Komendant Główny Żandarmerii Wojskowej podlega bezpośrednio
Ministrowi Obrony Narodowej.
3. Komendanta Głównego Żandarmerii Wojskowej i jego zastępcę wyznacza na
stanowisko służbowe i zwalnia z tego stanowiska Minister Obrony Narodowej.

Art. 7. 1. Żandarmerię Wojskową tworzą:
1) Komenda Główna Żandarmerii Wojskowej;
2) terenowe jednostki organizacyjne Żandarmerii Wojskowej;
3) specjalistyczne jednostki organizacyjne Żandarmerii Wojskowej.
2. Terenowymi jednostkami organizacyjnymi Żandarmerii Wojskowej są:
1) oddziały Żandarmerii Wojskowej;
2) wydziały Żandarmerii Wojskowej.
3) (uchylony)
2a. W skład oddziałów lub wydziałów Żandarmerii Wojskowej mogą wchodzić
placówki Żandarmerii Wojskowej, jako ich zamiejscowe komórki wewnętrzne.
3. Minister Obrony Narodowej, w drodze zarządzenia, tworzy, przekształca
i znosi terenowe oraz specjalistyczne jednostki organizacyjne Żandarmerii
Wojskowej, a także określa ich organizację oraz szczegółowe zakresy i obszary
działania jednostek organizacyjnych Żandarmerii Wojskowej, z uwzględnieniem
struktury i rozmieszczenia Sił Zbrojnych oraz zadań Żandarmerii Wojskowej.

Art. 8. 1. Żandarmeria Wojskowa składa się z następujących pionów
funkcjonalnych:
1) dochodzeniowo-śledczego;
2) prewencyjnego;
3) administracyjno-logistyczno-technicznego.
2. Minister Obrony Narodowej, w drodze zarządzenia, tworzy i znosi inne niż
wymienione w ust. 1 rodzaje pionów funkcjonalnych, określając ich organizację
i zakres działania.

Art. 8a. 1. W stosunku do osób ubiegających się o przyjęcie do służby albo pracy
w Żandarmerii Wojskowej przeprowadza się postępowanie kwalifikacyjne.
2. Komendant Główny Żandarmerii Wojskowej organizuje i prowadzi
postępowanie kwalifikacyjne w stosunku do kandydatów ubiegających się o przyjęcie
do służby:
1) albo pracy w Komendzie Głównej Żandarmerii Wojskowej, Centrum Szkolenia
Żandarmerii Wojskowej w Mińsku Mazowieckim i Oddziale Zabezpieczenia
Żandarmerii Wojskowej w Warszawie;
2) w korpusie oficerów zawodowych w pozostałych jednostkach organizacyjnych
Żandarmerii Wojskowej.
3. Komendant Główny Żandarmerii Wojskowej może upoważnić właściwego
komendanta oddziału Żandarmerii Wojskowej do organizacji lub przeprowadzenia
postępowania kwalifikacyjnego.
4. Komendant oddziału Żandarmerii Wojskowej organizuje i prowadzi
postępowanie kwalifikacyjne w stosunku do innych niż wskazanych w ust. 2 pkt 2
kandydatów ubiegających się o przyjęcie do służby albo pracy w podległych mu
jednostkach organizacyjnych.
5. Postępowanie kwalifikacyjne ma na celu ustalenie, czy kandydat posiada
predyspozycje i spełnia warunki do pełnienia służby albo pracy w Żandarmerii
Wojskowej.
6. Kandydat ubiegający się o przyjęcie do służby albo pracy w Żandarmerii
Wojskowej może być poddany badaniom psychologicznym lub
psychofizjologicznym.
7. Kandydat ubiegający się o przyjęcie do służby albo pracy w Żandarmerii
Wojskowej wypełnia ankietę kwalifikacyjną i wniosek o przeprowadzenie
postępowania kwalifikacyjnego.
8. Komendant Główny Żandarmerii Wojskowej lub osoby przez niego
upoważnione w ramach postępowania kwalifikacyjnego przeprowadzają:
1) wobec kandydata do pracy:
a) rozmowę kwalifikacyjną,
b) sprawdzenie w Krajowym Rejestrze Karnym, Krajowym Systemie
Informacyjnym Policji i Krajowym Centrum Informacji Kryminalnych oraz
ewidencjach i kartotekach niedostępnych powszechnie, o których mowa w art. 25 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 5 sierpnia 2010 r. o ochronie informacji niejawnych (Dz. U. z 2019 r. poz. 742),
c) wywiad o kandydacie w miejscu zamieszkania i pracy,
d) badania psychologiczne oraz badania psychofizjologiczne – w przypadku
stanowisk wymagających szczególnych predyspozycji;
2) wobec kandydata do służby, czynności wymienione w pkt 1 lit. a–c oraz:
a) egzamin ze sprawności fizycznej,
b) egzamin z poziomu znajomości języków obcych,
c) badania psychologiczne,
d) badania psychofizjologiczne – w przypadku stanowisk wymagających
szczególnych predyspozycji.
9. Żandarmeria Wojskowa, w celu przeprowadzenia postępowań
kwalifikacyjnych, przetwarza następujące dane:
1) w przypadku kandydata do pracy:
a) wizerunek,
b) nazwisko, w tym nazwisko rodowe,
c) imię lub imiona,
d) imię ojca,
e) imię i nazwisko panieńskie matki,
f) stan cywilny,
g) datę urodzenia,
h) miejsce urodzenia,
i) obywatelstwo (obywatelstwa),
j) serię i numer dowodu osobistego,
k) numer PESEL,
l) posiadany stopień wojskowy lub inny stopień w formacji określonej w art.
17a ust. 1 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy
zawodowych (Dz. U. z 2019 r. poz. 330, 730 i 1726),
m) serię i numer książeczki wojskowej,
n) adres miejsca zamieszkania,
o) serię i numer paszportu,
p) miejsce pracy lub służby,
q) dochody,
r) dane dotyczące służby albo zatrudnienia,
s) wykształcenie,
t) wynik rozmowy kwalifikacyjnej,
u) wyniki wywiadu w miejscu zamieszkania i pracy,
v) wyniki sprawdzeń w kartotekach niedostępnych powszechnie, o których
mowa w art. 25 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 5 sierpnia 2010 r. o ochronie
informacji niejawnych,
w) wyniki sprawdzeń w Krajowym Rejestrze Karnym, Krajowym Systemie
Informacyjnym Policji i Krajowym Centrum Informacji Kryminalnych,
x) wynik badania psychologicznego,
y) wynik badania psychofizjologicznego;
2) w przypadku kandydata do służby, dane wymienione w pkt 1 oraz wynik:
a) testu sprawnościowego,
b) sprawdzianu kwalifikacji językowych.
10. Przepis ust. 8 pkt 2 lit. d stosuje się do żołnierzy Żandarmerii Wojskowej
przed wyznaczeniem na stanowiska służbowe, w przypadku stanowisk wymagających
szczególnych predyspozycji.
11. Informacje, o których mowa w ust. 9, przetwarza się przez okres niezbędny
do prowadzenia postępowania kwalifikacyjnego oraz pełnienia służby albo pracy w
Żandarmerii Wojskowej, a także wykonywania ustawowych zadań przez Żandarmerię
Wojskową.
12. Informacje, o których mowa w ust. 9, uzyskane podczas postępowania
kwalifikacyjnego zakończonego wynikiem negatywnym przetwarza się przez okres 5
lat, licząc od dnia zakończenia tego postępowania.
13. Informacje, o których mowa w ust. 9, podlegają zabezpieczeniom
zapobiegającym nadużyciom lub niezgodnemu z prawem dostępowi lub
przekazywaniu polegającym co najmniej na dopuszczeniu do przetwarzania danych
osobowych wyłącznie osób posiadających pisemne upoważnienie wydane przez
administratora danych.
14. Minister Obrony Narodowej określi, w drodze rozporządzenia, sposób i tryb
prowadzenia postępowania kwalifikacyjnego do Żandarmerii Wojskowej oraz wzór
ankiety kwalifikacyjnej i wniosku o przeprowadzenie postępowania kwalifikacyjnego,
mając na względzie zapewnienie sprawnego przebiegu postępowania
kwalifikacyjnego oraz wyłonienia osób posiadających predyspozycje i warunki do
pełnienia służby albo pracy w Żandarmerii Wojskowej.

Art. 9. 1. Do jednostek organizacyjnych Żandarmerii Wojskowej oraz żołnierzy
pełniących służbę w tych jednostkach w sprawach nieuregulowanych w ustawie
stosuje się przepisy dotyczące jednostek wojskowych i żołnierzy pełniących czynną
służbę wojskową.
1a. (uchylony)
2. Minister Obrony Narodowej określi, w drodze rozporządzenia, dodatkowe –
poza warunkami ogólnymi ustalonymi dla żołnierzy – warunki fizyczne i psychiczne
oraz kwalifikacje żołnierzy Żandarmerii Wojskowej, w szczególności wymagania co
do stanu zdrowia i sprawności fizycznej oraz wykształcenia i umiejętności, a także
wymogu niekaralności, z rozróżnieniem żołnierzy zawodowych i niezawodowych.
3. Minister Obrony Narodowej określi, w drodze rozporządzenia, dodatkowe –
obok posiadanego przez żołnierzy – umundurowanie, uzbrojenie i wyposażenie
żołnierzy Żandarmerii Wojskowej, niezbędne im do wykonywania zadań Żandarmerii
Wojskowej.
4. Minister Obrony Narodowej określi, w drodze zarządzenia:
1) plany i programy szkolenia specjalistycznego żołnierzy Żandarmerii Wojskowej;
2) formy, metody, sposoby i środki wykonywania czynności służbowych przez
żołnierzy Żandarmerii Wojskowej, w zakresie objętym przepisami ustawy.

Art. 10. 1. Dokumentem potwierdzającym pełnienie przez żołnierza czynnej
służby wojskowej na stanowisku służbowym w jednostce organizacyjnej Żandarmerii
Wojskowej oraz posiadanie przez niego prawa wykonywania czynności należących do
jej zakresu działania jest legitymacja żołnierza Żandarmerii Wojskowej.
2. Prawo wykonywania czynności należących do zakresu działania Żandarmerii
Wojskowej potwierdza również odznaka identyfikacyjna żołnierza Żandarmerii
Wojskowej.
3. Minister Obrony Narodowej określi, w drodze rozporządzenia:
1) wzór legitymacji żołnierza Żandarmerii Wojskowej oraz szczegółowy sposób
postępowania z nią związanego, a w szczególności ustali dane osobowe
wpisywane do legitymacji, organy wydające, wymieniające i odbierające
legitymację, przypadki, w których podlega ona zdeponowaniu, wymianie
i zwrotowi, oraz sposób jej używania, przechowywania i niszczenia,
z rozróżnieniem żołnierzy zawodowych i niezawodowych;
2) wzór odznaki identyfikacyjnej żołnierza Żandarmerii Wojskowej oraz
szczegółowy sposób postępowania z nią związanego, a w szczególności ustali organy wydające i odbierające odznakę, przypadki, w których podlega ona zdeponowaniu i zwrotowi, oraz sposób jej używania, przechowywania i noszenia, z rozróżnieniem żołnierzy zawodowych i niezawodowych.

Art. 11. 1. Żołnierze Żandarmerii Wojskowej podczas wykonywania czynności
służbowych są obowiązani:
1) nosić mundury;
2) mieć przy sobie legitymację żołnierza Żandarmerii Wojskowej;
3) mieć przy sobie odznakę identyfikacyjną żołnierza Żandarmerii Wojskowej.
2. Przepisu ust. 1 nie stosuje się przy wykonywaniu czynności
operacyjno-rozpoznawczych, o których mowa w art. 40 ust. 2.
3. Przepisu ust. 1 nie stosuje się przy wykonywaniu czynności ochronnych.

Art. 12. 1. Żołnierze Żandarmerii Wojskowej przed przystąpieniem do
wykonania czynności służbowej są obowiązani przedstawić się, podając stopień
wojskowy oraz imię i nazwisko, a ponadto na żądanie osoby, której czynność ta
dotyczy, są obowiązani okazać legitymację żołnierza Żandarmerii Wojskowej
w sposób umożliwiający odczytanie oraz zanotowanie serii i numeru legitymacji,
a także danych osobowych żołnierza.
2. Przepisu ust. 1 nie stosuje się przy wykonywaniu czynności ochronnych oraz
czynności operacyjno-rozpoznawczych, o których mowa w art. 40 ust. 2.

Art. 13. (uchylony).

Art. 14. 1. Żandarmeria Wojskowa, wykonując zadania, o których mowa
w art. 4, współdziała z:
1) Służbą Kontrwywiadu Wojskowego, Służbą Wywiadu Wojskowego,
wojskowymi organami porządkowymi oraz dowódcami jednostek wojskowych
i dowódcami (komendantami) garnizonów;
2) Agencją Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Policją, Strażą Graniczną, organami
Krajowej Administracji Skarbowej, Służbą Ochrony Państwa, strażami ochrony
kolei oraz innymi organami uprawnionymi do wykonywania czynności
operacyjno-rozpoznawczych, a także organami uprawnionymi do prowadzenia
dochodzeń w sprawach o przestępstwa oraz organami, którym przysługują
uprawnienia oskarżyciela publicznego, i organami uprawnionymi do nakładania
grzywien w drodze mandatu karnego w sprawach o wykroczenia;
3) Szefem Krajowego Centrum Informacji Kryminalnych w zakresie niezbędnym
do realizacji jego zadań ustawowych.
2. Prezes Rady Ministrów określi, w drodze rozporządzenia, zakres i tryb
współdziałania Żandarmerii Wojskowej z Agencją Bezpieczeństwa Wewnętrznego,
Policją, Strażą Graniczną, organami Krajowej Administracji Skarbowej, Służbą
Ochrony Państwa oraz innymi organami uprawnionymi do wykonywania czynności
operacyjno-rozpoznawczych, a także organami uprawnionymi do prowadzenia
dochodzeń w sprawach o przestępstwa oraz organami, którym przysługują
uprawnienia oskarżyciela publicznego, i organami uprawnionymi do nakładania
grzywien w drodze mandatu karnego w sprawach o wykroczenia, z uwzględnieniem
właściwości i kompetencji tych organów oraz zadań Żandarmerii Wojskowej.
3. Zakres i tryb współdziałania Żandarmerii Wojskowej ze strażami ochrony
kolei określają przepisy o transporcie kolejowym.
4. Minister Obrony Narodowej określi, w drodze rozporządzenia, zakres i tryb
współdziałania Żandarmerii Wojskowej z organami wojskowymi, o których mowa
w ust. 1 pkt 1, z uwzględnieniem właściwości i kompetencji tych organów oraz zadań
Żandarmerii Wojskowej.

Art. 15. Świętem Żandarmerii Wojskowej jest dzień 13 czerwca.

Art. 16. Minister Obrony Narodowej określi, w drodze rozporządzenia, znak
Żandarmerii Wojskowej, z uwzględnieniem przepisów o znakach Sił Zbrojnych
Rzeczypospolitej Polskiej.

Art. 17. 1. Żołnierze Żandarmerii Wojskowej, wykonując zadania, o których
mowa w art. 4, wobec osób określonych w art. 3 ust. 2 mają prawo:
1) legitymowania w celu ustalenia tożsamości;
2) sprawdzania posiadania uprawnień określonych w odrębnych przepisach;
3) zatrzymywania w przypadkach i w trybie określonym w przepisach
o postępowaniu karnym;
4) zatrzymywania w przypadkach określonych w art. 18 i w przepisach innych
ustaw;
5) doprowadzania do miejsca pełnienia czynnej służby wojskowej lub miejsca
zamieszkania, w przypadkach określonych ustawą;
6) osadzania w izbie zatrzymań w przypadkach i w trybie określonym w przepisach
o dyscyplinie wojskowej;
7) nakładania grzywien w drodze mandatu karnego za wykroczenia, na zasadach
i w trybie określonym dla funkcjonariuszy Policji w przepisach o postępowaniu
w sprawach o wykroczenia, a także wykonywania czynności sprawdzających
oraz zawiadamiania prokuratora do spraw wojskowych w powszechnej jednostce
organizacyjnej prokuratury o popełnieniu wykroczenia, na zasadach i w trybie
określonym w przepisach o postępowaniu karnym;
8) występowania do dowódców jednostek wojskowych z wnioskami o wszczęcie
postępowania dyscyplinarnego, na zasadach i w trybie określonym w przepisach
o dyscyplinie wojskowej, postępowaniu karnym i w innych przepisach;
9) przeszukiwania osób i pomieszczeń w przypadkach i w trybie określonym
w przepisach o postępowaniu karnym i w innych przepisach;
10) dokonywania kontroli osobistej, a także przeglądania zawartości bagaży
i sprawdzania ładunków w portach i na dworcach oraz w środkach transportu
lądowego, powietrznego i wodnego:
a) w razie istnienia uzasadnionego podejrzenia popełnienia czynu
zabronionego pod groźbą kary lub
b) w celu znalezienia:
– broni lub innych niebezpiecznych przedmiotów mogących służyć do
popełnienia czynu zabronionego pod groźbą kary lub
– przedmiotów, których posiadanie jest zabronione, lub mogących
stanowić dowód w prowadzonym postępowaniu karnym, karnym
skarbowym lub czynnościach wyjaśniających w sprawach
o wykroczenia lub w związku z realizacją zadań, o których mowa
w art. 4 ust. 1 pkt 2–4, 5, 6 i 8, lub
– przedmiotów podlegających przepadkowi, w przypadku uzasadnionego
przypuszczenia posiadania przez osobę broni lub takich przedmiotów
lub uzasadnionego przypuszczenia ich użycia do popełnienia czynu
zabronionego pod groźbą kary
– na zasadach i w sposób określony w art. 17a i art. 17b;
10a) obserwowania i rejestrowania przy użyciu środków technicznych obrazu zdarzeń
w miejscach publicznych, a w przypadku czynności operacyjno-
-rozpoznawczych i administracyjno-porządkowych prowadzonych na podstawie
ustawy – także dźwięku towarzyszącego tym zdarzeniom;
11) udzielania pouczeń oraz wydawania rozkazów (poleceń) w granicach
niezbędnych do wykonania czynności służbowej;
12) żądania niezbędnej pomocy od instytucji państwowych, organów administracji
rządowej i samorządu terytorialnego oraz przedsiębiorców;
13) zwracania się o niezbędną pomoc do innych jednostek organizacyjnych niż
wymienione w pkt 12 oraz stowarzyszeń i fundacji, jak również zwracania się
w nagłych wypadkach do każdej osoby o udzielenie doraźnej pomocy;
14) usuwania pojazdów i blokowania kół pojazdów w przypadkach i w trybie
określonym w przepisach o ruchu drogowym;
15) używania i wykorzystywania środków przymusu bezpośredniego i broni palnej
na zasadach określonych w art. 42;
16) dokonywania sprawdzenia prewencyjnego w celu ochrony przed bezprawnymi
zamachami na życie lub zdrowie osób lub mienie lub w celu ochrony przed
nieuprawnionymi działaniami skutkującymi zagrożeniem życia lub zdrowia lub
bezpieczeństwa i porządku publicznego lub:
a) zapobiegania zdarzeniom o charakterze terrorystycznym – osób w związku
z ich dostępem na tereny lub do obiektów ochranianych przez Żandarmerię
Wojskową lub w związku z zabezpieczeniem przez Żandarmerię Wojskową
imprez masowych lub zgromadzeń, bagaży lub przedmiotów posiadanych
przez te osoby, a także środków transportu lądowego, powietrznego lub
wodnego lub pojazdów, którymi się poruszają w związku z dostępem do
tych terenów lub obiektów,
b) znalezienia i odebrania przedmiotów, których użycie ze względu na ich
właściwości może spowodować zagrożenie życia lub zdrowia lub
bezpieczeństwa przeprowadzonych czynności osób:
– doprowadzanych przez Żandarmerię Wojskową na polecenie lub
zarządzenie uprawnionego organu lub w związku z realizacją czynności
określonych przepisami prawa lub osób w stanie nietrzeźwości
doprowadzanych przez Żandarmerię Wojskową do miejsca pełnienia
czynnej służby wojskowej lub miejsca zamieszkania lub izby zatrzymań lub innego miejsca określonego przepisami prawa lub wskazanego przez uprawniony organ w poleceniu lub zarządzeniu, na podstawie
którego dokonuje się doprowadzenia do izby zatrzymań lub innego
miejsca określonego przepisami prawa,
– zatrzymywanych w przypadkach określonych w ust. 1 pkt 3 i 4, osób
zatrzymanych, przyjmowanych i osadzanych w izbach zatrzymań lub
innych miejscach określonych przepisami prawa,
– pozbawionych wolności, w tym przebywających w zakładach karnych,
aresztach śledczych, zakładach poprawczych, a także osób skazanych
lub tymczasowo aresztowanych, przekazywanych na podstawie umów
międzynarodowych, podczas wykonywania w stosunku do tych osób
przez Żandarmerię Wojskową na polecenie sądu lub prokuratora
czynności polegających na przemieszczaniu tych osób w związku z
wykonywaniem czynności procesowych lub innych czynności
określonych przez sąd lub prokuratora;
17) wydawania osobom poleceń określonego zachowania się w granicach
niezbędnych do wykonania czynności określonych w pkt 1–7, 9 lub 10 lub
wykonywania innych czynności służbowych podejmowanych w zakresie
i w celu realizacji ustawowych zadań Żandarmerii Wojskowej lub w granicach
niezbędnych do ochrony przed zatarciem śladów przy zabezpieczaniu miejsca
zdarzenia lub w celu uniknięcia bezpośredniego zagrożenia bezpieczeństwa osób
lub mienia, gdy jest to niezbędne do sprawnej realizacji zadań Żandarmerii
Wojskowej albo uniknięcia zatarcia śladów przestępstwa lub wykroczenia.
1a. Przy wykonywaniu zadań, o których mowa w art. 4 ust. 1 pkt 3b, do
żołnierzy Żandarmerii Wojskowej stosuje się odpowiednio przepisy art. 7b i art. 7c
ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o zasadach użycia lub pobytu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej poza granicami państwa.
2. Instytucje, organy i przedsiębiorcy, o których mowa w ust. 1 pkt 12, są
obowiązani, w zakresie swojego działania, do udzielania żądanej pomocy w ramach
obowiązujących przepisów prawa.
3. Jednostki, stowarzyszenia, fundacje i osoby, o których mowa w ust. 1 pkt 13,
są obowiązane do udzielania pomocy w ramach obowiązujących przepisów prawa.

