Wejscie w życie: 10 luty 2003

Ostatnia Zmiana: 4 maja 2019

Ustawa z dnia 5 lipca 2002 r. o świadczeniu przez prawników zagranicznych pomocy prawnej w Rzeczypospolitej Polskiej

Art. 1. 1. Ustawa określa zasady i warunki świadczenia pomocy prawnej
w Rzeczypospolitej Polskiej przez prawników zagranicznych.
2. Pomoc prawna oznacza działalność w zakresie odpowiadającym
uprawnieniom adwokata lub radcy prawnego i obejmuje w szczególności
udzielanie porad prawnych, sporządzanie opinii prawnych, opracowywanie
projektów aktów prawnych oraz występowanie przed sądami i urzędami.

Art. 2. Użyte w ustawie określenia oznaczają:
1) prawnik zagraniczny – prawnika z Unii Europejskiej i prawnika spoza Unii Europejskiej;
2) prawnik z Unii Europejskiej – osobę będącą obywatelem państwa
członkowskiego Unii Europejskiej, uprawnioną do wykonywania zawodu
przy użyciu jednego z tytułów zawodowych uzyskanych w państwie
członkowskim Unii Europejskiej, określonych w wykazie stanowiącym
załącznik nr 1 do ustawy;
3) prawnik spoza Unii Europejskiej – osobę niebędącą obywatelem państwa
członkowskiego Unii Europejskiej, uprawnioną do wykonywania zawodu
przy użyciu jednego z tytułów zawodowych, o których mowa w pkt 2, a także
każdą osobę, która przy użyciu tytułu zawodowego uzyskanego w państwie
niebędącym członkiem Unii Europejskiej jest uprawniona do wykonywania
zawodu odpowiadającego – pod względem wykształcenia i uprawnień oraz
podstawowych zasad jego organizacji i wykonywania – zawodowi adwokata
lub radcy prawnego;
4) usługa transgraniczna – jednorazową lub mającą charakter przejściowy
czynność z zakresu pomocy prawnej, wykonywaną w Rzeczypospolitej
Polskiej przez prawnika zagranicznego wykonującego stałą praktykę w innym państwie;
5) stała praktyka – stałe i systematyczne świadczenie pomocy prawnej przez
prawnika zagranicznego w Rzeczypospolitej Polskiej;
6) państwo macierzyste – państwo, w którym prawnik zagraniczny uzyskał
prawo do używania jednego z tytułów zawodowych, o których mowa w pkt 2 i 3.

Art. 2a. Przepisy ustawy dotyczące prawników z Unii Europejskiej stosuje
się odpowiednio także do osób, które:
1) są obywatelami państw członkowskich Europejskiego Porozumienia
o Wolnym Handlu (EFTA) – stron umowy o Europejskim Obszarze
Gospodarczym lub Konfederacji Szwajcarskiej, uprawnionymi do
wykonywania zawodu przy użyciu jednego z tytułów zawodowych
uzyskanych w tych państwach, określonych w wykazie stanowiącym
załącznik nr 2 do ustawy albo przy użyciu jednego z tytułów zawodowych
uzyskanych w państwach członkowskich Unii Europejskiej, określonych
w wykazie stanowiącym załącznik nr 1 do ustawy;
2) są obywatelami państw członkowskich Unii Europejskiej, uprawnionymi do
wykonywania zawodu przy użyciu jednego z tytułów zawodowych
uzyskanych w państwach członkowskich Europejskiego Porozumienia
o Wolnym Handlu (EFTA) – stronach umowy o Europejskim Obszarze
Gospodarczym lub Konfederacji Szwajcarskiej, określonych w wykazie
stanowiącym załącznik nr 2 do ustawy.

Art. 3. Na zasadzie wzajemności, o ile umowy międzynarodowe
ratyfikowane przez Rzeczpospolitą Polską lub przepisy organizacji
międzynarodowych, których Rzeczpospolita Polska jest członkiem, nie stanowią
inaczej, prawnicy zagraniczni są uprawnieni do wykonywania stałej praktyki, na
zasadach określonych w przepisach niniejszego działu, po wpisaniu na jedną z list
prawników zagranicznych, prowadzoną odpowiednio przez okręgowe rady
adwokackie lub rady okręgowych izb radców prawnych, zwaną dalej „listą”.

Art. 4. 1. Na listę prowadzoną przez okręgowe rady adwokackie wpisuje się
prawników z Unii Europejskiej zamierzających świadczyć pomoc prawną
w zakresie odpowiadającym zawodowi adwokata oraz prawników spoza Unii
Europejskiej, których tytuł zawodowy uprawnia do wykonywania zawodu
odpowiadającego zawodowi adwokata.
2. Na listę prowadzoną przez rady okręgowych izb radców prawnych wpisuje
się prawników z Unii Europejskiej zamierzających świadczyć pomoc prawną
w zakresie odpowiadającym zawodowi radcy prawnego oraz prawników spoza
Unii Europejskiej, których tytuł zawodowy uprawnia do wykonywania zawodu
odpowiadającego zawodowi radcy prawnego.
3. (uchylony)

Art. 5. 1. Lista składa się z części, na którą wpisuje się prawników z Unii
Europejskiej, i z części, na którą wpisuje się prawników spoza Unii Europejskiej.
2. Na liście podlegają ujawnieniu następujące dane dotyczące prawników
zagranicznych: imię i nazwisko, data i miejsce urodzenia, miejsce zamieszkania,
adres, siedziba zawodowa, tytuł zawodowy uzyskany w państwie macierzystym.
Ponadto na liście podlega ujawnieniu nazwa i adres grupy zawodowej, do której
prawnik zagraniczny należy w państwie macierzystym, oraz nazwa właściwego
organu państwa macierzystego, który wystawił zaświadczenie stwierdzające, że
prawnik zagraniczny jest zarejestrowany w tym państwie jako osoba uprawniona do wykonywania zawodu przy użyciu jednego z tytułów, o których mowa w art. 2 pkt 2 lub 3.
3. Szczegółowy sposób prowadzenia listy określają regulaminy uchwalane
przez Naczelną Radę Adwokacką oraz Krajową Radę Radców Prawnych.