Art. 17a. 1. Kontrola osobista polega na sprawdzeniu:
1) zawartości odzieży i obuwia osoby poddawanej kontroli osobistej, zwanej dalej
„osobą kontrolowaną”, i przedmiotów, które znajdują się na jej ciele, bez
odsłaniania przykrytej odzieżą powierzchni ciała;
2) zawartości podręcznego bagażu oraz innych przedmiotów, które posiada przy
sobie osoba kontrolowana;
3) zawartości odzieży i obuwia osoby kontrolowanej i przedmiotów, które znajdują
się na jej ciele, z odsłonięciem przykrytych odzieżą powierzchni ciała w celu
oraz w zakresie niezbędnym do odebrania broni lub przedmiotów, o których
mowa w art. 17 ust. 1 pkt 10, w przypadku gdy ujawniono ich posiadanie przez
osobę kontrolowaną podczas sprawdzenia, o którym mowa w pkt 1 lub 2 i gdy
do ich odebrania nie jest wystarczające zastosowanie czynności określonych
w pkt 1 i 2;
4) jamy ustnej, nosa, uszu oraz włosów osoby kontrolowanej;
5) miejsc intymnych osoby kontrolowanej, w szczególnie uzasadnionych
przypadkach.
2. Żołnierz Żandarmerii Wojskowej dokonuje kontroli osobistej w sposób
możliwie najmniej naruszający dobra osobiste osoby kontrolowanej oraz w zakresie
niezbędnym w danych okolicznościach do zrealizowania celu dokonywanej kontroli.
Podczas sprawdzenia, o którym mowa w ust. 1 pkt 3 i 5, osoba kontrolowana powinna
być częściowo ubrana. Żołnierz Żandarmerii Wojskowej najpierw sprawdza część
odzieży, a przed sprawdzeniem kolejnej części umożliwia osobie kontrolowanej
włożenie odzieży już sprawdzonej.
3. Sprawdzenia, o którym mowa w ust. 1 pkt 1–3, można dokonać wzrokowo,
manualnie lub z wykorzystaniem psa służbowego lub środków technicznych
niezbędnych do wykrywania materiałów i urządzeń, których posiadanie jest
zabronione, w szczególności broni, materiałów wybuchowych, środków
odurzających, substancji psychotropowych i ich prekursorów, a sprawdzenia,
o którym mowa w ust. 1 pkt 4 i 5 – wzrokowo lub manualnie.
4. Żołnierz Żandarmerii Wojskowej dokonujący kontroli osobistej:
1) przystępując do czynności związanych z kontrolą osobistą podaje swój stopień,
imię i nazwisko w sposób umożliwiający odnotowanie tych danych, a żołnierz
Żandarmerii Wojskowej nieumundurowany na żądanie osoby kontrolowanej
okazuje również legitymację służbową w taki sposób, aby osoba kontrolowana miała możliwość odczytać i zanotować numer i organ, który wydał legitymację,
oraz imię i nazwisko żołnierza Żandarmerii Wojskowej;
2) podaje podstawę prawną i przyczynę podjęcia kontroli osobistej;
3) legitymuje osobę kontrolowaną oraz inne osoby, jeżeli uczestniczą w czynności;
4) może wezwać osobę kontrolowaną do dobrowolnego wydania przez nią broni lub
innych niebezpiecznych przedmiotów mogących służyć do popełnienia czynu
zabronionego pod groźbą kary lub przedmiotów mogących stanowić dowód
w postępowaniu prowadzonym w związku z realizacją zadań, o których mowa
w art. 17 ust. 1 pkt 10, lub podlegających przepadkowi oraz może żądać
opróżnienia przez osobę kontrolowaną kieszeni, innych części odzieży,
przedmiotów znajdujących się na ciele osoby kontrolowanej lub przez nią
posiadanych, jak również może żądać przyjęcia przez osobę kontrolowaną
odpowiedniej pozycji ciała w sposób umożliwiający sprawdzenie miejsc
intymnych;
5) odbiera osobie kontrolowanej broń lub inne niebezpieczne przedmioty mogące
służyć do popełnienia czynu zabronionego pod groźbą kary lub przedmioty,
których posiadanie jest zabronione, lub przedmioty mogące stanowić dowód
w postępowaniu prowadzonym w związku z realizacją zadań, o których mowa
w art. 17 ust. 1 pkt 10, lub podlegające przepadkowi;
6) sprawdza czy informacje o osobie kontrolowanej, przedmiotach lub
dokumentach posiadanych przez tę osobę są przetwarzane w zbiorach danych
w dostępnych Żandarmerii Wojskowej krajowych i międzynarodowych
systemach informacyjnych, w których przetwarza się informacje, w tym dane
osobowe, o osobach podejrzanych o popełnienie przestępstw, osobach
zaginionych lub osobach poszukiwanych w związku z ochroną bezpieczeństwa
i porządku publicznego lub w których przetwarza się informacje o skradzionych
lub utraconych dokumentach lub przedmiotach w celu ich odnalezienia;
7) pobiera niezbędne dane osobowe osoby kontrolowanej lub innych osób, jeżeli
uczestniczą w czynności, oraz dane dotyczące posiadanych przez osobę
kontrolowaną dokumentów i podlegających sprawdzeniu przedmiotów, w tym
dane związane z tymi przedmiotami lub utrwalone na tych dokumentach;
8) może odstąpić od wykonywania czynności, o których mowa w pkt 1 i 3,
w przypadku gdy czynności te zostały wykonane przez żołnierza Żandarmerii
Wojskowej bezpośrednio przed przystąpieniem do dokonania kontroli osobistej w ramach realizacji innych uprawnień określonych w art. 17, w szczególności w związku z legitymowaniem osoby.
5. Kontroli osobistej dokonuje żołnierz Żandarmerii Wojskowej tej samej płci,
co osoba kontrolowana, w miejscu niedostępnym w czasie wykonywania kontroli dla
osób postronnych.
6. W przypadku gdy kontrola osobista musi być dokonana niezwłocznie,
w szczególności ze względu na okoliczności mogące stanowić zagrożenie życia lub
zdrowia ludzkiego lub mienia, może jej dokonać żołnierz Żandarmerii Wojskowej płci
odmiennej niż osoba kontrolowana, także w miejscu niespełniającym warunku,
o którym mowa w ust. 5, w sposób możliwie najmniej naruszający dobra osobiste
osoby kontrolowanej.
7. Podczas kontroli osobistej może być obecna osoba przybrana przez
dokonującego czynności, a w przypadku gdy nie uniemożliwi to przeprowadzenia
kontroli osobistej albo nie utrudni jej przeprowadzenia w istotny sposób, podczas
kontroli osobistej może być obecna także osoba wskazana przez osobę kontrolowaną.
8. Osoba kontrolowana jest obowiązana umożliwić żołnierzom Żandarmerii
Wojskowej dokonanie czynności, o których mowa w ust. 1.
9. Po zakończeniu kontroli osobistej żołnierz Żandarmerii Wojskowej poucza
osobę kontrolowaną o prawie do złożenia zażalenia, o którym mowa w ust. 11, oraz
o prawie do żądania sporządzenia protokołu z kontroli osobistej.
10. Z kontroli osobistej sporządza się protokół w przypadku, gdy osoba
kontrolowana zgłosiła takie żądanie bezpośrednio po jej dokonaniu oraz w przypadku,
gdy w toku kontroli znaleziono broń lub przedmioty, o których mowa w art. 17
ust. 1 pkt 10. Protokół zawiera w szczególności:
1) oznaczenie czynności, podstawy prawnej i przyczyny jej podjęcia, jej miejsca
oraz danych osoby kontrolowanej i osób uczestniczących w kontroli osobistej,
obejmujących w szczególności imię, nazwisko, numer PESEL lub datę urodzenia
oraz rodzaj i cechy identyfikacyjne dokumentu, na podstawie którego ustalono
tożsamość osoby;
2) datę i godzinę rozpoczęcia i zakończenia czynności;
3) dane żołnierza Żandarmerii Wojskowej dokonującego czynności, obejmujące
stopień, imię, nazwisko oraz nazwę jednostki organizacyjnej Żandarmerii
Wojskowej, w której pełni służbę;
4) nazwę jednostki organizacyjnej Żandarmerii Wojskowej właściwej ze względu
na miejsce dokonania kontroli osobistej;
5) przebieg czynności, oświadczenia i wnioski jej uczestników;
6) spis znalezionych i odebranych przedmiotów oraz w miarę potrzeby ich opis;
7) pouczenie osoby kontrolowanej o jej prawach;
8) w miarę potrzeby stwierdzenie innych okoliczności dotyczących przebiegu
czynności.
11. Osobie kontrolowanej przysługuje zażalenie do sądu rejonowego właściwego
ze względu na miejsce dokonania kontroli osobistej, w terminie 7 dni od dnia jej
dokonania, w celu zbadania zasadności, legalności oraz prawidłowości jej dokonania.
Do zażalenia stosuje się odpowiednio przepisy rozdziału 50 Kodeksu postępowania
karnego.
12. W przypadku stwierdzenia bezzasadności, nielegalności lub
nieprawidłowości dokonania kontroli osobistej sąd zawiadamia o tym prokuratora
i Komendanta Głównego Żandarmerii Wojskowej.
13. W przypadku gdy w toku kontroli osobistej nie znaleziono broni lub
przedmiotów, o których mowa w art. 17 ust. 1 pkt 10, lub w przypadku gdy osoba
kontrolowana nie zgłosiła żądania sporządzenia protokołu z kontroli osobistej,
kontrolę osobistą dokumentuje się w dokumentacji służbowej, określając datę, czas,
miejsce i przyczynę jej dokonania, dane osób w niej uczestniczących oraz rodzaj
i wynik czynności, a także informację o pouczeniu osoby kontrolowanej, o którym
mowa w ust. 9.
14. W przypadku gdy przedmioty ujawnione w wyniku czynności, o których
mowa w ust. 1, stwarzają niebezpieczeństwo dla życia, zdrowia lub mienia, żołnierz
Żandarmerii Wojskowej, w granicach dostępnych środków, niezwłocznie podejmuje
czynności ochronne, a w szczególności zabezpiecza miejsce zagrożone przed
dostępem osób postronnych oraz powiadamia dyżurnego właściwej miejscowo
jednostki organizacyjnej Żandarmerii Wojskowej o konieczności zarządzenia działań
usuwających to niebezpieczeństwo.
15. Zażalenie, o którym mowa w ust. 11, składa się za pośrednictwem jednostki
organizacyjnej Żandarmerii Wojskowej właściwej według miejsca dokonania kontroli
osobistej. Jednostka organizacyjna Żandarmerii Wojskowej, o której mowa w zdaniu
pierwszym, niezwłocznie przekazuje zażalenie do sądu rejonowego.

Art. 17b. 1. Przeglądanie zawartości bagaży lub sprawdzanie ładunków
w portach, na dworcach oraz w środkach transportu lądowego, powietrznego
i wodnego polega na:
1) wzrokowej i manualnej kontroli zawartości bagaży lub ładunków, w tym
manualnym sprawdzeniu ładunków, elementów konstrukcyjnych bagaży oraz
znajdujących się w nich przedmiotów;
2) sprawdzeniu bagaży i ładunków z wykorzystaniem psa służbowego lub
z wykorzystaniem środków technicznych niezbędnych do wykrywania
materiałów i urządzeń zabronionych, w szczególności broni, materiałów
wybuchowych, środków odurzających, substancji psychotropowych i ich
prekursorów.
2. Czynności, o których mowa w ust. 1, wykonuje się w obecności posiadacza
bagaży lub ładunków, a w przypadku gdy nie można ustalić posiadacza bagaży lub
ładunków lub w przypadku jego nieobecności – w obecności przedstawiciela
przewoźnika, spedytora lub agenta morskiego.
3. W przypadku bagaży lub ładunków przyjętych do przewozu, czynności,
o których mowa w ust. 1, wykonuje się wyłącznie w obecności przedstawiciela
przewoźnika, spedytora lub agenta morskiego.
4. W przypadku braku możliwości zapewnienia natychmiastowej obecności
osób, o których mowa w ust. 2, żołnierz Żandarmerii Wojskowej może wykonać
czynności określone w ust. 1 bez ich obecności, jeżeli z posiadanych informacji
wynika, że zwłoka może spowodować zagrożenie życia lub zdrowia ludzkiego lub
mienia, albo gdy istnieje uzasadniona obawa zniszczenia bądź utracenia przedmiotów
mogących stanowić dowód w postępowaniu prowadzonym w związku z realizacją
zadań, o których mowa w art. 17 ust. 1 pkt 10, lub podlegających przepadkowi.
5. Żołnierz Żandarmerii Wojskowej w związku z realizacją czynności, o których
mowa w ust. 1, ma prawo żądania udostępnienia bagaży lub przewożonych ładunków,
w tym otwarcia bagażnika oraz udostępnienia przestrzeni bagażowej w środkach
komunikacji do przejrzenia, wyjęcia przewożonych bagaży lub ładunków oraz
otwarcia i pokazania ich zawartości.
6. Osoby, o których mowa w ust. 2, są obowiązane udostępnić żołnierzowi
Żandarmerii Wojskowej bagaż lub ładunek do przejrzenia lub sprawdzenia, w tym
wykonać czynności, o których mowa w ust. 5.
7. Czynności, o których mowa w ust. 1, wykonuje się w miarę możliwości
w sposób niepowodujący uszkodzenia przeglądanych bagaży lub ładunków.
8. Przy dokonywaniu czynności, o których mowa w ust. 1, przepisy art. 17a
ust. 4 i 14 stosuje się odpowiednio.
9. Żołnierz Żandarmerii Wojskowej po zakończeniu wykonywania czynności,
o których mowa w ust. 1, poucza posiadacza bagaży lub ładunków lub przedstawiciela
przewoźnika, spedytora lub agenta morskiego, w obecności którego dokonano tych
czynności, o prawie do złożenia zażalenia, o którym mowa w ust. 11, oraz o prawie do
żądania sporządzenia protokołu z dokonanych czynności.
10. Z dokonania czynności, o których mowa w ust. 1, sporządza się protokół
w przypadku, gdy posiadacz bagaży lub ładunków lub przedstawiciel przewoźnika,
spedytora lub agenta morskiego, w obecności którego dokonano tych czynności,
zgłosił takie żądanie bezpośrednio po dokonaniu tych czynności oraz w przypadku,
gdy w toku czynności znaleziono broń lub przedmioty, o których mowa w ust. 1 pkt 2.
Do sporządzenia protokołu stosuje się odpowiednio przepis art. 17a ust. 10 zdanie
drugie.
11. Posiadaczowi bagaży lub ładunków lub przedstawicielowi przewoźnika,
spedytora lub agenta morskiego, w obecności którego dokonano czynności
określonych w ust. 1, przysługuje zażalenie do sądu rejonowego właściwego ze
względu na miejsce dokonania czynności, w terminie 7 dni od dnia jej dokonania,
w celu zbadania zasadności, legalności oraz prawidłowości jej dokonania. Do
zażalenia stosuje się odpowiednio przepisy rozdziału 50 Kodeksu postępowania
karnego. W przypadku stwierdzenia bezzasadności, nielegalności lub
nieprawidłowości dokonania czynności, przepis art. 17a ust. 12 stosuje się
odpowiednio.
12. W przypadku gdy w toku czynności, o których mowa w ust. 1, nie znaleziono
broni lub przedmiotów, o których mowa w ust. 1 pkt 2, lub gdy posiadacz bagaży lub
ładunków lub przedstawiciel przewoźnika, spedytora lub agenta morskiego,
w obecności którego dokonano tych czynności, nie zażądał sporządzenia protokołu,
czynności dokumentuje się w dokumentacji służbowej, określając datę, czas, miejsce
i przyczynę ich dokonania, dane osób w nich uczestniczących oraz rodzaj i wynik
czynności, a także informację o pouczeniu osoby, o którym mowa w ust. 9.
13. Zażalenie, o którym mowa w ust. 11, składa się za pośrednictwem jednostki
organizacyjnej Żandarmerii Wojskowej właściwej według miejsca dokonania czynności określonych w ust. 1. Jednostka organizacyjna Żandarmerii Wojskowej, o której mowa w zdaniu pierwszym, niezwłocznie przekazuje zażalenie do sądu rejonowego.

Art. 17c. Minister Obrony Narodowej określi, w drodze rozporządzenia, sposób
sporządzania dokumentów, o których mowa w art. 17a ust. 10 i 13 oraz art. 17b ust. 10
i 12, a także wzory protokołów, o których mowa w art. 17a ust. 9 i art. 17b ust. 9,
z uwzględnieniem informacji niezbędnych do udokumentowania podstaw prawnych,
celu i zakresu dokonanej kontroli osobistej, przeglądania zawartości bagaży
i sprawdzania ładunków w portach i na dworcach oraz w środkach transportu
lądowego, powietrznego i wodnego oraz z uwzględnieniem niezbędnych danych
osobowych osób objętych tymi czynnościami, uczestniczących w tych czynnościach
oraz dokonujących tych czynności, a także informacji niezbędnych do ustalenia
przebiegu i wyniku tych czynności.

Art. 17d. 1. Sprawdzenie prewencyjne, o którym mowa w art. 17 ust. 1 pkt 16,
polega na manualnym sprawdzeniu osoby, zawartości jej odzieży oraz przedmiotów
znajdujących się na jej ciele lub przez nią posiadanych, sprawdzeniu za pomocą
środków technicznych niezbędnych do wykrywania materiałów i urządzeń
niebezpiecznych lub których posiadanie jest zabronione, w szczególności broni,
materiałów wybuchowych, środków odurzających, substancji psychotropowych i ich
prekursorów, sprawdzeniu biochemicznym lub z wykorzystaniem psa służbowego
w zakresie niezbędnym do realizacji celu podejmowanych czynności Żandarmerii
Wojskowej w danych okolicznościach oraz w sposób możliwie najmniej naruszający
dobra osobiste osoby, wobec której czynności są wykonywane.
2. W przypadku gdy w stosunku do osób, o których mowa
w art. 17 ust. 1 pkt 16 lit. a, osób doprowadzonych w związku z realizacją czynności
określonych przepisami prawa lub osób doprowadzanych przez Żandarmerię
Wojskową, o których mowa w art. 17 ust. 1 pkt 16 lit. b tiret pierwsze, zaistniały
przesłanki, o których mowa w art. 17 ust. 1 pkt 10, dokonuje się kontroli osobistej na
zasadach i w sposób określony w art. 17a.
3. W stosunku do osób zatrzymanych, doprowadzanych lub konwojowanych,
sprawdzenie prewencyjne, o którym mowa w art. 17 ust. 1 pkt 16, może polegać
również na:
1) żądaniu zdjęcia przez osobę odzieży i obuwia,
2) zdjęciu osobie odzieży i obuwia w przypadku niewykonania żądania, o którym
mowa w pkt 1,
3) dokonaniu oględzin ciała osoby oraz sprawdzeniu zdjętej odzieży i obuwia,
w tym z wykorzystaniem środków, o których mowa w ust. 1,
4) żądaniu wydania oraz oddania do depozytu, lub w celu zajęcia lub
zabezpieczenia:
a) środków płatniczych i przedmiotów wartościowych, dokumentów
tożsamości, środków łączności oraz urządzeń technicznych służących do
rejestrowania i odtwarzania informacji,
b) przedmiotów, które mogą stanowić zagrożenie życia lub zdrowia lub
bezpieczeństwa osoby poddanej sprawdzeniu prewencyjnej lub innych osób
albo bezpieczeństwa przeprowadzanych czynności, w tym broni lub innych
niebezpiecznych przedmiotów mogących służyć do popełnienia
przestępstwa lub wykroczenia lub przedmiotów mogących stanowić dowód
w postępowaniu prowadzonym w związku z realizacją zadań, o których
mowa w art. 17 ust. 1 pkt 10, lub podlegających przepadkowi,
c) przedmiotów, które mogą stanowić zagrożenie dla porządku lub
bezpieczeństwa osoby znajdującej się w pomieszczeniu izby zatrzymań lub
innym miejscu określonym przepisami prawa, w szczególności
przedmiotów posiadających ostre krawędzie lub zakończenie, środków
służących do obezwładniania, dopuszczonych do obrotu produktów
leczniczych, produktów zawierających alkohol, sznurowadeł, pasków,
szalików, zapałek, zapalniczek lub innych przedmiotów, których wymiary
lub ilość naruszają ustalony porządek bądź bezpieczeństwo pobytu
w pomieszczeniu dla osób zatrzymanych lub doprowadzonych,
5) odebraniu przedmiotów, o których mowa w pkt 4, oraz odpowiednio ich
przyjęciu do depozytu, zabezpieczeniu lub zajęciu
– w szczególności, gdy czynności te przeprowadza się w przypadku zatrzymywania
osoby zgodnie z art. 17 ust. 1 pkt 3 lub 4 lub osoby zatrzymanej, przyjętej i osadzonej
w izbie zatrzymań, przejmowania osoby w związku z wykonywanymi czynnościami
przez Żandarmerię Wojskową, a także po zakończeniu widzenia lub innej czynności
związanej z kontaktem osoby zatrzymanej, konwojowanej lub doprowadzonej
z innymi osobami lub po każdorazowej utracie kontaktu wzrokowego z osobą
konwojowaną lub doprowadzaną.
4. Czynności, o których mowa w ust. 3 pkt 1–3, wykonuje się w sposób
umożliwiający osobie pozostawienie części odzieży na ciele, a po sprawdzeniu zdjętej
odzieży – jej włożenie przed zdjęciem pozostałej niesprawdzonej części odzieży oraz
w warunkach zapewniających poszanowanie jej intymności.
5. Do sprawdzenia prewencyjnego, o którym mowa w art. 17 ust. 1 pkt 16,
przepisy art. 17a ust. 5, 6 i 14 stosuje się odpowiednio.
6. W przypadku gdy w toku sprawdzenia prewencyjnego osób zatrzymanych,
doprowadzonych lub konwojowanych, o którym mowa w art. 17 ust. 1 pkt 16 lit. b,
ujawniono broń lub przedmioty, o których mowa w art. 17 ust. 1 pkt 10, sprawdzenie
to traktuje się jako kontrolę osobistą oraz stosuje się odpowiednio przepisy art. 17a.
7. W przypadku zwalniania osoby z izby zatrzymań lub innego miejsca
określonego przepisami prawa w celu jej przekazania do wykonania czynności
procesowych lub innych czynności określonych przez sąd lub prokuratora, środki,
dokumenty tożsamości, urządzenia techniczne i przedmioty, o których mowa
w ust. 3 pkt 4 lit. a i c, z wyjątkiem sznurowadeł, paska i szalika, przejmuje na czas
doprowadzenia lub konwoju żołnierz Żandarmerii Wojskowej realizujący
doprowadzenie lub konwój.
8. Osobie, o której mowa w art. 17 ust. 1 pkt 16 lit. a, odmawiającej poddania się
sprawdzeniu prewencyjnemu, można odmówić wstępu na teren obiektów lub
obszarów ochranianych przez Żandarmerię Wojskową lub na imprezę masową
zabezpieczaną przez Żandarmerię Wojskową, jak również uniemożliwić udział
w zgromadzeniu.

Art. 18. 1. Żołnierze Żandarmerii Wojskowej mają prawo zatrzymać żołnierza:
1) który stwarza w sposób oczywisty bezpośrednie zagrożenie dla życia lub zdrowia
ludzkiego albo dla mienia;
2) co do którego istnieje uzasadnione przypuszczenie, że popełnił on wykroczenie,
a zachodzi obawa co do jego ucieczki lub ukrycia się albo zatarcia śladów, bądź
też nie można ustalić jego tożsamości;
3) który został ujęty na gorącym uczynku popełnienia wykroczenia albo w pościgu
podjętym bezpośrednio po popełnieniu tego czynu;
4) który rażąco narusza dyscyplinę wojskową lub porządek publiczny, jeżeli
zachodzi obawa co do jego ucieczki lub ukrycia się albo zatarcia śladów czynu
bądź nie można ustalić jego tożsamości albo gdy zatrzymanie jest niezbędne do
niezwłocznego przywrócenia dyscypliny wojskowej lub porządku publicznego;
5) który, będąc pozbawiony wolności, samowolnie opuścił izbę zatrzymań, areszt
śledczy, zakład karny lub wojskowy areszt dyscyplinarny albo opuścił je na
podstawie zezwolenia właściwego organu i w wyznaczonym terminie nie
powrócił do nich;
6) który, pełniąc niezawodową służbę wojskową, samowolnie przebywa poza
jednostką wojskową lub wyznaczonym miejscem przebywania;
7) który w mundurze wojskowym znajduje się w miejscu publicznym pod
wpływem środka odurzającego lub substancji psychotropowej albo środka
zastępczego;
8) który nosi mundur wojskowy albo posiada uzbrojenie lub wyekwipowanie
wojskowe, niezgodne z obowiązującymi przepisami.
2. Żołnierze Żandarmerii Wojskowej mają prawo zatrzymać żołnierza
pełniącego czynną służbę wojskową stosującego przemoc w rodzinie w rozumieniu
przepisów ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu przemocy w rodzinie
(Dz. U. z 2020 r. poz. 218 i 956), zwanej dalej „ustawą o przeciwdziałaniu przemocy
w rodzinie”, stwarzającego bezpośrednie zagrożenie dla życia lub zdrowia ludzkiego.
3. Żołnierz Żandarmerii Wojskowej w celu stwierdzenia zasadności zatrzymania
ocenia ryzyko bezpośredniego zagrożenia dla życia lub zdrowia ludzkiego, odrębnie
dla osoby dorosłej i dziecka, biorąc pod uwagę w szczególności:
1) akty przemocy fizycznej w rodzinie;
2) wiek osoby dotkniętej przemocą w rodzinie;
3) stosowanie przemocy w rodzinie wobec kobiety w ciąży;
4) niepełnosprawność w rozumieniu art. 2 pkt 10 ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r.
o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób
niepełnosprawnych (Dz. U. z 2020 r. poz. 426, 568 i 875) osoby dotkniętej
przemocą w rodzinie;
5) zależność osoby dotkniętej przemocą w rodzinie od żołnierza stosującego tę
przemoc ze względu na stan zdrowia lub jej zaburzenia psychiczne;
6) zaburzenia psychiczne żołnierza, o którym mowa w ust. 2;
7) stan żołnierza, o którym mowa w ust. 2, podczas interwencji związany
z użyciem, nadużywaniem lub uzależnieniem od alkoholu, środków
odurzających lub substancji psychotropowych, środków zastępczych lub nowych
substancji psychoaktywnych;
8) kierowanie przez żołnierza, o którym mowa w ust. 2, gróźb użycia przemocy ze
skutkiem bezpośredniego zagrożenia życia lub zdrowia;
9) dostęp żołnierza, o którym mowa w ust. 2, do niebezpiecznego narzędzia lub broni;
10) informacje o dotychczas stosowanej przemocy lub prowadzonych
postępowaniach wobec żołnierza, o którym mowa w ust. 2, w związku
z użyciem przemocy;
11) informacje od osób, o których mowa w art. 9c ust. 1 pkt 1 ustawy
o przeciwdziałaniu przemocy w rodzinie, dotyczące ich obaw o własne życie lub
zdrowie, w tym związanych z nasileniem aktów przemocy w rodzinie;
12) informacje o próbach targnięcia się na własne życie lub życie osób wspólnie
zamieszkujących przez żołnierza, o którym mowa w ust. 2, w związku ze
stosowaniem przemocy;
13) informacje o próbach targnięcia się na własne życie przez osobę dotkniętą
przemocą w rodzinie w związku ze stosowaniem tej przemocy.

Art. 18a. 1. Żołnierz Żandarmerii Wojskowej ma prawo wydać wobec żołnierza
pełniącego czynną służbę wojskową, stosującego przemoc w rodzinie w rozumieniu
przepisów ustawy o przeciwdziałaniu przemocy w rodzinie, stwarzającego zagrożenie
dla życia lub zdrowia osoby dotkniętej tą przemocą, zwanego dalej „osobą stosującą
przemoc w rodzinie”, nakaz natychmiastowego opuszczenia wspólnie zajmowanego
mieszkania i jego bezpośredniego otoczenia, zwany dalej „nakazem”, lub zakaz
zbliżania się do mieszkania i jego bezpośredniego otoczenia, zwany dalej „zakazem”.
2. Żołnierz Żandarmerii Wojskowej w celu stwierdzenia zasadności wydania
nakazu lub zakazu stosuje odpowiednio przepis art. 18 ust. 3.
3. Nakaz lub zakaz mogą być stosowane łącznie.
4. Nakaz lub zakaz są natychmiast wykonalne.
5. Żołnierz Żandarmerii Wojskowej w nakazie lub zakazie wskazuje obszar lub
odległość od wspólnie zajmowanego mieszkania, którą osoba stosująca przemoc
w rodzinie jest obowiązana zachować.
6. Przepis ust. 1 stosuje się do każdego lokalu służącego zaspokajaniu bieżących
potrzeb mieszkaniowych.

Art. 18b. 1. Żołnierz Żandarmerii Wojskowej wydaje nakaz lub zakaz:
1) podczas interwencji podjętej we wspólnie zajmowanym mieszkaniu lub jego
bezpośrednim otoczeniu lub
2) w związku z powzięciem informacji o stosowaniu przemocy w rodzinie,
w szczególności zgłoszenia przez:
a) osobę dotkniętą przemocą w rodzinie lub
b) kuratora sądowego lub pracownika jednostki organizacyjnej pomocy
społecznej w związku z wykonywaniem ustawowych obowiązków.
2. W przypadku zatrzymania osoby stosującej przemoc w rodzinie nakaz lub
zakaz mogą być wydane bezpośrednio po jej zwolnieniu.
3. Żandarmeria Wojskowa wykonuje czynności niezwłocznie w związku
z powzięciem informacji, o której mowa w ust. 1 pkt 2.
4. Osobę zgłaszającą przemoc w rodzinie przesłuchuje się w charakterze
świadka, po pouczeniu o treści art. 233 Kodeksu karnego, na okoliczności wskazane
w zgłoszeniu, o ile to możliwe na miejscu zdarzenia. Żandarmeria Wojskowa w celu
ustalenia, czy zachodzą przesłanki, o których mowa w art. 18a ust. 1, oraz w celu
wskazania obszaru lub odległości od wspólnie zajmowanego mieszkania, którą osoba
stosująca przemoc w rodzinie jest obowiązana zachować, może przesłuchać
w charakterze świadków również inne osoby, w szczególności wszystkie dotknięte tą
przemocą osoby pełnoletnie wspólnie zajmujące mieszkanie. Dokonując wskazanych
ustaleń, Żandarmeria Wojskowa uwzględnia w protokole przesłuchania zaistnienie
okoliczności zagrożenia życia lub zdrowia ludzkiego.
5. Do przesłuchania stosuje się odpowiednio przepisy Kodeksu postępowania
cywilnego.
6. Osobę małoletnią, która w chwili przesłuchania nie ukończyła 15 lat, można
przesłuchać tylko wówczas, gdy jej zeznania mogą mieć istotne znaczenie dla sprawy,
w szczególności gdy jest jedynym świadkiem zdarzenia, i wyłącznie w odpowiednio
przystosowanych pomieszczeniach, o których mowa w przepisach Kodeksu
postępowania karnego.
7. Przesłuchanie osoby małoletniej, o której mowa w ust. 6, przeprowadza sąd
opiekuńczy miejsca jej pobytu na wniosek Żandarmerii Wojskowej. Przesłuchanie
odbywa się z udziałem prokuratora oraz biegłego psychologa, przy czym osoba
pełnoletnia wskazana przez małoletniego ma prawo być obecna przy przesłuchaniu,
o ile nie ogranicza to swobody wypowiedzi przesłuchiwanego małoletniego.
W przesłuchaniu nie bierze udziału osoba stosująca przemoc w rodzinie. Z czynności
przesłuchania osoby małoletniej sporządza się protokół i nagranie obrazu i dźwięku.
8. Jeżeli małoletni został już przesłuchany na okoliczność stosowania przemocy
w rodzinie w innej sprawie, sąd po zapoznaniu się z tymi zeznaniami ocenia, czy
zachodzi potrzeba przesłuchania małoletniego w związku z treścią wniosku
Żandarmerii Wojskowej. W przypadku odstąpienia od przesłuchania sąd przekazuje
Żandarmerii Wojskowej protokoły dotychczasowych przesłuchań małoletniego.
9. Żandarmeria Wojskowa może również dokonywać innych czynności w celu
ustalenia, czy zachodzą przesłanki, o których mowa w art. 18a ust. 1, w tym
wysłuchać osobę stosującą przemoc w rodzinie, o ile nie utrudni to natychmiastowego
wydania nakazu lub zakazu.
10. Nakaz lub zakaz mogą być wydane również w przypadku nieobecności we
wspólnie zajmowanym mieszkaniu lub jego bezpośrednim otoczeniu osoby stosującej
przemoc w rodzinie podczas wykonywania czynności przez Żandarmerię Wojskową.
11. Żandarmeria Wojskowa przed wydaniem nakazu lub zakazu ma prawo
zażądać dodatkowych informacji od innych instytucji lub organów w celu ustalenia,
czy zachodzą okoliczności wskazane w art. 18a ust. 1.

Art. 18c. 1. Nakaz lub zakaz zawierają w szczególności:
1) datę, czas i miejsce przeprowadzenia czynności;
2) podstawę prawną ich wydania;
3) treść nakazu lub zakazu;
4) dane żołnierzy Żandarmerii Wojskowej przeprowadzających czynność;
5) dane osoby stosującej przemoc w rodzinie;
6) dane osoby dotkniętej przemocą w rodzinie;
7) uzasadnienie, w którym wskazuje się podstawy faktyczne ich wydania;
8) pouczenia, w tym o trybie, formie i sposobie wnoszenia zażalenia.
2. Minister Obrony Narodowej określi, w drodze rozporządzenia, wzór nakazu
i zakazu, sposób wykonywania i dokumentowania czynności związanych z wydaniem
nakazu lub zakazu oraz wzór kwestionariusza szacowania ryzyka zagrożenia życia lub
zdrowia ludzkiego służący stwierdzeniu zasadności zatrzymania, o którym mowa
w art. 18 ust. 2, lub zasadności wydania nakazu lub zakazu, mając na względzie
potrzebę zawarcia niezbędnych pouczeń w nakazie lub zakazie, sprawnego
sporządzania dokumentacji, a także konieczność natychmiastowej i skutecznej
ochrony osób doznających przemocy w rodzinie.

Art. 18d. 1. Nakaz lub zakaz doręcza się niezwłocznie osobie stosującej przemoc
w rodzinie oraz osobie dotkniętej tą przemocą. W razie niemożności doręczenia nakazu lub zakazu osobie stosującej przemoc w rodzinie, doręczenie uważa się za dokonane przez umieszczenie na drzwiach wspólnie zajmowanego mieszkania zawiadomienia o ich wydaniu, dokonując wzmianki w nakazie lub zakazie, wskazując
przyczynę braku doręczenia.
2. Jeżeli osoba stosująca przemoc w rodzinie odmawia przyjęcia nakazu lub
zakazu, doręczenie uważa się za dokonane. W takim przypadku żołnierz Żandarmerii
Wojskowej dokonuje adnotacji o odmowie ich przyjęcia na oryginale nakazu lub zakazu.
3. Zawiadomienie, o którym mowa w ust. 1, zawiera imię i nazwisko osoby
stosującej przemoc w rodzinie oraz wezwanie do niezwłocznego kontaktu z właściwą
jednostką organizacyjną Żandarmerii Wojskowej, a ponadto dostępne po otwarciu
zawiadomienia informacje o wydaniu nakazu lub zakazu, podstawie prawnej, miejscu
ich odebrania, a także zasadach zabrania ze wspólnie zajmowanego mieszkania
przedmiotów osobistego użytku i służących do świadczenia pracy oraz będących
własnością osoby stosującej przemoc w rodzinie zwierząt domowych.
4. Żandarmeria Wojskowa niezwłocznie doręcza odpis nakazu lub zakazu
prokuratorowi oraz zawiadamia właściwy miejscowo zespół interdyscyplinarny,
o którym mowa w przepisach ustawy o przeciwdziałaniu przemocy w rodzinie, a gdy
w mieszkaniu zamieszkują osoby małoletnie – także właściwy miejscowo sąd opiekuńczy.
5. Minister Obrony Narodowej określi, w drodze rozporządzenia, wzór
zawiadomienia, o którym mowa w ust. 1, umieszczanego na drzwiach mieszkania
wobec niemożności doręczenia nakazu lub zakazu, mając na uwadze konieczność
zrozumienia zawiadomienia również przez osoby niekorzystające z pomocy
pełnomocnika.

Art. 18e. 1. Czynność opuszczenia wspólnie zajmowanego mieszkania i jego
bezpośredniego otoczenia przez osobę stosującą przemoc w rodzinie, wobec której
wydano nakaz lub zakaz, wymaga sporządzenia protokołu, który podpisują pełnoletnie
osoby uczestniczące w czynności.
2. Protokół zawiera:
1) datę, czas, miejsce oraz podstawę prawną przeprowadzenia czynności;
2) dane żołnierzy Żandarmerii Wojskowej przeprowadzających czynność oraz osób
w niej uczestniczących;
3) oznaczenie czynności oraz jej przebieg;
4) wzmiankę o wydaniu nakazu lub zakazu;
5) oświadczenia osób uczestniczących w czynności oraz żołnierzy Żandarmerii
Wojskowej;
6) wzmiankę o udzieleniu pouczeń oraz udzielonych informacjach, o których mowa
w art. 18g i art. 18h;
7) w miarę potrzeby stwierdzenie innych okoliczności dotyczących przebiegu
czynności, w szczególności wskazanie zabranych ze wspólnie zajmowanego
mieszkania przedmiotów osobistego użytku i służących do świadczenia pracy
lub zwierząt domowych oraz opis pozostawionego mienia, które według
twierdzeń osoby stosującej przemoc w rodzinie, wobec której wydano nakaz lub
zakaz, stanowi jej własność.
3. Jeżeli osoba uczestnicząca w czynności odmawia podpisu lub nie może go
złożyć, żołnierz Żandarmerii Wojskowej dokonujący czynności zaznacza przyczynę
braku podpisu.
4. Osoba stosująca przemoc w rodzinie, wobec której wydano nakaz lub zakaz,
ma prawo zabrać ze wspólnie zajmowanego mieszkania przedmioty osobistego użytku
i służące do świadczenia pracy lub będące jej własnością zwierzęta domowe.
W przypadku sprzeciwu osób wspólnie zajmujących mieszkanie przedmioty te lub
zwierzęta domowe pozostawia się we wspólnie zajmowanym mieszkaniu.
Dochodzenie roszczeń z tego tytułu odbywa się na zasadach określonych w Kodeksie
cywilnym.
5. Jeżeli w okresie obowiązywania nakazu lub zakazu zajdzie potrzeba zabrania
przez osobę stosującą przemoc w rodzinie mienia stanowiącego jej własność,
w szczególności niezabranych uprzednio przedmiotów osobistego użytku i służących
do świadczenia pracy lub zwierząt domowych, ze wspólnie zajmowanego mieszkania,
może się to odbyć jeden raz, wyłącznie w obecności żołnierza Żandarmerii
Wojskowej, po wcześniejszym uzgodnieniu przez nich terminu z osobą dotkniętą tą
przemocą. Osoba dotknięta przemocą w rodzinie ma prawo brać udział w tej
czynności lub upoważnić do udziału w niej inną osobę.
6. Osoba stosująca przemoc w rodzinie, wobec której wydano nakaz lub zakaz,
ma obowiązek pozostawić klucze do wspólnie zajmowanego mieszkania
i pomieszczeń jego bezpośredniego otoczenia w tym mieszkaniu.
7. Jeżeli w związku z wydaniem nakazu lub zakazu zachodzi potrzeba
zabezpieczenia zwierząt stanowiących mienie osoby stosującej przemoc w rodzinie, wobec której wydano nakaz lub zakaz, stosuje się odpowiednio przepis art. 7 ustawy
z dnia 21 sierpnia 1997 r. o ochronie zwierząt (Dz. U. z 2020 r. poz. 638).
8. Minister Obrony Narodowej określi, w drodze rozporządzenia, wzór protokołu
czynności opuszczenia wspólnie zajmowanego mieszkania i jego bezpośredniego
otoczenia, w związku z wydaniem nakazu lub zakazu, mając na uwadze prawidłowe
udokumentowanie przeprowadzanej czynności.

Art. 18f. 1. Osoba stosująca przemoc w rodzinie, wobec której wydano nakaz
lub zakaz, jest obowiązana wskazać jednostce organizacyjnej Żandarmerii
Wojskowej, której żołnierz Żandarmerii Wojskowej wydał ten nakaz lub zakaz, adres
miejsca pobytu, a także, o ile to możliwe, numer telefonu, pod którym będzie
dostępna, oraz poinformować tę jednostkę o każdej zmianie tego adresu lub numeru.
2. Osobę stosującą przemoc w rodzinie, wobec której wydano nakaz lub zakaz,
należy pouczyć, że jeżeli zmieni miejsce pobytu, nie będzie dostępna pod wskazanym
przez siebie numerem telefonu, nie zawiadamiając o tym jednostki organizacyjnej
Żandarmerii Wojskowej, o której mowa w ust. 1, na skutek czego nie odbierze
korespondencji pod wskazanym adresem lub nie stawi się we wskazanej jednostce
organizacyjnej Żandarmerii Wojskowej w celu jej odbioru w ciągu 24 godzin od
pozostawienia zawiadomienia o korespondencji, korespondencja zostanie uznana za
doręczoną z upływem tego terminu, chyba że miejsce pobytu tej osoby jest
Żandarmerii Wojskowej znane.
3. Niedoręczenie korespondencji wymaga udokumentowania ze wskazaniem
przyczyny niedoręczenia.
4. Minister Obrony Narodowej określi, w drodze rozporządzenia, wzór
zawiadomienia osoby stosującej przemoc w rodzinie, wobec której został wydany
nakaz lub zakaz, pozostawionego wobec niemożności doręczenia korespondencji,
mając na uwadze konieczność zrozumienia zawiadomienia również przez osoby
niekorzystające z pomocy pełnomocnika.