Art. 6. 1. Wpis na listę następuje na wniosek zainteresowanego.
2. Prawnik zagraniczny ubiegający się o wpis na listę prowadzoną przez
okręgową radę adwokacką składa wniosek do rady właściwej ze względu na
wskazaną we wniosku przyszłą siedzibę zawodową. Prawnik zagraniczny
ubiegający się o wpis na listę prowadzoną przez radę okręgowej izby radców
prawnych składa wniosek do rady właściwej ze względu na wskazaną we wniosku
przyszłą siedzibę zawodową, a jeżeli praktyka ma być wykonywana w ramach
stosunku pracy – do rady właściwej ze względu na wskazaną we wniosku siedzibę
przyszłego pracodawcy.
3. Do wniosku o wpis należy załączyć:
1) zaświadczenie wystawione przez właściwy organ państwa macierzystego,
stwierdzające, że osoba ubiegająca się o wpis jest zarejestrowana w tym
państwie jako uprawniona do wykonywania zawodu przy użyciu jednego
z tytułów zawodowych, o których mowa w art. 2 pkt 2 lub 3; organ, do
którego składa się wniosek, może odmówić przyjęcia zaświadczenia, jeżeli od
daty jego wystawienia upłynął okres dłuższy niż trzy miesiące;
2) dokument potwierdzający obywatelstwo osoby ubiegającej się o wpis.
4. Wniosek o wpis sporządza się w języku polskim. Pozostałe dokumenty,
z wyjątkiem dokumentu, o którym mowa w ust. 3 pkt 2, jeżeli nie są sporządzone
w języku polskim, przedkłada się wraz z tłumaczeniem na język polski,
poświadczonym przez tłumacza przysięgłego.

Art. 7. 1. O wpisie na listę, a także o skreśleniu z listy decyduje okręgowa
rada adwokacka lub rada okręgowej izby radców prawnych. Odmowa wpisu może
nastąpić tylko wtedy, gdy zainteresowany nie spełnia wymogów określonych w ustawie.
2. Do postępowania i uchwał podejmowanych przez okręgową radę
adwokacką w przedmiocie wpisu na listę lub skreślenia z niej stosuje się
odpowiednio art. 12, art. 46, art. 68, art. 69 i art. 69a oraz przepisy działu VI ustawy z dnia 26 maja 1982 r. – Prawo o adwokaturze (Dz. U. z 2019 r. poz. 1513, 1673 i
2020). Do postępowań i uchwał podejmowanych przez radę okręgową izby radców
prawnych w przedmiocie wpisu na listę lub skreślenia z niej stosuje się
odpowiednio przepisy art. 29, art. 291, art. 31, art. 311 i art. 312 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o radcach prawnych (Dz. U. z 2020 r. poz. 75).
3. Skreślenie z listy, niezależnie od przyczyn określonych w przepisach
wymienionych w ust. 2, następuje także wtedy, gdy prawnik zagraniczny utracił na
stałe lub czasowo w państwie macierzystym uprawnienie do wykonywania
zawodu, o którym mowa w art. 2 pkt 2 lub 3, albo gdy został wpisany na listę
adwokatów lub na listę radców prawnych.
4. Celem stwierdzenia, czy zawód, do którego wykonywania w państwie
macierzystym jest uprawniona osoba ubiegająca się o wpis na listę, odpowiada
zawodowi adwokata lub radcy prawnego, rada, o której mowa w ust. 1, może
zwrócić się do Ministra Sprawiedliwości o udostępnienie tekstu właściwego prawa
obcego. Rada może zwrócić się do Ministra Sprawiedliwości również wtedy, gdy
chodzi o stwierdzenie stosowania wzajemności, o której mowa w art. 3, przez
państwo macierzyste osoby ubiegającej się o wpis na listę.
5. Okręgowa rada adwokacka i rada okręgowej izby radców prawnych
niezwłocznie zawiadamiają właściwy organ w państwie macierzystym prawnika
zagranicznego o dokonaniu wpisu tego prawnika na listę, o odmowie jego
dokonania oraz o skreśleniu go z listy.

Art. 8. Przy wykonywaniu stałej praktyki prawnik zagraniczny wpisany na
listę używa tytułu zawodowego uzyskanego w państwie macierzystym,
wyrażonego w języku urzędowym tego państwa, ze wskazaniem organizacji
zawodowej w państwie macierzystym, do której należy, albo sądu, przed którym
ma prawo występować zgodnie z prawem tego państwa, oraz informacją, czy
prawnik zagraniczny wykonuje stałą praktykę w zakresie odpowiadającym
zawodowi adwokata, czy zawodowi radcy prawnego. W tym celu należy wskazać
listę, na którą prawnik zagraniczny jest wpisany, z podaniem prowadzącego ją organu.

Art. 9. 1. Prawnik zagraniczny, który w państwie macierzystym należy do
grupy zawodowej mającej na celu prowadzenie wspólnej praktyki w zakresie świadczenia pomocy prawnej, jest uprawniony do używania – obok tytułu zawodowego – nazwy tej grupy zawodowej.
2. O przynależności do grupy zawodowej, o której mowa w ust. 1, prawnik
zagraniczny jest obowiązany poinformować organ prowadzący listę, na którą jest
wpisany. Informacja powinna wskazywać nazwę grupy zawodowej i jej formę
prawną oraz adres, a na żądanie organu prowadzącego listę – także imiona
i nazwiska innych członków grupy zawodowej.