Art. 18g. 1. Żołnierz Żandarmerii Wojskowej, w przypadku wydania nakazu lub
zakazu, informuje osobę dotkniętą przemocą w rodzinie o:
1) możliwości i sposobie złożenia żądania, aby sąd zobowiązał osobę stosującą
przemoc w rodzinie do opuszczenia wspólnie zajmowanego mieszkania i jego
bezpośredniego otoczenia lub zakazał zbliżania się do mieszkania i jego
bezpośredniego otoczenia, o którym mowa w przepisach ustawy
o przeciwdziałaniu przemocy w rodzinie;
2) obowiązku wszczęcia przez organy ścigania, niezależnie od wydanego nakazu
lub zakazu, postępowania karnego w związku z popełnieniem ściganego
z urzędu przestępstwa z użyciem przemocy i możliwości stosowania w toku
prowadzonego postępowania środków zapobiegawczych, o których mowa
w przepisach Kodeksu postępowania karnego;
3) możliwości uzyskania wsparcia we właściwym miejscowo ośrodku pomocy
społecznej, specjalistycznym ośrodku wsparcia dla ofiar przemocy w rodzinie
i innych placówkach świadczących pomoc ofiarom przemocy w rodzinie;
4) całodobowym ogólnopolskim telefonie dla ofiar przemocy w rodzinie;
5) możliwości uzyskania pomocy udzielanej przez podmioty, które otrzymały
dotacje z Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym oraz Pomocy Postpenitencjarnej –
Funduszu Sprawiedliwości, o którym mowa w przepisach Kodeksu karnego
wykonawczego, oraz danych teleadresowych, najbliższych miejscowo dla osoby
dotkniętej przemocą w rodzinie, siedzib tych podmiotów i innych niezbędnych
danych kontaktowych tych podmiotów.
2. Żołnierz Żandarmerii Wojskowej, w przypadku wydania nakazu lub zakazu,
poucza osobę dotkniętą przemocą w rodzinie o przekazaniu jej danych najbliższemu
miejscowo podmiotowi, o którym mowa w ust. 1 pkt 5, w celu udzielenia pomocy,
chyba że osoba ta nie wyrazi zgody.
3. Żołnierz Żandarmerii Wojskowej, w przypadku wydania nakazu lub zakazu,
poucza osobę stosującą przemoc w rodzinie o przekazaniu jej danych właściwemu ze
względu na miejsce jej pobytu Powiatowemu Centrum Pomocy Rodzinie w celu
podjęcia działań pozostających we właściwości powiatu na podstawie przepisów
ustawy o przeciwdziałaniu przemocy w rodzinie, chyba że osoba ta nie wyrazi zgody.

Art. 18h. Żołnierz Żandarmerii Wojskowej, w przypadku wydania nakazu lub
zakazu, poucza osobę stosującą przemoc w rodzinie o przyczynach ich wydania,
o możliwości i sposobie złożenia zażalenia, a także informuje o danych
teleadresowych właściwych miejscowo placówek zapewniających miejsca noclegowe
oraz placówek prowadzących oddziaływania korekcyjno-edukacyjne lub programy
psychologiczno-terapeutyczne dla osób stosujących przemoc w rodzinie. Miejsca
noclegowe nie mogą być placówkami pobytu osób dotkniętych przemocą w rodzinie.

Art. 18i. 1. W okresie obowiązywania nakazu lub zakazu Żandarmeria
Wojskowa przynajmniej trzykrotnie sprawdza, czy nakaz lub zakaz nie są naruszane, i podejmuje niezbędne czynności. Pierwsze sprawdzenie odbywa się następnego dnia po wydaniu nakazu lub zakazu.
2. Czynności sprawdzenia Żandarmeria Wojskowa podejmuje również na
podstawie postanowienia sądu o udzieleniu zabezpieczenia w sprawach
o zobowiązanie osoby stosującej przemoc w rodzinie do opuszczenia wspólnie
zajmowanego mieszkania i jego bezpośredniego otoczenia lub zakazanie zbliżania się
do mieszkania i jego bezpośredniego otoczenia, którym nakaz lub zakaz zostały
przedłużone.

Art. 18j. 1. Osobie stosującej przemoc w rodzinie, wobec której wydano nakaz
lub zakaz, przysługuje zażalenie do sądu rejonowego właściwego ze względu na
miejsce położenia wspólnie zajmowanego mieszkania. Zażalenie wnosi się w terminie
3 dni od dnia doręczenia nakazu lub zakazu, o czym należy osobę tę pouczyć wraz z
doręczeniem nakazu lub zakazu. W zażaleniu skarżący może się domagać zbadania
prawidłowości prowadzenia czynności, zasadności oraz legalności wydanego nakazu
lub zakazu. Do zażalenia stosuje się odpowiednio przepisy Kodeksu postępowania
cywilnego.
2. Sąd rozpoznaje zażalenie niezwłocznie, nie później jednak niż w ciągu 3 dni
od dnia jego wpływu do sądu.
3. Sąd uchyla zaskarżony nakaz lub zakaz w przypadku stwierdzenia jego
bezzasadności lub nielegalności, o czym niezwłocznie zawiadamia osobę dotkniętą
przemocą w rodzinie, prokuratora, właściwą jednostkę organizacyjną Żandarmerii
Wojskowej oraz zespół interdyscyplinarny, o którym mowa w przepisach ustawy o
przeciwdziałaniu przemocy w rodzinie.
4. W przypadku stwierdzenia bezzasadności, nielegalności lub nieprawidłowości
nakazu lub zakazu sąd zawiadamia o tym przełożonego żołnierza Żandarmerii
Wojskowej, który wydał nakaz lub zakaz.

Art. 18k. 1. Nakaz lub zakaz tracą moc po upływie czternastu dni od dnia ich
wydania, chyba że sąd udzielił zabezpieczenia w sprawach o zobowiązanie osoby
stosującej przemoc w rodzinie do opuszczenia wspólnie zajmowanego mieszkania
i jego bezpośredniego otoczenia lub zakazanie zbliżania się do mieszkania i jego
bezpośredniego otoczenia, którym nakaz lub zakaz zostały przedłużone.
2. Nakaz lub zakaz tracą moc również w przypadku, gdy osoba stosująca
przemoc w rodzinie, wobec której wydano nakaz lub zakaz, została zatrzymana
w związku z podejrzeniem popełnienia przestępstwa, a następnie zastosowano wobec niej środek zapobiegawczy w postaci tymczasowego aresztowania lub nakazania
okresowego opuszczenia lokalu zajmowanego wspólnie z pokrzywdzonym.
3. W przypadku, o którym mowa w ust. 2, prokurator zawiadamia
pokrzywdzonego, osobę dotkniętą przemocą oraz właściwą jednostkę organizacyjną
Żandarmerii Wojskowej.

Art. 19. Minister Obrony Narodowej, w porozumieniu z Ministrem
Sprawiedliwości i ministrem właściwym do spraw wewnętrznych, określi, w drodze
rozporządzenia, wykroczenia, za które żołnierze Żandarmerii Wojskowej są
upoważnieni do nakładania grzywien w drodze mandatu karnego.

Art. 20. Minister Obrony Narodowej, w porozumieniu z Ministrem
Sprawiedliwości, określi, w drodze rozporządzenia, zakres czynności policji sądowej,
wykonywanych przez żołnierzy Żandarmerii Wojskowej, o których mowa w art. 4
ust. 2 pkt 15, oraz sposób ich wykonywania, w tym usytuowanie policji sądowej,
wykonywane przez nią czynności oraz sposób jej współdziałania z sądami
wojskowymi i prokuratorami do spraw wojskowych oraz ze Służbą Więzienną, mając
na względzie potrzebę zagwarantowania prawidłowego toku czynności procesowych.

Art. 21. 1. Minister Obrony Narodowej, w porozumieniu z ministrem
właściwym do spraw wewnętrznych i ministrem właściwym do spraw zagranicznych,
określi, w drodze rozporządzenia, osoby, w stosunku do których Żandarmeria
Wojskowa wykonuje czynności ochronne, o których mowa w art. 4 ust. 2 pkt 18,
w sposób nienaruszający właściwości innych organów, a także zakres i tryb
współdziałania w tym przedmiocie z Służbą Ochrony Państwa.
2. W przypadku wykonywania czynności ochronnych, o których mowa w art. 4
ust. 2 pkt 18, Żandarmerii Wojskowej przysługują uprawnienia określone w art. 17
i art. 42 wobec osób stwarzających zagrożenie dla osób ochranianych.

Art. 22. Minister Obrony Narodowej określi, w drodze rozporządzenia, sposób
wykonywania uprawnień, o których mowa w art. 17 ust. 1 pkt 1, 2, 4, 5 i 11–13
i sposób ich dokumentowania oraz wzory dokumentów wykorzystywanych w ramach
wykonywania tych uprawnień, uwzględniając przy tym sposób postępowania
żołnierzy Żandarmerii Wojskowej w zależności od stopnia wojskowego żołnierza,
wobec którego są wykonywane te czynności, z poszanowaniem praw osób, wobec
których działania te są podejmowane oraz konieczność zapewnienia jednolitości
dokumentów wykorzystywanych do tych uprawnień.

Art. 23. Żołnierze Żandarmerii Wojskowej w toku wykonywania czynności
służbowych mają obowiązek respektowania godności ludzkiej oraz przestrzegania
i ochrony praw człowieka, a także wykonywania tych czynności w sposób możliwie
najmniej naruszający dobra osobiste osoby, wobec której są podejmowane.

Art. 24. 1. Na sposób przeprowadzenia czynności, o których mowa
w art. 17 ust. 1 pkt 1, 2, 12–14 i 16, osobie, wobec której została wykonana taka
czynność, przysługuje zażalenie do prokuratora do spraw wojskowych w powszechnej
jednostce organizacyjnej prokuratury właściwej ze względu na miejsce dokonania
czynności, w terminie 7 dni od dnia jej dokonania.
2. W sprawach, o których mowa w ust. 1, stosuje się odpowiednio przepisy
o postępowaniu karnym w sprawach podlegających orzecznictwu sądów wojskowych,
dotyczące postępowania odwoławczego.

Art. 25. 1. Zatrzymanie żołnierza w przypadkach, o których mowa w art. 17
ust. 1 pkt 4, może nastąpić, gdy zastosowanie innych środków jest nieskuteczne.
2. Żołnierzowi zatrzymanemu w przypadkach, o których mowa w art. 17 ust. 1
pkt 4, przysługują uprawnienia przewidziane w przepisach o postępowaniu karnym
dla osób zatrzymanych w sprawach podlegających orzecznictwu sądów wojskowych,
a na Żandarmerii Wojskowej ciążą obowiązki wynikające z tych przepisów.
3. Osoba zatrzymana w przypadkach, o których mowa w art. 17 ust. 1 pkt 3 i 4,
może być okazywana, fotografowana i poddawana badaniom daktyloskopijnym, gdy
jej tożsamości nie można ustalić w inny sposób.
4. Żołnierza zatrzymanego w przypadkach, o których mowa w art. 17 ust. 1
pkt 4, osadza się w izbie zatrzymań.
5. Osobie zatrzymanej w przypadkach, o których mowa w art. 17 ust. 1 pkt 3 i 4,
albo osadzonej w przypadku, o którym mowa w art. 17 ust. 1 pkt 6, w razie
uzasadnionej potrzeby należy niezwłocznie udzielić niezbędnej pomocy medycznej.
6. W wypadku niewątpliwie niesłusznego zatrzymania w przypadkach,
o których mowa w art. 17 ust. 1 pkt 4, osobie, której ono dotyczyło, przysługuje
odszkodowanie i zadośćuczynienie, na zasadach i w trybie określonym w przepisach
o postępowaniu karnym.
7. Minister Obrony Narodowej, w porozumieniu z ministrem właściwym do
spraw zdrowia, określi, w drodze rozporządzenia, sposób udzielania pomocy
medycznej, o której mowa w ust. 5, w szczególności szczegółowe przypadki udzielania pomocy medycznej, osoby jej udzielające, miejsce udzielania oraz sposób
odpłatności za udzielenie tej pomocy.

Art. 26. (uchylony).

Art. 26a. 1. W izbach zatrzymań umieszcza się zatrzymanych na podstawie
art. 17 ust. 1 pkt 3 i 4, osadzonych na podstawie przepisów o dyscyplinie wojskowej,
wykonujących karę aresztu izolacyjnego oraz tymczasowo aresztowanych lub
skazanych na podstawie przepisów karnych.
2. Minister Obrony Narodowej, w drodze zarządzenia, tworzy i likwiduje izby
zatrzymań w jednostkach organizacyjnych Żandarmerii Wojskowej, w jednostkach
wojskowych poza granicami państwa i na okrętach wojennych, z uwzględnieniem
struktury i rozmieszczenia Sił Zbrojnych.
3. Minister Obrony Narodowej określi, w drodze rozporządzenia:
1) warunki tworzenia i likwidacji izb zatrzymań, rozmieszczenie izb zatrzymań,
organy wojskowe uprawnione do ich tworzenia i likwidacji, obowiązek
zawiadamiania o tym wojskowego sądu garnizonowego i właściwego zastępcy
prokuratora rejonowego do spraw wojskowych oraz warunki lokalizacji izb
zatrzymań;
2) warunki, jakim powinny odpowiadać izby zatrzymań, z uwzględnieniem ich,
budowy i wyposażenia, w szczególności zapewniających wymaganą minimalną
powierzchnię pomieszczeń izb zatrzymań, warunków lokalizacji pomieszczeń
izb zatrzymań;
3) skład, uprawnienia i obowiązki obsługi izby zatrzymań, z uwzględnieniem
możliwości używania lub wykorzystywania przez obsługę izby zatrzymań
środków przymusu bezpośredniego lub broni palnej w przypadkach i na
zasadach określonych w art. 23 i w ustawie z dnia 24 maja 2013 r. o środkach
przymusu bezpośredniego i broni palnej (Dz. U. z 2019 r. poz. 2418);
4) organy uprawnione do kontrolowania izb zatrzymań, z uwzględnieniem zakresu
tej kontroli;
5) warunki i sposób prowadzenia oraz zasady obiegu, okres przechowywania,
sposób archiwizowania lub brakowania ewidencji i dokumentacji dotyczącej
osób umieszczonych w izbie zatrzymań, a także formy i wzory tej ewidencji i
dokumentacji;
6) warunki oraz organizację umieszczania w izbie zatrzymań osób, o których mowa
w ust. 1, z uwzględnieniem czynności dokonywanych wobec tych osób przez
obsługę izby zatrzymań.
4. W rozporządzeniu, o którym mowa w ust. 3, należy również uwzględnić
konieczność dostosowania jego przepisów do warunków pełnienia czynnej służby
wojskowej po ogłoszeniu mobilizacji, w stanach nadzwyczajnych, w czasie wojny,
a także podczas wykonywania zadań służbowych w strefie działań wojennych oraz
w przypadku użycia Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej poza granicami państwa,
jak również udziału w akcjach humanitarnych, poszukiwawczych lub ratowniczych.

Art. 27. 1. Osobom udzielającym pomocy, o której mowa w art. 17 ust. 1 pkt 12
i 13, przysługują w czasie jej udzielania uprawnienia żołnierzy Żandarmerii
Wojskowej określone w art. 17 ust. 1 pkt 1, 3, 4, 10 i 14.
2. Osobom udzielającym pomocy, o której mowa w art. 17 ust. 1 pkt 12 i 13,
w związku z użyciem ich nieruchomości i rzeczy ruchomych oraz zainstalowanie
i eksploatowanie urządzeń technicznych przysługuje ryczałt, a także odszkodowanie
za szkody dotyczące tych nieruchomości i rzeczy ruchomych powstałe w czasie
udzielania pomocy i w związku z nią, na zasadach i w trybie określonych
w przepisach o świadczeniach rzeczowych na rzecz obrony w czasie pokoju.
3. Osobom, które doznały uszczerbku na zdrowiu wskutek wypadku powstałego
w czasie udzielania pomocy, o której mowa w art. 17 ust. 1 pkt 12 i 13, lub w związku
z jej udzielaniem, oraz członkom rodzin osób zmarłych wskutek takiego wypadku
przysługuje jednorazowe odszkodowanie, renta inwalidzka i rodzinna oraz
świadczenie wyrównawcze, na zasadach i w trybie określonym w przepisach
o świadczeniach osobistych na rzecz obrony w czasie pokoju.

Art. 28. 1. W celu odnalezienia żołnierza poszukiwanego listem gończym
Żandarmeria Wojskowa może, za zgodą prokuratora do spraw wojskowych,
publikować w środkach masowego przekazu dane osobowe i fotografie lub inne
wizerunki tego żołnierza.
2. Przepis ust. 1 stosuje się odpowiednio w razie zaginięcia żołnierza, z tym że
zgoda prokuratora do spraw wojskowych jest w takim przypadku również wymagana.

Art. 29. 1. Żandarmeria Wojskowa w celu realizacji ustawowych zadań jest
uprawniona do przetwarzania informacji, w tym danych osobowych, oraz ich wymiany z właściwymi organami i instytucjami krajowymi Unii Europejskiej oraz innych państw, a także organizacjami międzynarodowymi.
2. Żandarmeria Wojskowa w celach, o których mowa w art. 1 pkt 1 ustawy z dnia
14 grudnia 2018 r. o ochronie danych osobowych przetwarzanych w związku z
zapobieganiem i zwalczaniem przestępczości (Dz. U. z 2019 r. poz. 125), przetwarza
dane osobowe w zakresie niezbędnym do realizacji zadań ustawowych związanych z
zapobieganiem i zwalczaniem przestępstw oraz przestępstw skarbowych, a także
wykroczeń oraz wykroczeń skarbowych, w tym dane osobowe, o których mowa w art.
14 ust. 1 tej ustawy. Dane dotyczące kodu genetycznego obejmują informacje
wyłącznie o niekodującej części DNA.
3. Żandarmeria Wojskowa w celu realizacji zadań, o których mowa w art. 4 ust.
1 pkt 3a i ust. 4, może przetwarzać dane biometryczne lub dane genetyczne, o których
mowa w art. 4 pkt 2 i 4 ustawy z dnia 14 grudnia 2018 r. o ochronie danych osobowych
przetwarzanych w związku z zapobieganiem i zwalczaniem przestępczości:
1) w trybie i w przypadkach określonych w przepisach Kodeksu postępowania
karnego;
2) w celu identyfikacji osób o nieustalonej tożsamości oraz usiłujących ukryć swoją
tożsamość, jeżeli ustalenie tożsamości w inny sposób nie jest możliwe.
4. Żandarmeria Wojskowa, w zakresie swojej właściwości, przetwarza
informacje, w tym dane osobowe, uzyskane ze zbiorów danych prowadzonych przez
inne służby, instytucje państwowe oraz organy władzy publicznej. Służby, instytucje
państwowe oraz organy władzy publicznej są obowiązane do nieodpłatnego
udostępnienia Żandarmerii Wojskowej informacji, w tym danych osobowych, na
podstawie pisemnego wniosku Komendanta Głównego Żandarmerii Wojskowej lub
komendanta terenowej jednostki organizacyjnej Żandarmerii Wojskowej.
5. Podmioty, o których mowa w ust. 4, mogą wyrazić pisemną zgodę na
udostępnianie danych zgromadzonych w zbiorach danych jednostkom
organizacyjnym Żandarmerii Wojskowej, w drodze teletransmisji, bez konieczności
składania pisemnego wniosku, jeżeli jednostki te spełniają łącznie następujące warunki:
1) posiadają urządzenia umożliwiające odnotowanie w systemie, kto, kiedy i w
jakim celu oraz jakie dane uzyskał;
2) posiadają zabezpieczenie techniczne i organizacyjne uniemożliwiające
wykorzystanie danych niezgodnie z celem ich uzyskania;
3) jest to uzasadnione specyfiką lub zakresem wykonywania zadań albo
prowadzonej działalności.
6. Przetwarzanie informacji, w tym danych osobowych, przez Żandarmerię
Wojskową może mieć charakter niejawny, odbywać się bez zgody i wiedzy osoby,
której dotyczą, oraz z wykorzystaniem środków technicznych.
7. Komendant Główny Żandarmerii Wojskowej, komendanci terenowych
jednostek organizacyjnych oraz komendanci specjalistycznych jednostek
organizacyjnych Żandarmerii Wojskowej są administratorami danych osobowych w
stosunku do zbiorów danych osobowych utworzonych przez nich i w celu realizacji
zadań ustawowych.
8. Komendant Główny Żandarmerii Wojskowej może upoważnić do
przetwarzania danych osobowych, o których mowa w ust. 7, szefów komórek
organizacyjnych Komendy Głównej Żandarmerii Wojskowej.
9. Komendant Główny Żandarmerii Wojskowej może upoważnić osoby, o
których mowa w ust. 8, do udzielania i cofania, w jego imieniu, upoważnień do
przetwarzania danych osobowych podległym im żołnierzom i pracownikom
Żandarmerii Wojskowej.
10. Komendanci i szefowie jednostek i komórek organizacyjnych, o których
mowa w ust. 7 i 8, mogą tworzyć lub likwidować zbiory danych, w których przetwarza
się informacje, w tym dane osobowe, w celu realizacji zadań ustawowych.
11. W przypadku likwidowania zbiorów danych, dokonuje tego komisja
wyznaczona przez osoby, o których mowa w ust. 10.
12. Komendanci i szefowie jednostek i komórek organizacyjnych, o których
mowa w ust. 7 i 8, prowadzą rejestr zbiorów danych, w których przetwarza się
informacje, w tym dane osobowe.
13. Żandarmeria Wojskowa udostępnia właściwym podmiotom informacje, o
których mowa w art. 4 ust. 2 pkt 19, w tym dane osobowe, na pisemny wniosek, który
powinien zawierać podstawę prawną, przeznaczenie, wskazanie okresu oraz zakresu
danych podlegających sprawdzeniu, a także podpis upoważnionej osoby.
14. Przepisu ust. 13 nie stosuje się do udostępniania informacji, w tym danych
osobowych, podmiotom występującym o ich przekazanie w związku z
wykonywaniem przez te podmioty czynności operacyjno-rozpoznawczych lub
prowadzeniem postępowań przygotowawczych.
15. Udostępnianie informacji, o których mowa w art. 4 ust. 2 pkt 19, w tym
danych osobowych, może nastąpić w drodze teletransmisji, bez konieczności
składania pisemnego wniosku, jeżeli odrębne przepisy dotyczące zadań i uprawnień
podmiotów, o których mowa w ust. 5, przewidują taką możliwość, podmioty spełniają
określone w tych przepisach warunki, a Komendant Główny Żandarmerii Wojskowej
wyrazi pisemną zgodę na taki sposób udostępnienia informacji, w tym danych
osobowych.
16. Żandarmeria Wojskowa może przetwarzać odciski linii papilarnych lub
wymazy ze śluzówki policzków żołnierzy i pracowników Żandarmerii Wojskowej
wykonujących czynności służbowe związane z ujawnianiem, zabezpieczaniem lub
badaniem śladów związanych z podejrzeniem popełnienia czynu zabronionego – w
celach wyeliminowania pozostawionych przez nich śladów.
17. Minister Obrony Narodowej określi, w drodze rozporządzenia:
1) zasady przetwarzania danych biometrycznych oraz danych genetycznych, w tym
w szczególności wymazów ze śluzówki policzków, odcisków linii papilarnych
oraz zdjęć sygnalitycznych osób podejrzanych lub podejrzanych o popełnienie
przestępstw ściganych z oskarżenia publicznego, osób o nieustalonej tożsamości
lub osób usiłujących ukryć swoją tożsamość, i sposób ich przekazywania innym
organom uprawnionym na podstawie przepisów odrębnych, a także wzory
wykorzystywanych dokumentów, uwzględniając przypadki i sposoby pobierania
odcisków linii papilarnych, przeprowadzania wywiadu daktyloskopijnego oraz
wykonywania zdjęć sygnalitycznych, kierując się potrzebą ochrony tych danych
przed nieuprawnionym dostępem;
2) tryb pobierania odcisków linii papilarnych lub wymazów ze śluzówki policzków
od żołnierzy i pracowników Żandarmerii Wojskowej oraz sposób
przeprowadzania i dokumentowania czynności związanych z ich
przetwarzaniem, uwzględniając konieczność wyeliminowania pozostawionych
przez nich śladów;
3) zbiory danych, w których Żandarmeria Wojskowa przetwarza dane osobowe,
uwzględniając ich przeznaczenie i zakres;
4) kryteria oceny danych pod kątem przesłanek dalszego przetwarzania, kierując się
ich przydatnością do realizacji zadań związanych z zapobieganiem i
zwalczaniem przestępczości.