Art. 10. 1. Prawnik zagraniczny, w zależności od tego, na którą listę jest
wpisany, podlega odpowiedzialności dyscyplinarnej według przepisów
o odpowiedzialności dyscyplinarnej adwokatów lub odpowiedzialności
dyscyplinarnej radców prawnych.
2. W miejsce kary zawieszenia w czynnościach zawodowych adwokata i kary
zawieszenia prawa do wykonywania zawodu radcy prawnego stosuje się karę
zawieszenia prawa do świadczenia pomocy prawnej w Rzeczypospolitej Polskiej
na czas od trzech miesięcy do pięciu lat. Zamiast kary wydalenia z adwokatury
i kary pozbawienia prawa do wykonywania zawodu radcy prawnego stosuje się
karę zakazu świadczenia pomocy prawnej w Rzeczypospolitej Polskiej.
3. Sąd dyscyplinarny doręcza niezwłocznie właściwemu organowi
w państwie macierzystym prawnika zagranicznego odpisy:
1) aktu oskarżenia lub wniosku uprawnionego rzecznika dyscyplinarnego
o wszczęcie postępowania dyscyplinarnego, wraz z powiadomieniem
o uprawnieniach wynikających z ust. 4;
2) orzeczeń i postanowień wydanych w toku postępowania dyscyplinarnego;
3) środków odwoławczych.
4. Organ, o którym mowa w ust. 3, na każdym etapie postępowania
dyscyplinarnego może przedstawiać sądowi dyscyplinarnemu swoje stanowisko
w sprawie, a jego przedstawiciel może brać udział w rozprawie także wówczas, gdy
prowadzona jest z wyłączeniem jawności.
5. W przypadkach, o których mowa w art. 85 ust. 1 ustawy z dnia 26 maja
1982 r. – Prawo o adwokaturze i w art. 66 ust. 1 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r.
o radcach prawnych, dziekan rady adwokackiej, który wymierzył prawnikowi
zagranicznemu karę upomnienia lub dziekan rady okręgowej izby radców
prawnych, który udzielił ostrzeżenia, doręcza organowi, o którym mowa w ust. 3, odpis zawiadomienia o wymierzeniu kary upomnienia lub udzieleniu ostrzeżenia oraz odpis odwołania, jeżeli zostało wniesione.

Art. 11. 1. Prawnik zagraniczny podlega obowiązkowemu ubezpieczeniu od
odpowiedzialności cywilnej za szkody wyrządzone przy świadczeniu pomocy
prawnej, na zasadach obowiązujących adwokatów lub na zasadach obowiązujących
radców prawnych, w zależności od tego, na którą listę jest wpisany.
2. Od obowiązku wskazanego w ust. 1 zwolnione są osoby, które wykażą, że
objęte są ubezpieczeniem lub gwarancją zgodnie z przepisami swojego państwa
macierzystego, a warunki i zakres tego ubezpieczenia lub gwarancji są
równoważne warunkom i zakresowi ubezpieczenia, o którym mowa w ust. 1.
W przypadku gdy równoważność jest tylko częściowa, prawnik zagraniczny jest
obowiązany zawrzeć umowę uzupełniającego ubezpieczenia lub uzupełniającej gwarancji.
3. Dowód ubezpieczenia lub gwarancji, o których mowa w ust. 2, prawnik
zagraniczny obowiązany jest przedstawiać co roku organowi prowadzącemu listę,
na którą jest wpisany. Do przedkładanych dokumentów, jeżeli nie są sporządzone
w języku polskim, należy załączyć ich tłumaczenie na język polski, poświadczone
przez tłumacza przysięgłego.

Art. 12. (uchylony).

Art. 13. 1. Prawnik z Unii Europejskiej wpisany na listę prowadzoną przez
okręgową radę adwokacką jest uprawniony do wykonywania stałej praktyki
w zakresie odpowiadającym zawodowi adwokata, a wpisany na listę prowadzoną
przez radę okręgowej izby radców prawnych – w zakresie odpowiadającym
zawodowi radcy prawnego.
2. Wybór listy należy do prawnika z Unii Europejskiej.

Art. 14. Jeżeli ustawa nie stanowi inaczej, prawnik z Unii Europejskiej
wpisany na listę prowadzoną przez okręgową radę adwokacką ma takie same prawa
i obowiązki jak adwokat, a wpisany na listę prowadzoną przez radę okręgowej izby radców prawnych – ma takie same prawa i obowiązki jak radca prawny. Dotyczy to również obowiązku przestrzegania zasad etyki zawodowej.

Art. 15. 1. Prawnik z Unii Europejskiej wpisany na listę prowadzoną przez
okręgową radę adwokacką może wykonywać stałą praktykę w kancelarii
indywidualnej, w zespole adwokackim, spółce jawnej, spółce cywilnej, spółce
komandytowo-akcyjnej, spółce komandytowej lub spółce partnerskiej.
2. Prawnik z Unii Europejskiej wpisany na listę prowadzoną przez radę
okręgowej izby radców prawnych może wykonywać stałą praktykę w ramach
stosunku pracy, na podstawie umowy cywilnoprawnej, w kancelarii indywidualnej,
spółce jawnej, spółce cywilnej, spółce komandytowo-akcyjnej, spółce
komandytowej lub spółce partnerskiej.
3. Wyłącznym przedmiotem działalności spółek, o których mowa w ust. 1 i 2,
może być świadczenie pomocy prawnej. Wspólnikami w spółkach: cywilnej
i partnerskiej mogą być wyłącznie prawnicy z Unii Europejskiej, adwokaci lub
radcowie prawni, doradcy podatkowi lub rzecznicy patentowi, a wspólnikami
w spółce jawnej oraz komplementariuszami w spółce komandytowo-akcyjnej lub
spółce komandytowej mogą być ponadto prawnicy spoza Unii Europejskiej.

Art. 16. 1. Z chwilą wpisu na listę prawnik z Unii Europejskiej staje się
członkiem właściwej izby adwokackiej lub właściwej izby radców prawnych.
2. Jako członek izby adwokackiej lub izby radców prawnych prawnik z Unii
Europejskiej wykonuje wszystkie obowiązki i prawa przysługujące członkom
samorządu zawodowego, z wyjątkiem biernego prawa wyborczego do organów samorządu.

Art. 17. 1. Przy wykonywaniu czynności polegającej na reprezentowaniu
klienta w postępowaniu, w którym zgodnie z obowiązującymi przepisami
wymagane jest, aby strona była reprezentowana przez adwokata lub radcę
prawnego, prawnik z Unii Europejskiej ma obowiązek współdziałać z osobą
wykonującą jeden z tych zawodów. W przypadkach, w których reprezentacja
klienta przez radcę prawnego nie jest dopuszczalna, prawnik z Unii Europejskiej
obowiązany jest współdziałać z adwokatem.
2. Szczegółowe warunki i sposób współdziałania, o którym mowa w ust. 1,
określa umowa zawarta przez prawnika z Unii Europejskiej z adwokatem lub radcą prawnym. Zawierając umowę, strony powinny mieć na uwadze, że celem
współdziałania jest umożliwienie prawnikowi z Unii Europejskiej prawidłowego
wykonywania jego obowiązków wobec klienta i wobec organu prowadzącego
postępowanie, w szczególności zapewnienie przestrzegania przez niego
obowiązujących przepisów postępowania i zasad etyki zawodowej.
3. Umowa, o której mowa w ust. 2, nie rodzi żadnych obowiązków adwokata
lub radcy prawnego wobec klienta prawnika z Unii Europejskiej, chyba że strony
umowy postanowiły inaczej.
4. Prawnik z Unii Europejskiej jest obowiązany przy pierwszej podejmowanej
czynności przedłożyć organowi prowadzącemu postępowanie umowę, o której
mowa w ust. 2. W przypadku niedopełnienia tego obowiązku organ wyznaczy
prawnikowi z Unii Europejskiej stosowny termin do uzupełnienia braku. Do
określenia skutków nieuzupełnienia w terminie tego braku stosuje się odpowiednio
przepisy dotyczące braku pełnomocnictwa lub upoważnienia do obrony.

Art. 18. Prawnik spoza Unii Europejskiej wpisany na listę prowadzoną przez
okręgową radę adwokacką jest uprawniony, w ramach wykonywania stałej
praktyki, jedynie do udzielania porad prawnych i sporządzania opinii prawnych
dotyczących prawa państwa macierzystego lub prawa międzynarodowego,
w zakresie odpowiadającym zawodowi adwokata, a prawnik spoza Unii
Europejskiej wpisany na listę prowadzoną przez radę okręgowej izby radców
prawnych jest uprawniony, w ramach wykonywania stałej praktyki, jedynie do
udzielania porad prawnych i sporządzania opinii prawnych dotyczących prawa
państwa macierzystego lub prawa międzynarodowego, w zakresie
odpowiadającym zawodowi radcy prawnego.

Art. 19. W celu wykonywania stałej praktyki prawnicy spoza Unii
Europejskiej mogą tworzyć:
1) spółki jawne, w których wspólnikami są wyłącznie:
a) prawnicy zagraniczni lub
b) adwokaci, lub
c) radcowie prawni, lub
d) doradcy podatkowi, lub
e) rzecznicy patentowi;
2) spółki komandytowo-akcyjne lub spółki komandytowe, w których
komplementariuszami są wyłącznie:
a) prawnicy zagraniczni lub
b) adwokaci, lub
c) radcowie prawni, lub
d) doradcy podatkowi, lub
e) rzecznicy patentowi.

Art. 20. 1. Przy wykonywaniu stałej praktyki prawnik spoza Unii
Europejskiej, w zależności od tego, na którą listę jest wpisany, podlega warunkom
wykonywania zawodu i zasadom etyki zawodowej, jakie obowiązują adwokatów
lub jakie obowiązują radców prawnych.
2. Prawnik spoza Unii Europejskiej jest obowiązany uiszczać na rzecz
okręgowej rady adwokackiej lub rady okręgowej izby radców prawnych,
prowadzącej listę, na którą jest wpisany, składkę w wysokości połowy składki
członkowskiej obowiązującej odpowiednio adwokatów lub radców prawnych.

Art. 20a. Prawnik spoza Unii Europejskiej jest obowiązany przedstawić co
roku organowi prowadzącemu listę, na którą jest wpisany, zaświadczenie
wystawione przez właściwy organ państwa macierzystego stwierdzające, że jest on
zarejestrowany w tym państwie jako osoba uprawniona do wykonywania zawodu
przy użyciu jednego z tytułów, o których mowa w art. 2 pkt 3.

Art. 21. W zakresie nieuregulowanym przepisami niniejszego działu, do
postępowania w przedmiocie wpisu na listę adwokatów lub listę radców prawnych
prawnika z Unii Europejskiej lub obywatela państwa członkowskiego Unii
Europejskiej, posiadającego kwalifikacje zawodowe wymagane do wykonywania zawodu przy użyciu jednego z tytułów, o których mowa w art. 2 pkt 2, stosuje się
przepisy ustawy – Prawo o adwokaturze lub przepisy ustawy o radcach prawnych.