Art. 30. 1. W celu zapobiegania lub wykrywania przestępstw, w tym
przestępstw skarbowych, popełnionych przez osoby, o których mowa w art. 3 ust. 2
pkt 1, 3, 4, 5 i 6, albo w celu ratowania życia lub zdrowia ludzkiego bądź wsparcia
działań poszukiwawczych lub ratowniczych, Żandarmeria Wojskowa może uzyskiwać
dane niestanowiące treści odpowiednio, przekazu telekomunikacyjnego, przesyłki
pocztowej albo przekazu w ramach usługi świadczonej drogą elektroniczną, określone w:
1) art. 180c i art. 180d ustawy z dnia 16 lipca 2004 r. – Prawo telekomunikacyjne
(Dz. U. z 2019 r. poz. 2460), zwane dalej „danymi telekomunikacyjnymi”,
2) art. 82 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. – Prawo pocztowe (Dz. U.
z 2018 r. poz. 2188 oraz z 2019 r. poz. 1051, 1495 i 2005), zwane dalej „danymi
pocztowymi”,
3) art. 18 ust. 1–5 ustawy z dnia 18 lipca 2002 r. o świadczeniu usług drogą
elektroniczną (Dz. U. z 2019 r. poz. 123 i 730), zwane dalej „danymi
internetowymi”
– oraz może je przetwarzać bez wiedzy i zgody osoby, której dotyczą.
2. Przedsiębiorca telekomunikacyjny, operator pocztowy lub usługodawca
świadczący usługi drogą elektroniczną udostępnia nieodpłatnie dane, o których mowa
w ust. 1:
1) żołnierzowi Żandarmerii Wojskowej wskazanemu w pisemnym wniosku
Komendanta Głównego Żandarmerii Wojskowej lub komendanta oddziału
Żandarmerii Wojskowej albo osoby przez nich upoważnionej;
2) na ustne żądanie żołnierza Żandarmerii Wojskowej posiadającego pisemne
upoważnienie osób, o których mowa w pkt 1;
3) za pośrednictwem sieci telekomunikacyjnej żołnierzowi Żandarmerii Wojskowej
posiadającemu pisemne upoważnienie osób, o których mowa w pkt 1.
3. W przypadku, o którym mowa w ust. 2 pkt 3, udostępnianie danych, o których
mowa w ust. 1, odbywa się bez udziału pracowników przedsiębiorcy
telekomunikacyjnego, operatora pocztowego lub usługodawcy świadczącego usługi
drogą elektroniczną, lub przy ich niezbędnym współudziale, jeżeli możliwość taką
przewiduje porozumienie zawarte pomiędzy Komendantem Głównym Żandarmerii
Wojskowej a tym podmiotem.
4. Udostępnienie Żandarmerii Wojskowej danych, o których mowa w ust. 1,
może nastąpić za pośrednictwem sieci telekomunikacyjnej, jeżeli:
1) wykorzystywane sieci i system teleinformatyczny zapewniają:
a) możliwość ustalenia osoby uzyskującej dane, ich rodzaju oraz czasu,
w którym zostały uzyskane,
b) zabezpieczenie techniczne i organizacyjne uniemożliwiające osobie
nieuprawnionej dostęp do danych;
2) jest to uzasadnione specyfiką lub zakresem zadań wykonywanych przez
jednostki organizacyjne Żandarmerii Wojskowej albo prowadzonych przez nie
czynności.
5. Komendant Główny Żandarmerii Wojskowej i komendant oddziału
Żandarmerii Wojskowej prowadzą rejestry wystąpień o uzyskanie danych
telekomunikacyjnych, pocztowych i internetowych zawierające informacje
identyfikujące jednostkę organizacyjną Żandarmerii Wojskowej i żołnierza
Żandarmerii Wojskowej uzyskującego te dane, ich rodzaj, cel uzyskania oraz czas,
w którym zostały uzyskane. Rejestry prowadzi się w formie elektronicznej,
z zachowaniem przepisów o ochronie informacji niejawnych.
6. Dane, o których mowa w ust. 1, które mają znaczenie dla postępowania
karnego, Komendant Główny Żandarmerii Wojskowej lub komendant oddziału
Żandarmerii Wojskowej przekazują prokuratorowi właściwemu miejscowo lub
rzeczowo. Prokurator podejmuje decyzję o zakresie i sposobie wykorzystania
przekazanych danych.
7. Dane, o których mowa w ust. 1, które nie mają znaczenia dla postępowania
karnego, podlegają niezwłocznemu, komisyjnemu i protokolarnemu zniszczeniu.

Art. 30a. 1. W celu realizacji zadań, o których mowa w art. 4 ust. 1 pkt 2–4, 5
i 8, Komendant Główny Żandarmerii Wojskowej lub – po uzyskaniu zgody
Komendanta Głównego Żandarmerii Wojskowej – komendant oddziału Żandarmerii
Wojskowej mogą zarządzić zastosowanie urządzeń uniemożliwiających
telekomunikację na określonym obszarze, przez czas niezbędny do wykonywania
czynności przez Żandarmerię Wojskową, z uwzględnieniem konieczności
minimalizacji skutków braku możliwości korzystania z usług telekomunikacyjnych.
2. O zastosowaniu urządzeń, o których mowa w ust. 1, Komendant Główny
Żandarmerii Wojskowej niezwłocznie informuje Prezesa Urzędu Komunikacji
Elektronicznej.

Art. 30b. 1. Kontrolę nad uzyskiwaniem przez Żandarmerię Wojskową danych
telekomunikacyjnych, pocztowych lub internetowych sprawuje wojskowy sąd okręgowy właściwy dla siedziby organu Żandarmerii Wojskowej, któremu udostępniono te dane.
2. Organ Żandarmerii Wojskowej, o którym mowa w ust. 1, przekazuje,
z zachowaniem przepisów o ochronie informacji niejawnych, sądowi okręgowemu,
o którym mowa w ust. 1, w okresach półrocznych, sprawozdanie obejmujące:
1) liczbę przypadków pozyskania danych telekomunikacyjnych, pocztowych lub
internetowych oraz rodzaj tych danych;
2) kwalifikacje prawne czynów, w związku z zaistnieniem których wystąpiono
o dane telekomunikacyjne, pocztowe lub internetowe, albo informacje
o pozyskaniu danych w celu ratowania życia lub zdrowia ludzkiego bądź do
wsparcia działań poszukiwawczych i ratowniczych.
3. W ramach kontroli, o której mowa w ust. 1, wojskowy sąd okręgowy może
zapoznać się z materiałami uzasadniającymi udostępnienie Żandarmerii Wojskowej
danych telekomunikacyjnych, pocztowych lub internetowych.
4. Wojskowy sąd okręgowy informuje organ Żandarmerii Wojskowej o wyniku
kontroli w terminie 30 dni od jej zakończenia.
5. Kontroli, o której mowa w ust. 1, nie podlega uzyskiwanie danych na
podstawie art. 30c ust. 1.

Art. 30c. 1. W celu zapobiegania lub wykrywania przestępstw, w tym
przestępstw skarbowych, popełnionych przez osoby, o których mowa w art. 3 ust. 2
pkt 1, 3, 4, 5 i 6, albo w celu ratowania życia lub zdrowia ludzkiego bądź wsparcia
działań poszukiwawczych lub ratowniczych, Żandarmeria Wojskowa może uzyskiwać
dane:
1) z wykazu, o którym mowa w art. 179 ust. 9 ustawy z dnia 16 lipca 2004 r. –
Prawo telekomunikacyjne,
2) o których mowa w art. 161 ustawy z dnia 16 lipca 2004 r. – Prawo
telekomunikacyjne,
3) w przypadku użytkownika, który nie jest osobą fizyczną numer zakończenia sieci
oraz siedzibę lub miejsce wykonywania działalności gospodarczej, firmę lub
nazwę i formę organizacyjną tego użytkownika,
4) w przypadku stacjonarnej publicznej sieci telekomunikacyjnej – także nazwę
miejscowości oraz ulicy, przy której znajduje się zakończenie sieci, udostępnione
użytkownikowi
– oraz może je przetwarzać bez wiedzy i zgody osoby, której dotyczą.
2. Do udostępniania i przetwarzania danych, o których mowa w ust. 1, art. 30
ust. 2–7 stosuje się.

Art. 30d. 1. Żandarmeria Wojskowa, w celu realizacji zadań ustawowych
związanych z przeciwdziałaniem przemocy w rodzinie, może przetwarzać informacje,
w tym dane osobowe o osobach dotkniętych przemocą w rodzinie, także bez ich
wiedzy i zgody, a ponadto o osobach stosujących tę przemoc, także bez ich wiedzy
i zgody, wobec których:
1) wydano nakaz lub zakaz, o których mowa w art. 18a ust. 1;
2) orzeczono środek zapobiegawczy, o którym mowa w art. 275 § 1 lub art. 275a
§ 1 Kodeksu postępowania karnego;
3) orzeczono zakaz lub nakaz, o którym mowa w art. 181a § 1 Kodeksu karnego
wykonawczego;
4) orzeczono o zobowiązaniu osoby stosującej przemoc w rodzinie do opuszczenia
wspólnie zajmowanego mieszkania i jego bezpośredniego otoczenia lub
zakazanie zbliżania się do mieszkania i jego bezpośredniego otoczenia na
podstawie art. 11a ustawy o przeciwdziałaniu przemocy w rodzinie również
przez udzielenie zabezpieczenia w tym przedmiocie.
2. Dane, o których mowa w ust. 1, mogą być przetwarzane również w systemach
teleinformatycznych administrowanych przez Żandarmerię Wojskową.

Art. 31. 1. Przy wykonywaniu czynności operacyjno-rozpoznawczych
podejmowanych przez Żandarmerię Wojskową w granicach zadań określonych
w art. 4 ust. 1 oraz w stosunku do osób wskazanych w art. 3 ust. 2 pkt 1, 3, 5 i 6,
w celu zapobieżenia, wykrycia, ustalenia sprawców oraz uzyskania i utrwalenia
dowodów, umyślnych przestępstw ściganych z oskarżenia publicznego:
1) przeciwko pokojowi i ludzkości,
2) przeciwko Rzeczypospolitej Polskiej, z wyjątkiem przestępstw określonych
w art. 127–132 Kodeksu karnego,
3) przeciwko życiu, określonych w art. 148–150 Kodeksu karnego,
4) określonych w art. 140, art. 156 § 1 i 3, art. 163 § 1 i 3, art. 164 § 1, art. 165 § 1
i 3, art. 166, art. 167, art. 171 § 1, art. 173 § 1 i 3, art. 189, art. 189a, art. 200,
art. 200a, art. 202 § 3 i 4, art. 211a, art. 223, art. 228 § 1 i 3–5, art. 229 § 1 i 3–5,
art. 230 § 1, art. 230a § 1, art. 231 § 1 i 2, art. 232, art. 233 § 1, 1a, 4 i 6, art. 234,
art. 235, art. 236 § 1, art. 238, art. 239 § 1, art. 240 § 1, art. 245, art. 246, art. 252
§ 1–3, art. 258, art. 263 § 1 i 2, art. 265, art. 269, art. 270a § 1 i 2, art. 271a § 1 i 2, art. 277a § 1, art. 280–282, art. 285 § 1, art. 286 § 1 i 2, art. 299 § 1–6, art. 305, art. 310 § 1, 2 i 4, art. 339 § 2, art. 345 § 2 i 3 oraz art. 358 § 2 Kodeksu karnego,
5) skarbowych, jeżeli wartość przedmiotu czynu lub uszczuplenie należności
publicznoprawnej przekraczają pięćdziesięciokrotną wysokość najniższego
wynagrodzenia za pracę określonego na podstawie odrębnych przepisów,
6) określonych w art. 8 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. – Przepisy wprowadzające
Kodeks karny (Dz. U. poz. 554 i 1083, z 1998 r. poz. 715, z 2009 r. poz. 1149
i 1589 oraz z 2010 r. poz. 626),
6a) określonych w rozdziale 11 ustawy z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków
i opiece nad zabytkami (Dz. U. z 2018 r. poz. 2067 i 2245 oraz z 2019 r. poz. 730
i 1696), w rozdziale 5 ustawy z dnia 14 lipca 1983 r. o narodowym zasobie
archiwalnym i archiwach (Dz. U. z 2020 r. poz. 164), w rozdziale 6 ustawy z dnia
25 maja 2017 r. o restytucji narodowych dóbr kultury (Dz. U. z 2019 r. poz.
1591), w rozdziale 5a ustawy z dnia 21 listopada 1996 r. o muzeach (Dz. U.
z 2019 r. poz. 917 i 1726) oraz w rozdziale 11a ustawy z dnia 27 czerwca 1997
r. o bibliotekach (Dz. U. z 2019 r. poz. 1479),
7) określonych w art. 43 i art. 44 ustawy z dnia 1 lipca 2005 r. o pobieraniu,
przechowywaniu i przeszczepianiu komórek, tkanek i narządów (Dz. U. z 2019
r. poz. 1405),
8) określonych w art. 53 ust. 1, art. 55 ust. 1, art. 56 ust. 1, art. 58 ust. 1,
art. 59 ust. 1, art. 62 ust. 1 oraz art. 62b ust. 1 i 2 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r.
o przeciwdziałaniu narkomanii (Dz. U. z 2019 r. poz. 852, 1655 i 1818 oraz z
2020 r. poz. 322),
9) ściganych na mocy umów międzynarodowych ratyfikowanych za uprzednią
zgodą wyrażoną w ustawie, określonych w polskiej ustawie karnej,
10) o których mowa w pkt 1–9 lub, o których mowa w art. 45 § 2 Kodeksu karnego
albo art. 33 § 2 Kodeksu karnego skarbowego – w celu ujawnienia mienia
zagrożonego przepadkiem w związku z tymi przestępstwami
– gdy inne środki okazały się bezskuteczne albo będą nieprzydatne, wojskowy sąd
okręgowy, na pisemny wniosek Komendanta Głównego Żandarmerii Wojskowej,
złożony po uzyskaniu pisemnej zgody Prokuratora Generalnego, lub na pisemny
wniosek komendanta oddziału Żandarmerii Wojskowej, złożony po uzyskaniu zgody
Komendanta Głównego Żandarmerii Wojskowej i pisemnej zgody właściwego zastępcy prokuratora okręgowego do spraw wojskowych, może, w drodze
postanowienia, zarządzić kontrolę operacyjną.
1a. Wniosek, o którym mowa w ust. 1, przedstawia się wraz z materiałami
uzasadniającymi potrzebę zastosowania kontroli operacyjnej.
2. Pisemną zgodę komendantowi oddziału Żandarmerii Wojskowej, o którym
mowa w ust. 1, wydaje zastępca prokuratora okręgowego do spraw wojskowych
właściwy ze względu na siedzibę tego komendanta.
3. Postanowienie, o którym mowa w ust. 1, wydaje wojskowy sąd okręgowy
właściwy miejscowo ze względu na siedzibę organu Żandarmerii Wojskowej
składającego wniosek.
4. W przypadkach niecierpiących zwłoki, gdy mogłoby to spowodować utratę
informacji lub zatarcie albo zniszczenie dowodów przestępstwa:
1) Komendant Główny Żandarmerii Wojskowej, po uzyskaniu pisemnej zgody
Prokuratora Generalnego,
2) komendant oddziału Żandarmerii Wojskowej, po poinformowaniu Komendanta
Głównego Żandarmerii Wojskowej i po uzyskaniu pisemnej zgody prokuratora,
o którym mowa w ust. 2,
może zarządzić kontrolę operacyjną, zwracając się jednocześnie do właściwego
miejscowo wojskowego sądu okręgowego z wnioskiem o wydanie postanowienia
w tej sprawie. W razie nieudzielenia przez sąd zgody w terminie 5 dni od dnia zarządzenia kontroli operacyjnej, organ zarządzający wstrzymuje kontrolę operacyjną
oraz dokonuje protokolarnego, komisyjnego zniszczenia materiałów zgromadzonych
podczas jej stosowania.
5. (uchylony)
6. W przypadku zarządzenia kontroli operacyjnej wobec osoby podejrzanej lub
oskarżonego, we wniosku organu Żandarmerii Wojskowej o zarządzenie kontroli
operacyjnej, zamieszcza się informację o toczącym się wobec tej osoby postępowaniu.
7. Kontrola operacyjna prowadzona jest niejawnie i polega na:
1) uzyskiwaniu i utrwalaniu treści rozmów prowadzonych przy użyciu środków
technicznych, w tym za pomocą sieci telekomunikacyjnych;
2) uzyskiwaniu i utrwalaniu obrazu lub dźwięku osób z pomieszczeń, środków
transportu lub miejsc innych niż miejsca publiczne;
3) uzyskiwaniu i utrwalaniu treści korespondencji, w tym korespondencji
prowadzonej za pomocą środków komunikacji elektronicznej;
4) uzyskiwaniu i utrwalaniu danych zawartych w informatycznych nośnikach
danych, telekomunikacyjnych urządzeniach końcowych, systemach
informatycznych i teleinformatycznych;
5) uzyskiwaniu dostępu i kontroli zawartości przesyłek.
8. Wniosek organu Żandarmerii Wojskowej, o którym mowa w ust. 1,
o zarządzenie przez sąd wojskowy kontroli operacyjnej powinien zawierać
w szczególności:
1) numer sprawy i jej kryptonim;
2) opis przestępstwa z podaniem jego kwalifikacji prawnej;
3) okoliczności uzasadniające potrzebę zastosowania kontroli operacyjnej, w tym
stwierdzonej bezskuteczności lub nieprzydatności innych środków;
4) dane osoby lub inne dane pozwalające na jednoznaczne określenie podmiotu lub
przedmiotu, wobec którego stosowana będzie kontrola operacyjna, ze
wskazaniem miejsca lub sposobu jej stosowania;
5) cel, czas i rodzaj prowadzonej kontroli operacyjnej, o której mowa w ust. 7.
9. Kontrolę operacyjną zarządza się na okres nie dłuższy niż 3 miesiące.
Wojskowy sąd okręgowy może, na pisemny wniosek Komendanta Głównego
Żandarmerii Wojskowej lub komendanta oddziału Żandarmerii Wojskowej, złożony
po uzyskaniu pisemnej zgody Komendanta Głównego Żandarmerii Wojskowej
i właściwego prokuratora do spraw wojskowych, na okres nie dłuższy niż kolejne
3 miesiące, wydać postanowienie o jednorazowym przedłużeniu kontroli operacyjnej,
jeżeli nie ustały przyczyny zarządzenia tej kontroli.
10. W uzasadnionych przypadkach, gdy podczas stosowania kontroli operacyjnej
pojawią się nowe okoliczności istotne dla zapobieżenia lub wykrycia przestępstwa
albo ustalenia sprawców i uzyskania dowodów przestępstwa, wojskowy sąd okręgowy
właściwy miejscowo ze względu na siedzibę wnioskującego organu Żandarmerii
Wojskowej, na pisemny wniosek Komendanta Głównego Żandarmerii Wojskowej lub
komendanta oddziału Żandarmerii Wojskowej, złożony po uzyskaniu pisemnej zgody
Komendanta Głównego Żandarmerii Wojskowej oraz właściwego prokuratora do
spraw wojskowych, może, również po upływie okresów, o których mowa w ust. 9,
wydawać kolejne postanowienia o przedłużeniu kontroli operacyjnej na następujące
po sobie okresy, których łączna długość nie może przekraczać 12 miesięcy.
10a. Komendant Główny Żandarmerii Wojskowej albo komendant oddziału
Żandarmerii Wojskowej może upoważnić swojego zastępcę do składania wniosków, o których mowa odpowiednio w ust. 1, 4, 9 i 10, lub do zarządzania kontroli
operacyjnej w trybie ust. 4.
11. Do wniosków, o których mowa w ust. 4, 9 i 10, stosuje się odpowiednio
ust. 1a i 8. Sąd przed wydaniem postanowienia, o którym mowa w ust. 1, 4, 9 lub 10,
zapoznaje się z materiałami uzasadniającymi wniosek, w szczególności
zgromadzonymi podczas stosowania kontroli operacyjnej zarządzonej w tej sprawie.
12. Wnioski, o których mowa w ust. 1, 4, 9 i 10, wojskowy sąd okręgowy
rozpoznaje na posiedzeniu jednoosobowo, przy czym czynności sądu związane
z rozpoznaniem tych wniosków są wykonywane w warunkach przewidzianych dla
przekazywania, przechowywania i udostępniania informacji niejawnych oraz
z odpowiednim zastosowaniem przepisów wydanych na podstawie art. 181
§ 2 Kodeksu postępowania karnego. W posiedzeniu sądu może wziąć udział
wyłącznie prokurator do spraw wojskowych prokuratury okręgowej i przedstawiciel
organu Żandarmerii Wojskowej wnioskującego o zarządzenie kontroli operacyjnej.
13. Przedsiębiorca telekomunikacyjny, operator pocztowy oraz usługodawca
świadczący usługi drogą elektroniczną są obowiązani do zapewnienia na własny koszt
warunków technicznych i organizacyjnych umożliwiających prowadzenie przez
Żandarmerię Wojskową kontroli operacyjnej.
13a. Usługodawca świadczący usługi drogą elektroniczną będący
mikroprzedsiębiorcą lub małym przedsiębiorcą w rozumieniu przepisów ustawy z dnia
6 marca 2018 r. – Prawo przedsiębiorców (Dz. U. z 2019 r. poz. 1292 i 1495) zapewnia
warunki techniczne i organizacyjne umożliwiające prowadzenie przez Żandarmerię
Wojskową kontroli operacyjnej stosownie do posiadanej infrastruktury.
14. Kontrola operacyjna powinna być zakończona niezwłocznie po ustaniu
przyczyn jej zarządzenia, najpóźniej jednak z upływem okresu, na który została
wprowadzona.
15. Organ Żandarmerii Wojskowej, o którym mowa w ust. 1, informuje
właściwego prokuratora do spraw wojskowych o wynikach kontroli operacyjnej po jej
zakończeniu, a na jego żądanie – również o przebiegu tej kontroli.
16. W przypadku uzyskania dowodów pozwalających na wszczęcie
postępowania karnego lub mających znaczenie dla toczącego się postępowania
karnego Komendant Główny Żandarmerii Wojskowej lub komendant oddziału
Żandarmerii Wojskowej przekazuje prokuratorowi, o którym mowa w ust. 1,
wszystkie materiały zgromadzone podczas stosowania kontroli operacyjnej.
W postępowaniu przed sądem, w odniesieniu do tych materiałów, stosuje się
odpowiednio art. 393 § 1 zdanie pierwsze Kodeksu postępowania karnego.
16a. (uchylony)
16b. (uchylony)
16c. (uchylony)
16d. (uchylony)
16e. (uchylony)
16f. W przypadku, gdy materiały, o których mowa w ust. 16:
1) zawierają informacje, o których mowa w art. 178 Kodeksu postępowania
karnego, Komendant Główny Żandarmerii Wojskowej albo komendant oddziału
Żandarmerii Wojskowej zarządza ich niezwłoczne, komisyjne i protokolarne
zniszczenie;
2) mogą zawierać informacje, o których mowa w art. 178a i art. 180 § 3 Kodeksu
postępowania karnego, z wyłączeniem informacji o przestępstwach, o których
mowa w art. 240 § 1 Kodeksu karnego, albo informacje stanowiące tajemnice
związane z wykonywaniem zawodu lub funkcji, o których mowa w art. 180
§ 2 Kodeksu postępowania karnego, Komendant Główny Żandarmerii
Wojskowej albo komendant oddziału Żandarmerii Wojskowej przekazuje
prokuratorowi do spraw wojskowych te materiały.
16g. W przypadku, o którym mowa w ust. 16f pkt 2, prokurator do spraw
wojskowych niezwłocznie po otrzymaniu materiałów, kieruje je do sądu, który
zarządził kontrolę operacyjną albo wyraził na nią zgodę w trybie określonym w ust. 4,
wraz z wnioskiem o:
1) stwierdzenie, które z przekazanych materiałów zawierają informacje, o których
mowa w ust. 16f pkt 2;
2) dopuszczenie do wykorzystania w postępowaniu karnym materiałów
zawierających informacje stanowiące tajemnice związane z wykonywaniem
zawodu lub funkcji, o których mowa w art. 180 § 2 Kodeksu postępowania
karnego, nieobjęte zakazami określonymi w art. 178a i art. 180 § 3 Kodeksu
postępowania karnego z wyłączeniem informacji o przestępstwach, o których
mowa w art. 240 § 1 Kodeksu karnego.
16h. Sąd, niezwłocznie po złożeniu wniosku przez prokuratora do spraw
wojskowych, wydaje postanowienie o dopuszczeniu do wykorzystania
w postępowaniu karnym materiałów, o których mowa w ust. 16g pkt 2, gdy jest to niezbędne dla dobra wymiaru sprawiedliwości, a okoliczność nie może być ustalona
na podstawie innego dowodu, a także zarządza niezwłoczne zniszczenie materiałów,
których wykorzystanie w postępowaniu karnym jest niedopuszczalne.
16i. Na postanowienie sądu w przedmiocie dopuszczenia do wykorzystania
w postępowaniu karnym materiałów, o których mowa w ust. 16g pkt 2, prokuratorowi
do spraw wojskowych przysługuje zażalenie. Do zażalenia stosuje się odpowiednio
przepisy Kodeksu postępowania karnego.
16j. Organ Żandarmerii Wojskowej jest obowiązany do wykonania zarządzenia
sądu o zniszczeniu materiałów, o którym mowa w ust. 16h, oraz niezwłocznego,
komisyjnego i protokolarnego zniszczenia materiałów, których wykorzystanie
w postępowaniu karnym jest niedopuszczalne. Organ Żandarmerii Wojskowej
niezwłocznie informuje prokuratora, o którym mowa w ust. 16g, o zniszczeniu tych
materiałów.
17. Osobie, w stosunku do której była stosowana kontrola operacyjna, nie
udostępnia się materiałów zgromadzonych podczas tej kontroli. Przepis nie narusza
uprawnień wynikających z art. 321 Kodeksu postępowania karnego.
17a. Wojskowy sąd okręgowy, Prokurator Generalny, zastępca prokuratora
okręgowego do spraw wojskowych i organ Żandarmerii Wojskowej prowadzą rejestry
postanowień, pisemnych zgód, wniosków i zarządzeń dotyczących kontroli
operacyjnej oraz centralny rejestr kontroli operacyjnych. Rejestry prowadzi się
w formie elektronicznej, z zachowaniem przepisów o ochronie informacji niejawnych.
18. Zgromadzone podczas stosowania kontroli operacyjnej materiały
niezawierające dowodów pozwalających na wszczęcie postępowania karnego lub
niemające znaczenia dla toczącego się postępowania karnego podlegają
niezwłocznemu, protokolarnemu i komisyjnemu zniszczeniu. Zniszczenie materiałów
zarządza organ Żandarmerii Wojskowej, który wnioskował o zarządzenie kontroli
operacyjnej.
18a. O wydaniu i wykonaniu zarządzenia dotyczącego zniszczenia materiałów,
o których mowa w ust. 18, organ Żandarmerii Wojskowej jest obowiązany do
niezwłocznego poinformowania właściwego prokuratora, o którym mowa w ust. 1.
19. Na postanowienia sądu, o których mowa w:
1) ust. 1, 4, 9 i 10 – przysługuje zażalenie organowi Żandarmerii Wojskowej, który
złożył wniosek o wydanie tego postanowienia;
2) ust. 4 – przysługuje zażalenie właściwemu prokuratorowi, o którym mowa
w ust. 1.
Do zażalenia stosuje się odpowiednio przepisy Kodeksu postępowania karnego.
20. Minister Obrony Narodowej, w porozumieniu z Ministrem Sprawiedliwości
oraz ministrem właściwym do spraw gospodarki, określi, w drodze rozporządzenia,
sposób dokumentowania kontroli operacyjnej oraz przechowywania i przekazywania
wniosków i zarządzeń, a także przechowywania, przekazywania oraz przetwarzania
i niszczenia materiałów uzyskanych podczas stosowania tej kontroli, uwzględniając
potrzebę zapewnienia niejawnego charakteru podejmowanych czynności i uzyskanych
materiałów oraz wzory stosowanych druków i rejestrów.
21. Kontrola operacyjna, na którą Żandarmeria Wojskowa uzyskała zgodę,
w trybie określonym w niniejszej ustawie, jest realizowana, na wniosek Komendanta
Głównego Żandarmerii Wojskowej, przez Służbę Kontrwywiadu Wojskowego.
22. Minister Obrony Narodowej określi, w drodze zarządzenia, sposób i tryb
realizacji wniosku Komendanta Głównego Żandarmerii Wojskowej, o którym mowa
w ust. 21.

Art. 32. 1. W sprawach o przestępstwa, o których mowa w art. 31 ust. 1,
w granicach zadań określonych w art. 4 ust. 1 oraz w stosunku do osób wskazanych
w art. 3 ust. 2 pkt 1, pkt 3 lit. b i pkt 5, czynności operacyjno-rozpoznawcze
zmierzające do sprawdzenia uzyskanych wcześniej wiarygodnych informacji
o przestępstwie oraz ustalenia sprawców i uzyskania dowodów przestępstwa mogą
polegać na dokonaniu w sposób niejawny nabycia, zbycia lub przejęcia przedmiotów
pochodzących z przestępstwa, ulegających przepadkowi, albo których wytwarzanie,
posiadanie, przewożenie lub którymi obrót są zabronione, a także przyjęciu lub
wręczeniu korzyści majątkowej.
2. Czynności operacyjno-rozpoznawcze, o których mowa w ust. 1, mogą polegać
także na złożeniu propozycji nabycia, zbycia lub przejęcia przedmiotów
pochodzących z przestępstwa, ulegających przepadkowi, albo których wytwarzanie,
posiadanie, przewożenie lub którymi obrót są zabronione, a także przyjęcia lub
wręczenia korzyści majątkowej.
3. Komendant Główny Żandarmerii Wojskowej lub komendant oddziału
Żandarmerii Wojskowej w sprawach o przestępstwa, o których mowa w art. 31 ust. 1,
może zarządzić na czas określony czynności, o których mowa w ust. 1 i 2, po
uzyskaniu pisemnej zgody właściwego zastępcy prokuratora okręgowego do spraw wojskowych, którego na bieżąco informuje o wynikach przeprowadzonych czynności.
Zastępca prokuratora okręgowego do spraw wojskowych może zarządzić zaniechanie
czynności w każdym czasie.
3a. Przed wydaniem pisemnej zgody właściwy zastępca prokuratora okręgowego
do spraw wojskowych zapoznaje się z materiałami uzasadniającymi potrzebę
przeprowadzenia czynności, o których mowa w ust. 1 i 2.
4. Czynności, o których mowa w ust. 1 i 2, zarządza się na okres nie dłuższy niż
3 miesiące. Komendant Główny Żandarmerii Wojskowej lub komendant oddziału
Żandarmerii Wojskowej może, po uzyskaniu pisemnej zgody właściwego prokuratora
do spraw wojskowych, jednorazowo przedłużyć stosowanie czynności, na okres nie
dłuższy niż kolejne 3 miesiące, jeżeli nie ustały przyczyny ich zarządzenia.
5. Przy wykonywaniu czynności, o których mowa w ust. 1 i 2, mogą być
stosowane środki techniczne umożliwiające uzyskiwanie i utrwalanie treści
informacji, w tym obrazu lub dźwięku.
6. W przypadku uzyskania dowodów pozwalających na wszczęcie postępowania
karnego lub mających znaczenie dla toczącego się postępowania karnego Komendant
Główny Żandarmerii Wojskowej lub komendant oddziału Żandarmerii Wojskowej
przekazuje właściwemu zastępcy prokuratora okręgowego do spraw wojskowych
wszystkie materiały zgromadzone podczas stosowania czynności, o których mowa
w ust. 1 i 2. W postępowaniu przed sądem w odniesieniu do tych materiałów stosuje
się odpowiednio art. 393 § 1 zdanie pierwsze Kodeksu postępowania karnego.
6a. Zgromadzone podczas wykonywania czynności, o których mowa w ust. 1 i 2,
materiały niezawierające dowodów pozwalających na wszczęcie postępowania
karnego lub niemające znaczenia dla toczącego się postępowania karnego podlegają
niezwłocznemu, protokolarnemu i komisyjnemu zniszczeniu. Zniszczenie materiałów
zarządza organ Żandarmerii Wojskowej, który wnioskował o zarządzenie czynności.
6b. O wydaniu i wykonaniu zarządzenia dotyczącego zniszczenia materiałów,
o których mowa w ust. 6a, organ Żandarmerii Wojskowej jest obowiązany
niezwłocznie poinformować właściwego zastępcę prokuratora okręgowego do spraw
wojskowych.
7. W uzasadnionych przypadkach, jeżeli podczas stosowania czynności,
o których mowa w ust. 1, pojawią się nowe okoliczności istotne dla sprawdzenia
uzyskanych wcześniej wiarygodnych informacji o przestępstwie oraz ustalenia
sprawców i uzyskania dowodów przestępstwa, Komendant Główny Żandarmerii Wojskowej lub komendant oddziału Żandarmerii Wojskowej może, po uzyskaniu pisemnej zgody właściwego prokuratora do spraw wojskowych, zarządzić kontynuowanie czynności przez czas oznaczony również po upływie okresów,
o których mowa w ust. 4.
8. Minister Obrony Narodowej, w porozumieniu z Ministrem Sprawiedliwości,
określi, w drodze rozporządzenia, sposób przeprowadzania i dokumentowania
czynności, o których mowa w ust. 1 i 2, uwzględniając potrzebę zapewnienia
niejawnego charakteru podejmowanych czynności i uzyskanych materiałów oraz
wzory stosowanych druków i rejestrów.

Art. 33. 1. Przy wykonywaniu czynności operacyjno-rozpoznawczych,
podejmowanych w celu udokumentowania przestępstw, o których mowa w art. 31
ust. 1, albo ustalenia tożsamości osób uczestniczących w tych przestępstwach lub
przejęcia przedmiotów przestępstwa, Komendant Główny Żandarmerii Wojskowej
lub komendant oddziału Żandarmerii Wojskowej może zarządzić niejawne
nadzorowanie wytwarzania, przemieszczania, przechowywania i obrotu przedmiotami
przestępstwa, jeżeli nie stworzy to zagrożenia dla życia lub zdrowia ludzkiego.
2. O zarządzeniu, o którym mowa w ust. 1, zawiadamia się niezwłocznie
właściwego miejscowo, ze względu na siedzibę organu zawiadamiającego, zastępcę
prokuratora okręgowego do spraw wojskowych, który może nakazać zaniechanie
czynności w każdym czasie.
3. Organ Żandarmerii Wojskowej, o którym mowa w ust. 1, na bieżąco
informuje prokuratora do spraw wojskowych, o którym mowa w ust. 2, o wynikach
przeprowadzonych czynności.
4. Przy wykonywaniu czynności, o których mowa w ust. 1, mogą być stosowane
środki techniczne umożliwiające uzyskiwanie i utrwalanie treści informacji, w tym
obrazu lub dźwięku.
5. Stosownie do zarządzenia, o którym mowa w ust. 1, organy i instytucje
publiczne oraz przedsiębiorcy są obowiązani dopuścić do dalszego przewozu przesyłki
zawierające przedmioty przestępstwa w stanie nienaruszonym lub po ich usunięciu
albo zastąpieniu w całości lub w części.
6. W przypadku uzyskania dowodów pozwalających na wszczęcie postępowania
karnego lub mających znaczenie dla toczącego się postępowania karnego Komendant
Główny Żandarmerii Wojskowej lub komendant oddziału Żandarmerii Wojskowej, za
zgodą Komendanta Głównego Żandarmerii Wojskowej, przekazuje właściwemu zastępcy prokuratora okręgowego do spraw wojskowych wszystkie materiały
zgromadzone podczas stosowania czynności, o których mowa w ust. 1.
W postępowaniu przed sądem w odniesieniu do tych materiałów stosuje się
odpowiednio art. 393 § 1 zdanie pierwsze Kodeksu postępowania karnego.
7. Minister Obrony Narodowej, w porozumieniu z Ministrem Sprawiedliwości,
określi, w drodze rozporządzenia, sposób przeprowadzania i dokumentowania
czynności, o których mowa w ust. 1, uwzględniając potrzebę zapewnienia niejawnego
charakteru podejmowanych czynności i uzyskanych materiałów oraz wzory
stosowanych druków i rejestrów.

Art. 34. 1. Żandarmeria Wojskowa, w zakresie koniecznym do wykonania zadań
określonych w art. 4 ust. 1, może korzystać z informacji o osobach wskazanych
w art. 3 ust. 2 pkt 1, pkt 3 lit. b i pkt 5, uzyskanych przez organy uprawnione do
wykonywania czynności operacyjno-rozpoznawczych w czasie wykonywania tych
czynności.
2. Prezes Rady Ministrów określi, w drodze rozporządzenia, zakres, warunki
i tryb przekazywania Żandarmerii Wojskowej informacji o osobach, uzyskanych
przez organy uprawnione do wykonywania czynności operacyjno-rozpoznawczych,
w czasie wykonywania tych czynności. Rozporządzenie to ustali w szczególności
zakres czynności wykonywanych przez te organy na rzecz Żandarmerii Wojskowej,
a także sposób występowania Żandarmerii Wojskowej do tych organów o udzielenie
informacji oraz sposób ich przekazywania.

Art. 35. Żandarmeria Wojskowa udostępnia organom uprawnionym do
wykonywania czynności operacyjno-rozpoznawczych, na wniosek tych organów,
informacje o osobach, uzyskane przez nią w czasie wykonywania tych czynności.

Art. 36. 1. Żandarmeria Wojskowa, wykonując czynności
operacyjno-rozpoznawcze, może korzystać z pomocy osób niebędących żołnierzami
Żandarmerii Wojskowej. Przepis art. 27 ust. 1 stosuje się odpowiednio.
2. Zabronione jest ujawnianie danych o osobie udzielającej pomocy Żandarmerii
Wojskowej w wykonywaniu czynności operacyjno-rozpoznawczych, z zastrzeżeniem
ust. 3 i 4.
3. W razie odmowy zwolnienia żołnierza Żandarmerii Wojskowej lub osoby
udzielającej mu pomocy w wykonywaniu czynności operacyjno-rozpoznawczych od
obowiązku zachowania w tajemnicy informacji niejawnych o klauzuli tajności „tajne” lub „ściśle tajne” w związku z postępowaniem karnym albo odmowy zezwolenia na
udostępnienie materiałów zawierających informacje niejawne o klauzuli tajności
„tajne” lub „ściśle tajne”, pomimo żądania prokuratora lub sądu, zgłoszonego
w związku z postępowaniem karnym w sprawie o przestępstwo przeciwko pokojowi
lub ludzkości, przestępstwo wojenne, przestępstwo przeciwko Rzeczypospolitej
Polskiej, przestępstwo zamachu terrorystycznego albo też przestępstwo zabójstwa lub
spowodowania ciężkiego uszczerbku na zdrowiu, którego następstwem była śmierć
człowieka, Minister Obrony Narodowej przedstawia żądane wyjaśnienia i materiały
Pierwszemu Prezesowi Sądu Najwyższego. Jeżeli Pierwszy Prezes Sądu Najwyższego
stwierdzi, że uwzględnienie żądania prokuratora lub sądu jest konieczne do
zapewnienia prawidłowości postępowania karnego, Minister Obrony Narodowej jest
zobowiązany zwolnić od obowiązku zachowania w tajemnicy informacji niejawnych
o klauzuli tajności „tajne” lub „ściśle tajne” żołnierza Żandarmerii Wojskowej albo
udostępnić żądane wyjaśnienia i materiały zawierające informacje niejawne o klauzuli
tajności „tajne” lub „ściśle tajne”.
4. Dane o osobie, o której mowa w ust. 1, mogą być ujawnione na żądanie
prokuratora również w razie uzasadnionego podejrzenia, że popełniła ona
przestępstwo ścigane z oskarżenia publicznego w związku z wykonywaniem
czynności operacyjno-rozpoznawczych. W takim przypadku Minister Obrony
Narodowej przedstawia żądane wyjaśnienia i materiały Pierwszemu Prezesowi Sądu
Najwyższego. Jeżeli Pierwszy Prezes Sądu Najwyższego stwierdzi, że uwzględnienie
żądania prokuratora lub sądu jest konieczne do zapewnienia prawidłowości
postępowania karnego, Minister Obrony Narodowej jest zobowiązany zwolnić od
obowiązku zachowania w tajemnicy informacji niejawnych o klauzuli tajności „tajne”
lub „ściśle tajne” żołnierza Żandarmerii Wojskowej albo udostępnić żądane
wyjaśnienia i materiały zawierające informacje niejawne o klauzuli tajności „tajne”
lub „ściśle tajne”.
5. Jeżeli w czasie korzystania lub w związku z korzystaniem przez Żandarmerię
Wojskową z pomocy, o której mowa w ust. 1, osoby udzielające tej pomocy utraciły
życie lub poniosły uszczerbek na zdrowiu, osobom tym oraz członkom ich rodzin
przysługuje jednorazowe odszkodowanie, renta inwalidzka i rodzinna oraz
świadczenie wyrównawcze, na zasadach określonych i w trybie przepisów
o świadczeniach osobistych na rzecz obrony w czasie pokoju.