Art. 22. 1. Prawnik z Unii Europejskiej lub obywatel państwa
członkowskiego Unii Europejskiej, posiadający kwalifikacje zawodowe wymagane
do wykonywania zawodu przy użyciu jednego z tytułów, o których mowa w art. 2
pkt 2, może być wpisany na listę adwokatów lub listę radców prawnych, jeżeli:
1) spełnia warunki określone w art. 65 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 26 maja 1982 r. –
Prawo o adwokaturze lub w art. 24 ust. 1 pkt 3, 4 i 5 ustawy z dnia 6 lipca
1982 r. o radcach prawnych;
2) włada językiem polskim w mowie i w piśmie;
3) zda test umiejętności.
2. Jeżeli kwalifikacje zawodowe prawnika z Unii Europejskiej lub obywatela
państwa członkowskiego Unii Europejskiej, o którym mowa w ust. 1, zostały
uzyskane w wyniku kształcenia, które w całości lub w przeważającej części miało
miejsce poza terytorium państw członkowskich Unii Europejskiej, do wpisu na listę
adwokatów lub listę radców prawnych wymagane jest ponadto co najmniej
trzyletnie wykonywanie zawodu przy użyciu jednego z tytułów, o których mowa
w art. 2 pkt 2, potwierdzone przez właściwy organ państwa członkowskiego Unii
Europejskiej, które uznało te kwalifikacje.

Art. 23. 1. Do wniosku o wpis na listę adwokatów lub listę radców prawnych
należy załączyć:
1) dokument potwierdzający, że kandydat jest obywatelem państwa
członkowskiego Unii Europejskiej;
2) zaświadczenie wystawione przez właściwy organ państwa członkowskiego
Unii Europejskiej stwierdzające, że kandydat posiada kwalifikacje zawodowe
wymagane w tym państwie do wykonywania zawodu przy użyciu jednego
z tytułów, o których mowa w art. 2 pkt 2, albo stwierdzające, że kandydat jest
zarejestrowany w tym państwie jako osoba uprawniona do wykonywania
zawodu przy użyciu jednego z tytułów, o których mowa w art. 2 pkt 2; organ,
do którego składa się wniosek o wpis, może odmówić przyjęcia
zaświadczenia, jeżeli od daty jego wystawienia upłynął okres dłuższy niż trzy miesiące;
3) w przypadku, o którym mowa w art. 22 ust. 2 – zaświadczenie wystawione
przez właściwy organ państwa członkowskiego Unii Europejskiej
potwierdzające, że przez co najmniej trzy lata kandydat wykonywał w tym
państwie zawód przy użyciu jednego z tytułów, o których mowa w art. 2 pkt 2.
2. Wniosek o wpis sporządza się w języku polskim. Załączone dokumenty,
z wyjątkiem dokumentu, o którym mowa w ust. 1 pkt 1, jeżeli nie są sporządzone
w języku polskim, przedkłada się wraz z tłumaczeniem na język polski,
poświadczonym przez tłumacza przysięgłego.
2a. Właściwa okręgowa rada adwokacka lub rada okręgowej izby radców
prawnych potwierdzają otrzymanie wniosku w terminie miesiąca od dnia jego
otrzymania oraz zawiadamiają wnioskodawcę, w stosownym przypadku, o
konieczności dostarczenia brakujących dokumentów. Przepis art. 64 § 2 ustawy
z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U.
z 2020 r. poz. 256) stosuje się.
3. Wniosek o wpis powinien być rozpatrzony w terminie czterech miesięcy od
jego złożenia, łącznie ze wszystkimi wymaganymi załącznikami, a w przypadku,
o którym mowa w art. 30 ust. 2 – niezwłocznie po ustaleniu wyniku powtórzonego
testu umiejętności.

Art. 24. Okręgowa rada adwokacka, właściwa do podjęcia uchwały
w sprawie wpisu na listę adwokatów, lub rada okręgowej izby radców prawnych,
właściwa do podjęcia uchwały w sprawie wpisu na listę radców prawnych, może
zwrócić się do właściwej organizacji zawodowej lub innego właściwego organu
w państwie, z którego pochodzi kandydat, w celu sprawdzenia, czy kandydat
spełnia warunki, o których mowa w art. 22 ust. 1 pkt 1.

Art. 25. Test umiejętności ogranicza się do sprawdzenia poziomu wiedzy
zawodowej kandydata w celu oceny jego zdolności do wykonywania zawodu
adwokata lub zawodu radcy prawnego, w porównaniu do wymagań stawianych
adwokatom lub radcom prawnym wykonującym zawody na terytorium
Rzeczypospolitej Polskiej.

Art. 26. 1. Test umiejętności dla kandydatów, którzy ubiegają się o wpis na
listę adwokatów, przeprowadzają komisje egzaminacyjne, o których mowa w art. 75a ustawy z dnia 26 maja 1982 r. – Prawo o adwokaturze, a dla kandydatów, którzy ubiegają się o wpis na listę radców prawnych – komisje egzaminacyjne, o których mowa w art. 331 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o radcach prawnych.
1a. W celu przeprowadzenia testu umiejętności, komisje egzaminacyjne
sporządzają listę zagadnień ustaloną w wyniku porównania zakresu kształcenia
wymaganego w Rzeczypospolitej Polskiej z zakresem kształcenia odbytego przez
kandydata, których nie obejmuje posiadany przez niego dyplom lub inny dokument
potwierdzający posiadanie kwalifikacji zawodowych. Test umiejętności obejmuje
zagadnienia niezbędne do wykonywania zawodów adwokata lub radcy prawnego
w Rzeczypospolitej Polskiej, których znajomości kandydat nie wykazał. Wyboru
zagadnień dokonuje się z uwzględnieniem posiadanych przez kandydata
kwalifikacji zawodowych wymaganych w państwie członkowskim Unii
Europejskiej do wykonywania zawodu przy użyciu jednego z tytułów, o których
mowa w art. 2 pkt 2.
2. Minister Sprawiedliwości, w drodze rozporządzenia, ustala regulamin
przeprowadzania testu umiejętności dla kandydatów ubiegających się o wpis na
listę adwokatów albo radców prawnych, mając na względzie potrzebę określenia:
1) właściwości terytorialnej komisji egzaminacyjnych,
2) sposobu zorganizowania obsługi administracyjnej i technicznej komisji egzaminacyjnych,
3) sposobu ustalania i ogłaszania terminów testów umiejętności,
4) warunków i sposobu przeprowadzania części pisemnej i części ustnej testu
umiejętności, w szczególności:
a) zakresu przedmiotowego testu umiejętności,
b) czasu trwania testu umiejętności,
c) sposobu oceniania poszczególnych części testu umiejętności,
d) sposobu dokumentowania przebiegu testu umiejętności
– uwzględniając konieczność prawidłowego, terminowego i efektywnego
przeprowadzenia testu umiejętności oraz zapewnienia zachowania bezstronności
pracy komisji egzaminacyjnych.