Art. 37. 1. Za udzielenie pomocy, o której mowa w art. 36 ust. 1, osobom
niebędącym żołnierzami Żandarmerii Wojskowej Komendant Główny Żandarmerii
Wojskowej może przyznać wynagrodzenie wypłacane z funduszu operacyjnego
Żandarmerii Wojskowej.
2. Zadania Żandarmerii Wojskowej, których koszty ze względu na wyłączenie
kosztów według zadań jawności postępowania nie mogą być pokrywane na zasadach
określonych w przepisach o finansach publicznych, a finansowanie wykonania
czynności operacyjno-rozpoznawczych w szczególności realizowanie kosztów
związanych z wykonywaniem czynności operacyjno-rozpoznawczych, są
finansowane z funduszu operacyjnego.
3. Minister Obrony Narodowej określi, w drodze zarządzenia, przeznaczenie
funduszu operacyjnego Żandarmerii Wojskowej oraz sposób tworzenia
i dysponowania nim, w szczególności sposób prowadzenia i kontrolowania
gospodarki finansowej funduszem operacyjnym i właściwość organów wojskowych
w tych sprawach, szczegółowe cele, na które mogą być przeznaczone środki funduszu,
sposób dokumentowania wydatków z funduszu i zatwierdzania dowodów księgowych
oraz sposób ewidencjonowania środków funduszu i przechowywania jego
dokumentacji.

Art. 38. 1. Udzielanie informacji o osobie, uzyskanych w czasie wykonywania
czynności operacyjno-rozpoznawczych oraz w trybie, o którym mowa w art. 37 ust. 1,
jest dozwolone wyłącznie na żądanie sądu lub prokuratora, a wykorzystanie tych
informacji może nastąpić tylko w celu ścigania karnego.
2. Zakaz, o którym mowa w ust. 1, nie ma zastosowania, jeżeli ustawa zezwala
na udzielenie takich informacji określonemu organowi albo obowiązek taki wynika
z umowy międzynarodowej, a także w przypadkach gdy zatajenie takiej informacji
prowadziłoby do zagrożenia życia lub zdrowia ludzkiego.

Art. 39. Ujawnienie danych o osobie, co do której zachodzi uzasadnione
podejrzenie, że popełniła przestępstwo ścigane z oskarżenia publicznego w związku
z wykonywaniem przez tę osobę czynności operacyjno-rozpoznawczych, może
nastąpić tylko na żądanie prokuratora lub sądu. W takim przypadku Minister Obrony
Narodowej przedstawia żądane wyjaśnienia i materiały Pierwszemu Prezesowi Sądu
Najwyższego. Jeżeli Pierwszy Prezes Sądu Najwyższego stwierdzi, że uwzględnienie
żądania prokuratora lub sądu jest konieczne do zapewnienia prawidłowości
postępowania karnego, Minister Obrony Narodowej jest obowiązany zwolnić od obowiązku zachowania w tajemnicy informacji niejawnych o klauzuli tajności „tajne”
lub „ściśle tajne” żołnierza Żandarmerii Wojskowej i udostępnić żądane wyjaśnienia
i materiały zawierające informacje niejawne o klauzuli tajności „tajne” lub „ściśle
tajne”.

Art. 40. 1. Żandarmeria Wojskowa, wykonując czynności
operacyjno-rozpoznawcze, zapewnia ochronę środków, form i metod ich
wykonywania, zgromadzonych informacji oraz własnych obiektów i danych
identyfikacyjnych pozwalających na ustalenie tożsamości żołnierzy Żandarmerii
Wojskowej.
2. Wykonując czynności operacyjno-rozpoznawcze, żołnierze Żandarmerii
Wojskowej mogą posługiwać się dokumentami publicznymi w rozumieniu ustawy z
dnia 22 listopada 2018 r. o dokumentach publicznych (Dz. U. z 2019 r. poz. 53, 1091
i 1716) lub innymi dokumentami, które uniemożliwiają ustalenie danych
pozwalających na identyfikację oraz środków, którymi posługują się, wykonując te
czynności.
2a. Wykonując czynności operacyjno-rozpoznawcze, żołnierze Żandarmerii
Wojskowej mogą posługiwać się środkami identyfikacji elektronicznej zawierającymi
dane inne niż dane identyfikujące żołnierza Żandarmerii Wojskowej.
2b. W szczególnie uzasadnionych przypadkach przepisy ust. 2 i 2a mogą mieć
zastosowanie do osób, o których mowa w art. 36 ust. 1.
2c. Nie popełnia przestępstwa:
1) kto poleca sporządzenie lub kieruje sporządzeniem dokumentów, o których
mowa w ust. 2;
2) kto sporządza lub wydaje dokumenty, o których mowa w ust. 2, lub wydaje
środki identyfikacji elektronicznej, o których mowa w ust. 2a, lub dopuszcza w
swoim systemie do uwierzytelnienia z wykorzystaniem takich środków;
3) kto udziela pomocy w sporządzeniu dokumentów, o których mowa w ust. 2, lub
wydaniu środków identyfikacji elektronicznej, o których mowa w ust. 2a;
4) żołnierz Żandarmerii Wojskowej lub osoba wymieniona w art. 36 ust. 1
posługująca się przy wykonywaniu czynności operacyjno-rozpoznawczych
dokumentami, o których mowa w ust. 2, lub środkami identyfikacji
elektronicznej, o których mowa w ust. 2a.
3. Minister Obrony Narodowej określi, w drodze zarządzenia, szczegółowe
zasady i tryb wydawania oraz posługiwania się i przechowywania dokumentów, o których mowa w ust. 2, z uwzględnieniem przepisów dotyczących odpowiednich
dokumentów oraz przepisów o ochronie informacji niejawnych.

Art. 40a. Żandarmeria Wojskowa może, w zakresie koniecznym do
wykonywania jej zadań ustawowych, korzystać z informacji kryminalnej
zgromadzonej w Krajowym Centrum Informacji Kryminalnych.

Art. 40b. 1. Jeżeli jest to konieczne do skutecznego zapobieżenia
przestępstwom, o których mowa w art. 31 ust. 1, lub ich wykrycia, ustalenia ich
sprawców, uzyskania i utrwalenia dowodów, a także wykrycia i identyfikacji
przedmiotów i innych korzyści majątkowych pochodzących z tych przestępstw albo
ich równowartości, Żandarmeria Wojskowa może korzystać z informacji:
1) stanowiących tajemnicę skarbową, przetwarzanych przez organy administracji
rządowej i samorządu terytorialnego;
2) stanowiących tajemnicę zawodową, o której mowa w art. 9e ustawy z dnia 5
listopada 2009 r. o spółdzielczych kasach oszczędnościowo-kredytowych (Dz.
U. z 2019 r. poz. 2412);
3) stanowiących tajemnicę bankową, o której mowa w ustawie z dnia 29 sierpnia
1997 r. – Prawo bankowe (Dz. U. z 2019 r. poz. 2357);
4) stanowiących dane indywidualne, o których mowa w art. 79 ust. 1 ustawy z dnia
13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2019 r.
poz. 300, z późn. zm.);
5) stanowiących tajemnicę zawodową w rozumieniu ustawy z dnia 26 października
2000 r. o giełdach towarowych (Dz. U. z 2019 r. poz. 312);
6) stanowiących tajemnicę zawodową w rozumieniu ustawy z dnia 27 maja 2004 r.
o funduszach inwestycyjnych i zarządzaniu alternatywnymi funduszami
inwestycyjnymi (Dz. U. z 2020 r. poz. 95);
7) stanowiących tajemnicę zawodową w rozumieniu ustawy z dnia 29 lipca 2005 r.
o obrocie instrumentami finansowymi (Dz. U. z 2020 r. poz. 89);
8) stanowiących tajemnicę w rozumieniu ustawy z dnia 11 września 2015 r. o
działalności ubezpieczeniowej i reasekuracyjnej (Dz. U. z 2019 r. poz. 381, 730 i 2217);
9) stanowiących tajemnicę w rozumieniu ustawy z dnia 28 sierpnia 1997 r. o
organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych (Dz. U. z 2020 r. poz. 105);
10) stanowiących tajemnicę zawodową w rozumieniu ustawy z dnia 29 lipca 2005 r.
o nadzorze nad rynkiem kapitałowym (Dz. U. z 2019 r. poz. 1871 i 2217).
2. Informacje i dane, o których mowa w ust. 1, oraz informacje związane z
przekazywaniem tych informacji i danych podlegają ochronie przewidzianej w
przepisach o ochronie informacji niejawnych i mogą być udostępniane jedynie
żołnierzom Żandarmerii Wojskowej prowadzącym czynności w danej sprawie oraz
ich przełożonym, uprawnionym do sprawowania nadzoru nad prowadzonymi przez
nich w tej sprawie czynnościami operacyjno-rozpoznawczymi. Akta zawierające te
informacje i dane udostępnia się ponadto wyłącznie sądom i prokuratorom, jeżeli
następuje to w celu ścigania karnego.
3. Informacje i dane, o których mowa w ust. 1, udostępnia się nieodpłatnie na
podstawie postanowienia wydanego na pisemny wniosek Komendanta Głównego
Żandarmerii Wojskowej albo komendanta oddziału Żandarmerii Wojskowej przez
wojskowy sąd okręgowy właściwy miejscowo ze względu na siedzibę wnioskującego organu.
4. Informacje i dane, o których mowa w ust. 1:
1) dotyczące dokumentacji związanej z nadaniem NIP oraz aktualizowaniem
danych zawartych w zgłoszeniach identyfikacyjnych, określonej w art. 13 ust. 1
ustawy z dnia 13 października 1995 r. o zasadach ewidencji i identyfikacji
podatników i płatników (Dz. U. z 2020 r. poz. 170),
2) zawarte w aktach niezawierających informacji, o których mowa w art. 182
ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2019 r. poz.
900, z późn. zm.),
3) dotyczące zawarcia z osobą fizyczną, prawną lub jednostką organizacyjną
nieposiadającą osobowości prawnej umowy o wykonywanie czynności, o
których mowa w art. 5 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Prawo bankowe, lub
czynności, o których mowa w art. 3 ustawy z dnia 5 listopada 2009 r. o
spółdzielczych kasach oszczędnościowo-kredytowych, umożliwiające
weryfikację zawarcia takich umów i czasu ich obowiązywania,
4) dotyczące objęcia osoby fizycznej ubezpieczeniem społecznym i
zwaloryzowanej wysokości składek na ubezpieczenie emerytalne osoby fizycznej, a także dane płatnika składek, o których mowa w art. 40, art. 45 i art. 50 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych,
5) niezbędne do ustalenia, czy osoba fizyczna lub prawna, a także podmiot
nieposiadający osobowości prawnej dokonywała transakcji dotyczących
towarów giełdowych, o których mowa w ustawie z dnia 26 października 2000 r.
o giełdach towarowych,
6) niezbędne do ustalenia, czy osoba fizyczna lub prawna, a także podmiot
nieposiadający osobowości prawnej, jest uczestnikiem funduszu inwestycyjnego,
o którym mowa w ustawie z dnia 27 maja 2004 r. o funduszach inwestycyjnych
i zarządzaniu alternatywnymi funduszami inwestycyjnymi,
7) dotyczące ustalenia, czy osoba fizyczna lub prawna, a także podmiot
nieposiadający osobowości prawnej jest stroną umowy dotyczącej obrotu
instrumentami finansowymi, o której mowa w ustawie z dnia 29 lipca 2005 r. o
obrocie instrumentami finansowymi,
8) dotyczące ustalenia, czy osoba fizyczna lub prawna, a także podmiot
nieposiadający osobowości prawnej jest ubezpieczającym, ubezpieczonym lub
uprawnionym z umowy ubezpieczenia w rozumieniu przepisów ustawy z dnia
11 września 2015 r. o działalności ubezpieczeniowej i reasekuracyjnej
– udostępnia się nieodpłatnie, w formie pisemnej lub za pomocą środków komunikacji
elektronicznej, na wniosek Komendanta Głównego Żandarmerii Wojskowej albo
komendanta oddziału Żandarmerii Wojskowej lub upoważnionych przez nich
pisemnie żołnierzy.
5. Wniosek, o którym mowa w ust. 1, powinien zawierać:
1) numer sprawy i jej kryptonim, jeżeli został ustalony;
2) opis przestępstwa z podaniem, w miarę możliwości, jego kwalifikacji prawnej;
3) okoliczności uzasadniające potrzebę udostępnienia informacji i danych;
4) wskazanie podmiotu, którego informacje i dane dotyczą;
5) podmiot zobowiązany do udostępnienia informacji i danych;
6) rodzaj i zakres informacji i danych.
6. Wniosek, o którym mowa w ust. 4, powinien zawierać informacje określone
w ust. 5 pkt 1, 2 i 4–6.

Art. 41. Żołnierze Żandarmerii Wojskowej w czasie wykonywania czynności
służbowych i w związku z nimi korzystają z ochrony prawnej przewidzianej dla
funkcjonariuszy publicznych.

Art. 42. 1. W przypadkach, o których mowa w art. 11 pkt 1–6 i 8–14 ustawy
z dnia 24 maja 2013 r. o środkach przymusu bezpośredniego i broni palnej, żołnierze
Żandarmerii Wojskowej mogą użyć środków przymusu bezpośredniego, o których
mowa w art. 12 ust. 1 pkt 1–5, 7–9, 11, pkt 12 lit. a, c i d, pkt 13 i 17–20 tej ustawy,
lub wykorzystać te środki.
2. W przypadkach, o których mowa w art. 45 pkt 1 lit. a–c i e, pkt 2, 3 i pkt 4
lit. a i b oraz w art. 47 pkt 1–3 i 5–7 ustawy z dnia 24 maja 2013 r. o środkach
przymusu bezpośredniego i broni palnej, żołnierze Żandarmerii Wojskowej mogą
użyć broni palnej lub ją wykorzystać.
3. Użycie i wykorzystanie środków przymusu bezpośredniego i broni palnej oraz
dokumentowanie tego użycia i wykorzystania odbywa się na zasadach określonych
w ustawie z dnia 24 maja 2013 r. o środkach przymusu bezpośredniego i broni palnej.

Art. 43. (uchylony).

Art. 44. 1. Na sposób użycia lub wykorzystania środków przymusu
bezpośredniego lub broni palnej przez żołnierzy Żandarmerii Wojskowej osobie,
wobec której zostały użyte lub wykorzystane te środki lub ta broń, przysługuje
zażalenie do właściwego ze względu na miejsce zdarzenia prokuratora do spraw
wojskowych prokuratury rejonowej, w terminie 7 dni od dnia zdarzenia.
2. W sprawach, o których mowa w ust. 1, stosuje się odpowiednio przepisy
o postępowaniu karnym w sprawach podlegających orzecznictwu sądów wojskowych
dotyczące postępowania odwoławczego.

Art. 45. 1. Wojskowymi organami porządkowymi są:
1) wchodzący w skład służby garnizonowej:
a) oficer inspekcyjny garnizonu i jego pomocnik,
b) komendant i profos wojskowego aresztu dyscyplinarnego oraz izby
zatrzymań,
c) dowódca i żołnierze warty garnizonowej,
d) dowódca i żołnierze pododdziału alarmowego garnizonu;
2) wchodzący w skład służby wewnętrznej jednostki wojskowej:
a) oficer dyżurny jednostki wojskowej i jego pomocnik,
b) komendant i profos izby zatrzymań jednostki wojskowej,
c) dowódca i żołnierze warty wewnętrznej jednostki wojskowej,
d) dowódca i żołnierze pododdziału alarmowego jednostki wojskowej,
e) dyżurny parku sprzętu technicznego.
2. Wojskowymi organami porządkowymi są również dowódcy i żołnierze
patroli, konwojów i asyst wyznaczonych przez dowódców (komendantów)
garnizonów lub dowódców jednostek wojskowych, a także dowódcy i żołnierze pododdziałów regulacji ruchu jednostek wojskowych.

Art. 46. 1. Zadaniami wojskowych organów porządkowych wchodzących
w skład służby garnizonowej są:
1) utrzymanie dyscypliny wojskowej;
2) ochrona porządku publicznego;
3) zapewnienie przestrzegania przepisów porządkowych obowiązujących
w miejscach publicznych;
4) ochrona i obrona obiektów wojskowych;
5) wykonywanie czynności przewidzianych dla wojskowych organów
porządkowych w przepisach o postępowaniu karnym, karnym skarbowym,
karnym wykonawczym i cywilnym oraz w przepisach o dyscyplinie wojskowej,
a także o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.
2. Wojskowe organy porządkowe wchodzące w skład służby garnizonowej
wykonują zadania, o których mowa w ust. 1, w stosunku do osób określonych w art. 3
ust. 2 pkt 1 i 3–6.
3. Wojskowe organy porządkowe wchodzące w skład służby garnizonowej
wykonują zadania, o których mowa w ust. 1, do czasu przybycia Żandarmerii
Wojskowej lub innego właściwego organu również w stosunku do osób określonych
w art. 3 ust. 2 pkt 7.
4. Minister Obrony Narodowej określi, w drodze rozporządzenia, szczegółowe
czynności wojskowych organów porządkowych wchodzących w skład służby
garnizonowej, w granicach zadań wymienionych w ust. 1.

Art. 47. Wojskowe organy porządkowe wchodzące w skład służby
garnizonowej wykonują zadania, o których mowa w art. 46 ust. 1, na terenie garnizonu, w którym jest wyznaczona ta służba, z wyjątkiem terenów jednostek wojskowych rozmieszczonych w tym garnizonie, w których jest wyznaczona służba wewnętrzna.

Art. 48. 1. Zadaniami wojskowych organów porządkowych wchodzących
w skład służby wewnętrznej jednostki wojskowej są:
1) utrzymanie porządku i dyscypliny wojskowej;
2) zapewnienie przestrzegania wojskowych przepisów porządkowych;
3) ochrona i obrona obiektów jednostki wojskowej;
4) wykonywanie czynności przewidzianych dla wojskowych organów
porządkowych w przepisach o postępowaniu karnym, karnym skarbowym,
karnym wykonawczym i cywilnym oraz w przepisach o postępowaniu
egzekucyjnym w administracji.
2. Wojskowe organy porządkowe wchodzące w skład służby wewnętrznej
jednostki wojskowej wykonują zadania, o których mowa w ust. 1, w stosunku do osób
określonych w art. 3 ust. 2 pkt 1 i 3–6.
3. Wojskowe organy porządkowe wchodzące w skład służby wewnętrznej
jednostki wojskowej wykonują zadania, o których mowa w ust. 1, do czasu przybycia
Żandarmerii Wojskowej lub innego właściwego organu również w stosunku do osób
określonych w art. 3 ust. 2 pkt 7.
4. Minister Obrony Narodowej określi, w drodze rozporządzenia, szczegółowe
czynności wojskowych organów porządkowych wchodzących w skład służby
wewnętrznej jednostki wojskowej, w granicach zadań wymienionych w ust. 1.

Art. 49. Wojskowe organy porządkowe wchodzące w skład służby wewnętrznej
jednostki wojskowej wykonują zadania, o których mowa w art. 48 ust. 1, na terenie
jednostki wojskowej, w której jest wyznaczona ta służba.

Art. 50. 1. Skład warty garnizonowej i pododdziału alarmowego garnizonu oraz
patrolu, konwoju i asysty służby garnizonowej, a także ich uzbrojenie i wyposażenie
określa dowódca (komendant) garnizonu.
2. Skład warty wewnętrznej i pododdziału alarmowego jednostki wojskowej oraz
patrolu, konwoju i asysty służby wewnętrznej jednostki wojskowej, a także ich
uzbrojenie i wyposażenie określa dowódca jednostki wojskowej.