Art. 27. (uchylony).

Art. 28. 1. Test umiejętności przeprowadzany jest w języku polskim i składa
się z części pisemnej oraz ustnej.
2. Część pisemna obejmuje opracowanie tematów, których nie obejmuje
posiadany przez wnioskodawcę dyplom lub inny dokument potwierdzający
posiadanie kwalifikacji zawodowych, ustalonych w wyniku porównania zakresu
kształcenia wymaganego w Rzeczypospolitej Polskiej z zakresem kształcenia
odbytego przez kandydata.
3. Część ustna obejmuje zagadnienia dotyczące zasad organizacji i działania
samorządu zawodowego, warunków wykonywania zawodu i zasad etyki zawodowej.
4. Warunkiem dopuszczenia do części ustnej testu umiejętności jest uzyskanie
przez kandydata pozytywnej oceny z co najmniej jednego przedmiotu w części
pisemnej. W przypadku uzyskania negatywnej oceny z obu przedmiotów w części
pisemnej, cały test uważa się za niezdany.

Art. 29. 1. Komisja uznaje test umiejętności za zdany albo niezdany, biorąc
pod uwagę oceny uzyskane przez kandydata z poszczególnych przedmiotów
w części pisemnej i w części ustnej.
2. Komisja uznaje test za niezdany, jeżeli kandydat uzyskał oceny negatywne
z co najmniej dwóch przedmiotów. Uzyskanie przez kandydata oceny negatywnej
z jednego przedmiotu nie stoi na przeszkodzie uznaniu testu umiejętności za zdany,
jeżeli według komisji oceny uzyskane przez kandydata z pozostałych przedmiotów
uzasadniają przekonanie, że jest on zdolny do wykonywania zawodu.

Art. 30. 1. Wynik testu umiejętności nie podlega zaskarżeniu.
2. W razie niepomyślnego wyniku testu umiejętności, na wniosek kandydata
złożony przed upływem dwóch tygodni od ogłoszenia wyników testu, test powtarza
się tylko jeden raz, nie wcześniej jednak niż po upływie 6 miesięcy od zakończenia
poprzedniego testu.

Art. 31. 1. Okręgowa rada adwokacka, właściwa do podjęcia uchwały
w sprawie wpisu na listę adwokatów, lub rada okręgowej izby radców prawnych,
właściwa do podjęcia uchwały w sprawie wpisu na listę radców prawnych, zwalnia
prawnika z Unii Europejskiej, na jego wniosek, od wymogu zdania testu
umiejętności, jeżeli wykaże on, że przez okres co najmniej 3 lat wykonywał, na zasadach określonych w przepisach rozdziału 1 i 2 działu II, aktywnie
i nieprzerwanie stałą praktykę w zakresie prawa obowiązującego
w Rzeczypospolitej Polskiej, w tym prawa Unii Europejskiej.
2. Nieprzerwane wykonywanie stałej praktyki oznacza jej wykonywanie bez
żadnych przerw, z wyjątkiem tych, które wynikają ze zdarzeń i wymogów życia codziennego.
3. W celu wykazania aktywnego i nieprzerwanego wykonywania stałej
praktyki, o której mowa w ust. 1, prawnik z Unii Europejskiej powinien załączyć
do wniosku o zwolnienie z testu umiejętności listę prowadzonych spraw, ze
wskazaniem ich sygnatury albo innego oznaczenia, przedmiotu, czasu trwania oraz
podejmowanych w sprawie czynności.
4. Właściwa okręgowa rada adwokacka lub właściwa rada okręgowej izby
radców prawnych może wezwać prawnika z Unii Europejskiej do stawienia się
osobiście w celu udzielenia dodatkowych informacji lub wyjaśnień odnośnie do
wykonywania stałej praktyki, o której mowa w ust. 1.

Art. 32. 1. Rada, o której mowa w art. 31 ust. 1, na wniosek prawnika z Unii
Europejskiej, może zwolnić go od wymogu zdania testu umiejętności, jeżeli
wykaże on, że wykonywał na zasadach określonych w przepisach rozdziału 1 i 2
działu II, aktywnie i nieprzerwanie, stałą praktykę przez okres co najmniej 3 lat,
jednakże przez krótszy czas w zakresie prawa, o którym mowa w art. 31 ust. 1.
2. Podejmując uchwałę w przedmiocie zwolnienia z testu umiejętności, rada
bierze pod uwagę zakres i przedmiot dotychczasowej praktyki prawnika z Unii
Europejskiej oraz jego wiedzę i doświadczenie w zakresie prawa polskiego, w tym
udział w szkoleniach z zakresu tego prawa.
3. Przepisy art. 31 ust. 2 i 3 stosuje się odpowiednio.
4. Właściwa okręgowa rada adwokacka lub właściwa rada okręgowej izby
radców prawnych przeprowadza z prawnikiem z Unii Europejskiej rozmowę
kwalifikacyjną w celu sprawdzenia, czy aktywnie i nieprzerwanie wykonywał stałą
praktykę, w szczególności w zakresie prawa polskiego, i czy jest zdolny do
wykonywania tej praktyki w świetle posiadanej wiedzy i doświadczenia z zakresu
prawa polskiego.

Art. 33. 1. Uchwały okręgowej rady adwokackiej i uchwały rady okręgowej
izby radców prawnych w przedmiocie zwolnienia z testu umiejętności powinny
zawierać uzasadnienie faktyczne i prawne.
2. Od uchwały odmawiającej zwolnienia z testu umiejętności prawnikowi
z Unii Europejskiej przysługuje odwołanie:
1) od uchwały okręgowej rady adwokackiej – do Naczelnej Rady Adwokackiej;
2) od uchwały rady okręgowej izby radców prawnych – do Krajowej Rady
Radców Prawnych.
3. Termin do wniesienia odwołania wynosi 30 dni od dnia doręczenia odpisu uchwały.

Art. 34. Prawnik z Unii Europejskiej, wpisany na listę adwokatów lub na listę
radców prawnych, jest uprawniony do używania – obok tytułu adwokata lub tytułu
radcy prawnego – tytułu zawodowego uzyskanego w państwie macierzystym,
wyrażonego w języku urzędowym tego państwa.

Art. 34a. 1. Przepisy ustawy dotyczące obywateli państw członkowskich Unii
Europejskiej posiadających kwalifikacje zawodowe wymagane do wykonywania
zawodu przy użyciu jednego z tytułów, o których mowa w art. 2 pkt 2, stosuje się
odpowiednio także do:
1) obywateli państw członkowskich Europejskiego Porozumienia o Wolnym
Handlu (EFTA) – stron umowy o Europejskim Obszarze Gospodarczym lub
Konfederacji Szwajcarskiej, posiadających kwalifikacje zawodowe
wymagane do wykonywania zawodu przy użyciu jednego z tytułów
określonych w wykazach stanowiących załączniki nr 1 i 2 do ustawy;
2) obywateli państw członkowskich Unii Europejskiej posiadających
kwalifikacje zawodowe wymagane do wykonywania zawodu przy użyciu
jednego z tytułów określonych w wykazie stanowiącym załącznik nr 2 do ustawy.
2. Przepisy działu III stosuje się odpowiednio do osób, o których mowa
w art. 2 ust. 1 pkt 3–9 ustawy z dnia 22 grudnia 2015 r. o zasadach uznawania
kwalifikacji zawodowych nabytych w państwach członkowskich Unii Europejskiej
(Dz. U. z 2020 r. poz. 220).

Art. 35. 1. Prawnik z Unii Europejskiej jest uprawniony do świadczenia usług
transgranicznych przy użyciu tytułu zawodowego uzyskanego w państwie
macierzystym, wyrażonego w języku urzędowym tego państwa, z oznaczeniem
organizacji zawodowej w państwie macierzystym, do której należy, albo sądu,
przed którym ma prawo występować zgodnie z prawem tego państwa.
2. W ramach uprawnienia, o którym mowa w ust. 1, prawnik z Unii
Europejskiej może wykonywać wszelkie czynności, do których uprawniony jest
adwokat lub radca prawny.

Art. 36. 1. Przy wykonywaniu usług transgranicznych polegających na
reprezentowaniu klienta w postępowaniu przed sądami i innymi organami władzy
publicznej prawnik z Unii Europejskiej podlega tym samym warunkom
wykonywania zawodu, jakie stosuje się do adwokata lub radcy prawnego,
z wyjątkiem warunków dotyczących miejsca zamieszkania i wpisu na listę
adwokatów lub radców prawnych.
2. Prawnik z Unii Europejskiej jest obowiązany przestrzegać zasad etyki
zawodowej, jakie obowiązują adwokatów lub jakie obowiązują radców prawnych,
z uwzględnieniem zasad etyki zawodowej, jakie obowiązują w jego państwie
macierzystym. Jednakże w przypadkach, w których reprezentacja klienta przez
radcę prawnego nie jest dopuszczalna, prawnik z Unii Europejskiej podlega
zasadom etyki adwokackiej, z uwzględnieniem zasad etyki zawodowej, jakie
obowiązują w jego państwie macierzystym.

Art. 37. 1. Przy wykonywaniu innych usług transgranicznych niż
wymienione w art. 36 ust. 1 prawnik z Unii Europejskiej obowiązany jest
przestrzegać warunków wykonywania zawodu obowiązujących w jego państwie
macierzystym, z uwzględnieniem warunków wykonywania zawodu
obowiązujących adwokatów lub radców prawnych, o ile przestrzegania tych
ostatnich warunków można wymagać od osoby, która nie wykonuje stałej praktyki, i jeżeli jest to uzasadnione dla właściwego wykonywania czynności zawodowych oraz zachowania godności zawodu.
2. Przepis ust. 1 stosuje się odpowiednio do przestrzegania zasad etyki zawodowej.

Art. 38. 1. Przy wykonywaniu usługi transgranicznej polegającej na
reprezentowaniu klienta w postępowaniu, w którym zgodnie z obowiązującymi
przepisami wymagane jest, aby strona była reprezentowana przez adwokata lub
radcę prawnego, prawnik z Unii Europejskiej ma obowiązek współdziałać z osobą
wykonującą jeden z tych zawodów. Jednakże w przypadkach, w których
reprezentacja klienta przez radcę prawnego nie jest dopuszczalna, prawnik z Unii
Europejskiej obowiązany jest współdziałać z adwokatem.
2. Przepisy art. 17 ust. 2–4 stosuje się odpowiednio.