Art. 51. 1. Żołnierzom wojskowych organów porządkowych wchodzących
w skład służby garnizonowej i służby wewnętrznej jednostki wojskowej w związku z wykonywaniem czynności służbowych przysługują uprawnienia określone w art. 17 ust. 1 pkt 1, 2, 4–6, 8, 11 i 16.
2. W przypadkach, o których mowa w art. 11 pkt 1–6 i 8–14 ustawy z dnia
24 maja 2013 r. o środkach przymusu bezpośredniego i broni palnej, żołnierze
wojskowych organów porządkowych wchodzących w skład służby garnizonowej
i służby wewnętrznej jednostki wojskowej w związku z wykonywaniem czynności
służbowych mogą użyć środków przymusu bezpośredniego, o których mowa w art. 12
ust. 1 pkt 1–5, 7–9, 11, pkt 12 lit. a, c i d, pkt 13, 17, 19 i 20 tej ustawy, lub
wykorzystać te środki.
3. W przypadkach, o których mowa w art. 45 pkt 1 lit. a–c i e, pkt 2, 3, pkt 4
lit. a i b oraz w art. 47 pkt 1–3, 5 i 6 ustawy z dnia 24 maja 2013 r. o środkach
przymusu bezpośredniego i broni palnej, żołnierze wojskowych organów
porządkowych wchodzących w skład służby garnizonowej i służby wewnętrznej
jednostki wojskowej w związku z wykonywaniem czynności służbowych mogą użyć
broni palnej lub ją wykorzystać.
4. Użycie i wykorzystanie środków przymusu bezpośredniego i broni palnej oraz
dokumentowanie tego użycia i wykorzystania odbywa się na zasadach określonych
w ustawie z dnia 24 maja 2013 r. o środkach przymusu bezpośredniego i broni palnej.

Art. 52. 1. Na sposób przeprowadzenia czynności, o których mowa
w art. 17 ust. 1 pkt 1, 2 i 16, przez żołnierzy wojskowych organów porządkowych
oraz na sposób użycia lub wykorzystania przez nich środków przymusu
bezpośredniego lub broni palnej osobie, wobec której zostały wykonane te czynności
lub użyto lub wykorzystano środki przymusu bezpośredniego lub broń palną,
przysługuje zażalenie do prokuratora do spraw wojskowych w powszechnej jednostce
organizacyjnej prokuratury właściwej ze względu na miejsce dokonania czynności,
w terminie 7 dni od dnia jej dokonania.
2. W sprawach, o których mowa w ust. 1, stosuje się odpowiednio przepisy
o postępowaniu karnym w sprawach podlegających orzecznictwu sądów wojskowych
dotyczące postępowania odwoławczego.

Art. 53. 1. Zadania wojskowych organów porządkowych, o których mowa
w art. 45 ust. 2, oraz osoby, wobec których wykonują one te zadania, określają
odrębne przepisy.
2. Do żołnierzy wojskowych organów porządkowych, o których mowa w art. 45
ust. 2, stosuje się odpowiednio przepisy art. 51.

Art. 54. Traci moc oznaczenie i tytuł rozdziału 6 oraz przepisy art. 33, 36-38 oraz 39 ust. 2 i 3
ustawy z dnia 21 maja 1963 r. o dyscyplinie wojskowej oraz o odpowiedzialności
żołnierzy za przewinienia dyscyplinarne i za naruszenie honoru i godności żołnierskiej (Dz.U. z 1992 r. Nr 5, poz. 17 oraz z 1997 r. Nr 117, poz. 753 i Nr 141, poz. 944 oraz z 2001 r. Nr 85, poz. 925).

Art. 55. W ustawie z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego (Dz.U. Nr
43, poz. 296, z 1965 r. Nr 15, poz. 113, z 1974 r. Nr 27, poz. 157 i Nr 39 poz. 231, z
1975 r. Nr 45, poz. 234, z 1982 r. Nr 11, poz. 82 i Nr 30, poz. 210, z 1983 r. Nr 5,
poz. 33, z 1984 r. Nr 45, poz. 241 i 242, z 1985 r. Nr 20, poz. 86, z 1987 r. Nr 21,
poz. 123, z 1988 r. Nr 41, poz. 324, z 1989 r. Nr 4, poz. 21 i Nr 33, poz. 175, z 1990
r. Nr 14, poz. 88, Nr 34, poz. 198, Nr 53, poz. 306, Nr 55, poz. 318 i Nr 79, poz. 464,
z 1991 r. Nr 7, poz. 24, Nr 22, poz. 92 i Nr 115, poz. 496, z 1993 r. Nr 12, poz. 53, z
1994 r. Nr 105, poz. 509, z 1995 r. Nr 83, poz. 417, z 1996 r. Nr 24, poz. 110, Nr 43,
poz. 189, Nr 73, poz. 350 i Nr 149, poz. 703, z 1997 r. Nr 43, poz. 270, Nr 54, poz.
348, Nr 75, poz. 471, Nr 102, poz. 643, Nr 117, poz. 752, Nr 121, poz. 769 i 770, Nr
133, poz. 882, Nr 139, poz. 934, Nr 140, poz. 940 i Nr 141, poz. 944, z 1998 r. Nr
106, poz. 668 i Nr 117, poz. 757, z 1999 r. Nr 52, poz. 532, z 2000 r. Nr 22, poz. 269
i 271, Nr 48, poz. 552 i 554, Nr 55, poz. 665, Nr 73, poz. 852, Nr 94, poz. 1037, Nr
114, poz. 1191 i 1193 i Nr 122, poz. 1314, 1319 i 1322 oraz z 2001 r. Nr 4, poz. 27,
Nr 49, poz. 508, Nr 63, poz. 635 i Nr 98, poz. 1069, 1070 i 1071) wprowadza się
następujące zmiany:
1) w art. 163:
a) § 3 otrzymuje brzmienie:
§ 3. O przymusowe sprowadzenie żołnierza w czynnej służbie wojskowej
sąd zwraca się do dowódcy jednostki wojskowej, w której pełni on
służbę, lub do Żandarmerii Wojskowej, a o przymusowe sprowadzenie
funkcjonariusza Policji, Biura Ochrony Rządu, Urzędu Ochrony Państwa lub Straży Granicznej - do jego przełożonego.",
b) dodaje się § 4 w brzmieniu:
„§4. O ukaranie żołnierza w czynnej służbie wojskowej sąd występuje do
dowódcy jednostki wojskowej, w której pełni on służbę, a o ukaranie
funkcjonariusza Policji, Biura Ochrony Rządu, Urzędu Ochrony Państwa lub Straży Granicznej - do jego przełożonego.";
2) w art. 814 w § 4 zdanie drugie otrzymuje brzmienie:
„Przeszukania odzieży na żołnierzu w czynnej służbie wojskowej albo
funkcjonariuszu Policji, Biura Ochrony Rządu, Urzędu Ochrony Państwa lub Straży Granicznej przeprowadza w obecności komornika odpowiednio żołnierz Żandarmerii Wojskowej lub wojskowego organu
porządkowego albo osoba wyznaczona przez przełożonego funkcjonariusza.";
3) w art. 1057 § 2 otrzymuje brzmienie:
§ 2. O wykonanie aresztu w stosunku do dłużnika będącego żołnierzem
w czynnej służbie wojskowej albo funkcjonariuszem Policji, Biura
Ochrony Rządu, Urzędu Ochrony Państwa lub Straży Granicznej sąd
zwraca się do dowódcy jednostki wojskowej albo komendanta jednostki organizacyjnej Policji, Urzędu Ochrony Państwa lub Straży Granicznej, w której pełni on służbę, przesyłając w tym celu nakaz.".

Art. 56. W ustawie z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 1991 r. Nr 36, poz. 161, z 1992 r. Nr 20, poz. 78, z 1993 r. Nr 28, poz. 127, z 1995 r. Nr 85, poz. 426, z 1996 r. Nr 43, poz. 189 i Nr 146, poz. 680, z 1997 r. Nr 137, poz. 926 i Nr 141, poz. 943 i 944, z 1998 r. Nr 162, poz.
1126, z 2000 r. Nr 114, poz. 1193, Nr 120, poz. 1268 i Nr 122, poz. 1315 oraz z 2001
r. Nr 76, poz. 809 i Nr 98, poz. 1068) wprowadza się następujące zmiany :
1) w art. 48 § 5 otrzymuje brzmienie:
§ 5. Przeszukania odzieży na żołnierzu w czynnej służbie wojskowej albo
funkcjonariuszu Policji, Biura Ochrony Rządu, Urzędu Ochrony Państwa lub Straży Granicznej przeprowadza w obecności egzekutora odpowiednio żołnierz Żandarmerii Wojskowej lub wojskowego organu
porządkowego albo osoba wyznaczona przez przełożonego funkcjonariusza.";
2) w art. 153:
a) w § 1 wyrazy „właściwy organ wojskowy lub" zastępuje się wyrazami „odpowiednio Żandarmerię Wojskową lub wojskowy organ porządkowy albo",
b) w § 2 wyrazy „właściwego organu wojskowego lub" zastępuje się wyrazami
„Żandarmerii Wojskowej lub wojskowego organu porządkowego albo właściwego";
3) po art. 153 dodaje się art. 153a w brzmieniu:
Art. 153a. Jeżeli przepisy szczególne przewidują przymusowe doprowadzenie
żołnierza w czynnej służbie wojskowej, doprowadzenia tego dokonuje Żandarmeria Wojskowa lub wojskowy organ porządkowy.".

Art. 57. W ustawie z dnia 21 listopada 1967 r. o powszechnym obowiązku obrony Rzeczypospolitej Polskiej (Dz.U. z 1992 r. Nr 4, poz. 16, Nr 40, poz. 174 i Nr 54, poz. 254, z 1994 r. Nr 43, poz. 165, z 1996 r. Nr 7, poz. 44, Nr 10, poz. 56 i Nr 106, poz. 496, z 1997 r. Nr 6, poz. 31, Nr 28, poz. 153, Nr 80, poz. 495, Nr 88, poz. 554, Nr 121,
poz. 770 i Nr 141, poz. 944, z 1998 r. Nr 146, poz. 961 i Nr 162, poz. 1114 i 1126, z
1999 r. Nr 50, poz. 500, z 2000 r. Nr 12, poz. 136 i Nr 109, poz. 1156 oraz z 2001 r.
Nr 48, poz. 506, Nr 81, poz. 877, Nr 85, poz. 925, Nr 88, poz. 961, Nr 110, poz. 1189
i Nr 111, poz. 1194) wprowadza się następujące zmiany :
1) w art. 3 dodaje się ust. 4 w brzmieniu:
„4. W skład Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej wchodzą również Wojskowe Służby Informacyjne i Żandarmeria Wojskowa jako ich wyodrębnione i wyspecjalizowane służby.";
2) skreśla się art. 16.

Art. 58. W ustawie z dnia 21 grudnia 1978 r. o odznakach i mundurach (Dz.U. Nr 31, poz.
130, z 1998 r. Nr 162, poz. 1126 oraz z 2000 r. Nr 12, poz. 136 i Nr 120, poz. 1268)
w art. 12 w ust. 3 wyrazy „Wojskowe organy porządkowe mogą" zastępuje się wyrazami „Żandarmeria Wojskowa może".

Art. 59. W ustawie z dnia 26 października 1982 r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi (Dz.U Nr 35, poz. 230, z 1984 r. Nr 34, poz. 184, z 1987 r.
Nr 33, poz. 180, z 1989 r. Nr 35, poz. 192, z 1990 r. Nr 34, poz. 198 i Nr 73, poz.
431, z 1991 r. Nr 73, poz. 321 i Nr 94, poz. 419, z 1993 r. Nr 40, poz. 184, z 1996 r.
Nr 127, poz. 593, z 1997 r. Nr 88, poz. 554, Nr 113, poz. 732 i Nr 121, poz. 770, z
1998 r. Nr 106, poz. 668, z 2000 r. Nr 12, poz. 136 i Nr 120, poz. 1268 oraz z 2001 r.
Nr 60, poz. 610) wprowadza się następujące zmiany:
1) w art. 30 dotychczasową treść oznacza się jako ust. 1 i dodaje się ust. 2 w brzmieniu :
„2. Jeżeli zarządzenie przymusowego doprowadzenia dotyczy żołnierza,
wykonuje je Żandarmeria Wojskowa lub wojskowy organ porządkowy.";
2) w art. 32 dodaje się ust. 4 w brzmieniu:
„4. Jeżeli zarządzenie przymusowego doprowadzenia dotyczy żołnierza,
wykonuje je Żandarmeria Wojskowa lub wojskowy organ porządkowy".;
3) w art. 33:
a) ust. 1 otrzymuje brzmienie:
„1. Policja, Żandarmeria Wojskowa i wojskowy organ porządkowy, wykonując zarządzenie przymusowego doprowadzenia osób, o których mowa
w art. 30 oraz art. 32 ust. 3 i 4, ma prawo ich zatrzymania tylko w niezbędnych wypadkach i na czas konieczny do wykonania tego zarządzenia.",
b) w ust. 2 wyrazy „w ust. 1" zastępuje się wyrazami „w art. 30 ust. 1 i art. 32 ust. 3",
c) dodaje się ust. 3 w brzmieniu:
„3. Minister Obrony Narodowej, w porozumieniu z Ministrem Sprawiedliwości i ministrem właściwym do spraw zdrowia, określi, w drodze rozporządzenia, tryb doprowadzania osób, o których mowa w art. 30
ust. 2 i art. 32 ust. 4.";
4) w art. 40 w ust. 4 wyrazy „właściwemu organowi wojskowemu" zastępuje się
wyrazami „Żandarmerii Wojskowej lub wojskowemu organowi porządkowemu".

Art. 60. W ustawie z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz.U. z 2000 r. Nr 101, poz. 1092
oraz z 2001 r. Nr 41, poz. 465, Nr 81, poz. 877, Nr 100, poz. 1084, Nr 106, poz. 1149
i Nr 110, poz. 1189) w art. 2 po wyrazie „żołnierzy" dodaje się wyrazy „Żandarmeria
Wojskowa i".

Art. 61. W ustawie z dnia 14 grudnia 1995 r. o urzędzie Ministra Obrony Narodowej (Dz.U. z
1996 r. Nr 10, poz. 56, Nr 102, poz. 474, z 1997 r. Nr 121, poz. 770 i Nr 141, poz.
944 oraz z 1999 r. Nr 11, poz. 95) wprowadza się następujące zmiany:
1) w art. 2 skreśla się pkt 19;
2) w art. 5 po pkt 1 dodaje się pkt 1a w brzmieniu :
„1a) Żandarmeria Wojskowa,".

Art. 62. W ustawie z dnia 6 czerwca 1997 r. o Inspekcji Celnej (Dz.U. Nr 71, poz. 449, z
1998 r. Nr 137, poz. 886, z 1999 r. Nr 49, poz. 483, Nr 83, poz. 931 i Nr 101, poz.
1178, z 2000 r. Nr 104, poz. 1103 oraz z 2001 r. Nr 81, poz. 877 i Nr 110, 1189) w
art. 29 w ust. 7 po wyrazach „Policją i" dodaje się wyrazy „Żandarmerią Wojskową
oraz".

Art. 63. W ustawie z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (Dz.U. Nr 98, poz.
602, Nr 123, poz. 779 i Nr 160, poz. 1086, z 1998 r. Nr 106, poz. 668 i Nr 133, poz.
872, z 1999 r. Nr 106, poz. 1216, z 2000 r. Nr 12, poz. 136, Nr 43, poz. 483 i Nr 53,
poz. 649 oraz z 2001 r. Nr 27, poz. 298, Nr 106, poz. 1149, Nr 110, poz. 1189 i Nr
110, poz. 1194) wprowadza się następujące zmiany:
1) w art. 6 w ust. 1 w pkt 2 po wyrazie „żołnierz" dodaje się wyrazy „Żandarmerii
Wojskowej lub";
2) w art. 129 w ust. 4 w zdaniu pierwszym po wyrazach „również do" i w zdaniu
drugim po wyrazie „zakresie" dodaje się wyrazy „Żandarmerii Wojskowej i".

Art. 64. W ustawie z dnia 22 sierpnia 1997 r. o bezpieczeństwie imprez masowych (Dz.U. Nr
z 2001 r. Nr 120, poz. 1298) wprowadza się następujące zmiany:
1) w art. 7 w ust. 2 pkt 2 otrzymuje brzmienie:
„2) komendanta terenowej jednostki organizacyjnej Żandarmerii Wojskowej, w
przypadku przeprowadzania imprez masowych na terenach będących w zarządzie jednostek organizacyjnych resortu obrony narodowej.";
2) w art. 17:
a) ust. 2 otrzymuje brzmienie:
„2. W przypadku gdy działania podjęte w trybie określonym w ust. 1,
przez służby porządkowe organizatora imprezy masowej są nieskuteczne, organizator imprezy lub kierownik do spraw bezpieczeństwa w imieniu organizatora imprezy występuje o pomoc do Policji, a jeżeli
impreza masowa jest przeprowadzana na terenach będących w zarządzie jednostek organizacyjnych resortu obrony narodowej - do Żandarmerii Wojskowej, potwierdzając ten fakt pisemnym zgłoszeniem.",
b) w ust. 3 po wyrazie „Policji" dodaje się wyrazy „albo Żandarmerii Wojskowej";
3) w art. 19:
a) w ust. 1 po wyrazie „Policja," dodaje się wyrazy „Żandarmeria Wojskowa,",
b) w ust. 3 po wyrazie „Policję," dodaje się wyrazy „Żandarmerię Wojskową,",
c) ust. 5 otrzymuje brzmienie:
„5. Minister właściwy do spraw wewnętrznych, w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw finansów publicznych, Ministrem Obrony Narodowej i ministrem właściwym do spraw zdrowia oraz po zasięgnięciu opinii Prezesa Urzędu Kultury Fizycznej i Sportu, określi, w drodze rozporządzenia, szczegółowe zasady ustalania szkód, o których mowa w ust. 3, oraz tryb wypłaty odszkodowań.".

Art. 65. W ustawie z dnia 22 sierpnia 1997 r. o ochronie osób i mienia (Dz.U. Nr 114, poz.
740, z 1999 r. Nr 11, poz. 95, z 2000 r. Nr 29, poz. 357 oraz z 2001 r. Nr 4, poz. 23 i
Nr 27, poz. 298) w art. 44 po ust. 1 dodaje się ust. 1a w brzmieniu:
„1a. Kontrolę ochrony terenów, o których mowa w art. 4 ust. 1 pkt 1, przez specjalistyczne uzbrojone formacje ochronne może przeprowadzać Żandarmeria Wojskowa.".

Art. 66. W ustawie z dnia 4 września 1997 r. o działach administracji rządowej (Dz.U. z 1999
r. Nr 82, poz. 928, z 2000 r. Nr 12, poz. 136, Nr 43, poz. 489, Nr 48, poz. 550, Nr
62, poz. 718, Nr 70, poz. 816, Nr 73, poz. 852, Nr 109, poz. 1158 i Nr 122, poz. 1314
i 1321 oraz z 2001 r. Nr 3, poz. 18, Nr 5, poz. 43 i 44, Nr 42, poz. 475, Nr 63, poz.
634, Nr 73, poz. 761, Nr 76, poz. 811, Nr 87, poz. 954, Nr 102, poz. 1116, Nr 113,
poz. 1207 i Nr 115, poz. 1229) art. 76 otrzymuje brzmienie:
Art. 76. Prezes Rady Ministrów, na wniosek ministra właściwego do spraw wewnętrznych, Ministra Obrony Narodowej oraz Szefa Urzędu Ochrony Państwa, ustala, w drodze rozporządzenia, szczegółowy rozdział kompetencji między Policję, Urząd Ochrony Państwa, Biuro Ochrony Rządu, Państwową
Straż Pożarną, Straż Graniczną i Obronę Cywilną Kraju oraz Żandarmerię
Wojskową, wojskowe organy porządkowe i Wojskowe Służby Informacyjne
podległe Ministrowi Obrony Narodowej oraz zasady ich współdziałania.".

Art. 67. W ustawie z dnia 22 stycznia 1999 r. o ochronie informacji niejawnych (Dz.U. Nr 11,
poz. 95, z 2000 r. Nr 12, poz. 136 i Nr 39, poz. 462 oraz z 2001 r. Nr 22, poz. 247,
Nr 27, poz. 298, Nr 56, poz. 580 i Nr 110, poz. 1189) wprowadza się następujące
zmiany:
1) w art. 30 po wyrazie „Policja," dodaje się wyrazy „Żandarmeria Wojskowa,";
2) w art. 42 w ust. 3 w pkt 2 i w ust. 5 po wyrazach „Komendantowi Głównemu
Policji," dodaje się wyrazy „Komendantowi Głównemu Żandarmerii Wojskowej,",
3) w art. 48m:
a) w pkt 1 po wyrazie „Policji" dodaje się wyrazy „ , Żandarmerii Wojskowej",
b) w pkt 2 po wyrazie „Policji" dodaje się wyrazy „ , Komendanta Głównego
Żandarmerii Wojskowej";
4) w załączniku nr 1 do ustawy w części II „Informacje niejawne oznaczone klauzulą <> ze względu na obronność i bezpieczeństwo państwa oraz porządek publiczny" w pkt 28 i 29 po wyrazie „Policji," dodaje się wyrazy „Żandarmerii Wojskowej,".

Art. 68. W ustawie z dnia 16 września 1982 r. o pracownikach urzędów państwowych (Dz.U.
z 2001 r. Nr 86, poz. 953 i Nr 98, poz. 1071) w art. 43 po ust. 1 dodaje się ust. 1a w
brzmieniu:
„1a. Przepisy ustawy stosuje się do pracowników zatrudnionych w Komendzie
Głównej Żandarmerii Wojskowej i innych jednostkach organizacyjnych
Żandarmerii Wojskowej.".

Art. 69. W sprawach uregulowanych niniejszą ustawą do czasu wydania przewidzianych w
niej przepisÛw wykonawczych, nie dłużej jednak niż przez rok od dnia wejścia w
życie niniejszej ustawy, stosuje się odpowiednio dotychczas obowiązujące przepisy
dotyczące wojskowych organów porządkowych, jeżeli nie są z nią sprzeczne.

Art. 70. Ustawa wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 2002 r.