Art. 39. 1. Prawnik z Unii Europejskiej, reprezentujący klienta
w postępowaniu przed sądami i innymi organami władzy publicznej, obowiązany
jest wskazać organowi prowadzącemu postępowanie osobę upoważnioną do
odbioru pism w Rzeczypospolitej Polskiej. W przypadku gdy prawnik z Unii
Europejskiej współdziała z adwokatem lub radcą prawnym zgodnie z art. 38,
domniemywa się, że osobą upoważnioną jest ten adwokat lub radca prawny.
2. W razie niewskazania osoby upoważnionej do odbioru pism
w Rzeczypospolitej Polskiej, pismo przeznaczone dla prawnika z Unii Europejskiej
doręcza się reprezentowanej przez niego stronie, jeżeli ma ona miejsce
zamieszkania lub siedzibę w Rzeczypospolitej Polskiej. W pozostałych
przypadkach pismo pozostawia się w aktach sprawy ze skutkiem doręczenia. Organ
prowadzący postępowanie ma obowiązek pouczyć o tym prawnika z Unii
Europejskiej przy pierwszym doręczeniu.
3. Przepisów ust. 1 i 2 nie stosuje się w postępowaniach, w których do
doręczeń pism przeznaczonych dla prawnika z Unii Europejskiej ma zastosowanie
rozporządzenie (WE) nr 1393/2007 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 13
listopada 2007 r. dotyczące doręczania w państwach członkowskich dokumentów
sądowych i pozasądowych w sprawach cywilnych i handlowych („doręczanie
dokumentów”) oraz uchylające rozporządzenie Rady (WE) nr 1348/2000 (Dz. Urz.
UE L 324 z 10.12.2007, str. 79).

Art. 40. 1. Prawnik z Unii Europejskiej obowiązany jest przy pierwszej
czynności w postępowaniu sądowym dołączyć do akt sprawy dokument
stwierdzający, że jest on zarejestrowany w państwie macierzystym jako osoba
uprawniona do wykonywania zawodu przy użyciu jednego z tytułów zawodowych,
o których mowa w art. 2 pkt 2, oraz poinformować dziekana okręgowej rady
adwokackiej lub dziekana rady okręgowej izby radców prawnych, właściwej ze
względu na siedzibę sądu, o podjęciu świadczenia usługi transgranicznej.
2. Inny niż sąd organ władzy publicznej, przed którym prawnik z Unii
Europejskiej wykonuje czynność, dziekan okręgowej rady adwokackiej lub dziekan
rady okręgowej izby radców prawnych, właściwej ze względu na miejsce
wykonywania czynności, może w każdej chwili zażądać od prawnika z Unii
Europejskiej przedstawienia dokumentu, o którym mowa w ust. 1.
3. Jeżeli dokument nie jest sporządzony w języku polskim, prawnik z Unii
Europejskiej powinien załączyć jego tłumaczenie na język polski, poświadczone
przez tłumacza przysięgłego.

Art. 41. 1. Za zawinione naruszenie obowiązku przestrzegania warunków
wykonywania zawodu i zasad etyki zawodowej, o których mowa w art. 36 i 37,
prawnik z Unii Europejskiej podlega odpowiedzialności dyscyplinarnej według
przepisów o odpowiedzialności dyscyplinarnej adwokatów albo przepisów
o odpowiedzialności dyscyplinarnej radców prawnych.
2. Przepisy art. 10 ust. 2–5 stosuje się odpowiednio.

Art. 42. Na zasadzie wzajemności, o ile umowy międzynarodowe
ratyfikowane przez Rzeczpospolitą Polską lub przepisy organizacji
międzynarodowych, których Rzeczpospolita Polska jest członkiem, nie stanowią
inaczej, w ramach świadczenia usług transgranicznych prawnik spoza Unii
Europejskiej jest uprawniony wyłącznie do reprezentowania w postępowaniu
cywilnym strony będącej obywatelem lub przynależącej do państwa, w którym
prawnik ten jest uprawniony do wykonywania zawodu.

Art. 43. Do prawnika spoza Unii Europejskiej, świadczącego usługę zgodnie
z art. 42, stosuje się odpowiednio przepisy art. 35 ust. 1 oraz art. 36–41.

Art. 43a. Do przetwarzania danych osobowych w celu realizacji zadań,
obowiązków lub uprawnień wynikających z ustawy stosuje się odpowiednio
przepisy działu Ia ustawy z dnia 26 maja 1982 r. – Prawo o adwokaturze i rozdziału
1a ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o radcach prawnych.

Art. 44. (pominięty).

Art. 45. (pominięty).

Art. 46. (pominięty).

Art. 47. (pominięty).

Art. 48. Do dnia wejścia w życie art. 13–17 i art. 35–41 do prawników z Unii
Europejskiej stosuje się odpowiednio przepisy art. 18–20 i art. 42.

Art. 49. (pominięty).

Art. 50. W przypadku prowadzenia przez spółkę, utworzoną w celu
świadczenia pomocy prawnej na podstawie ustawy o spółkach z udziałem
zagranicznym, działalności z naruszeniem art. 49, sąd na żądanie okręgowej rady
adwokackiej lub rady okręgowej izby radców prawnych orzeka wyrokiem
o rozwiązaniu spółki.

Art. 51. Ustawa wchodzi w życie po upływie sześciu miesięcy od dnia
ogłoszenia, z wyjątkiem art. 13–17, art. 21–41, art. 43, art. 45 pkt 5 i 6 i art. 46
pkt 4 i 6, które wchodzą w życie z dniem uzyskania przez Rzeczpospolitą Polską
członkostwa w Unii Europejskiej.