Wejscie w życie: 1 czerwca 2004

Ostatnia Zmiana: 1 marca 2020

Ustawa z dnia 30 kwietnia 2004 r. o świadczeniach przedemerytalnych

Art. 1. Ustawa określa:
1) warunki nabywania i utraty prawa do świadczeń przedemerytalnych;
2) zasady wypłaty i finansowania świadczeń przedemerytalnych.

Art. 2. 1. Prawo do świadczenia przedemerytalnego przysługuje osobie, która:
1) do dnia rozwiązania stosunku pracy lub stosunku służbowego z powodu
likwidacji pracodawcy lub niewypłacalności pracodawcy, w rozumieniu przepisów o ochronie roszczeń pracowniczych w razie niewypłacalności
pracodawcy, u którego była zatrudniona lub pozostawała w stosunku
służbowym przez okres nie krótszy niż 6 miesięcy, ukończyła co najmniej 56
lat – kobieta oraz 61 lat – mężczyzna i posiada okres uprawniający do
emerytury, wynoszący co najmniej 20 lat dla kobiet i 25 lat dla mężczyzn, lub
2) do dnia rozwiązania stosunku pracy lub stosunku służbowego z przyczyn
dotyczących zakładu pracy, w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 20
kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. z
2020 r. poz. 1409), zwanej dalej „ustawą o promocji zatrudnienia”, w którym
była zatrudniona przez okres nie krótszy niż 6 miesięcy, ukończyła co
najmniej 55 lat – kobieta oraz 60 lat – mężczyzna oraz posiada okres
uprawniający do emerytury, wynoszący co najmniej 30 lat dla kobiet i 35 lat
dla mężczyzn, lub
3) do dnia ogłoszenia upadłości prowadziła nieprzerwanie i przez okres nie
krótszy niż 24 miesiące pozarolniczą działalność, w rozumieniu przepisów
ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych
(Dz. U. z 2020 r. poz. 266, 321, 568, 695, 875 i 1291), zwanej dalej „ustawą o systemie ubezpieczeń społecznych”, i za ten okres opłaciła składki na ubezpieczenia społeczne oraz do dnia ogłoszenia upadłości ukończyła co
najmniej 56 lat – kobieta i 61 lat – mężczyzna i posiada okres uprawniający
do emerytury, wynoszący co najmniej 20 lat dla kobiet i 25 lat dla mężczyzn, lub
4) zarejestrowała się we właściwym powiatowym urzędzie pracy w ciągu 30 dni
od dnia ustania prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy, pobieranej
nieprzerwanie przez okres co najmniej 5 lat, i do dnia, w którym ustało prawo
do renty, ukończyła co najmniej 55 lat – kobieta oraz 60 lat – mężczyzna i
osiągnęła okres uprawniający do emerytury, wynoszący co najmniej 20 lat dla
kobiet i 25 lat dla mężczyzn, lub
4a) zarejestrowała się we właściwym powiatowym urzędzie pracy w ciągu 60 dni
od dnia ustania prawa do świadczenia pielęgnacyjnego lub specjalnego
zasiłku opiekuńczego, o których mowa w ustawie z dnia 28 listopada 2003 r.
o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2020 r. poz. 111), lub zasiłku dla
opiekuna, o którym mowa w ustawie z dnia 4 kwietnia 2014 r. o ustaleniu i
wypłacie zasiłków dla opiekunów (Dz. U. z 2020 r. poz. 1297), pobieranych
nieprzerwanie przez okres co najmniej 365 dni, jeżeli utrata prawa do nich
była spowodowana śmiercią osoby, nad którą opieka była sprawowana, i do
dnia, w którym ustało prawo do świadczenia pielęgnacyjnego, specjalnego
zasiłku opiekuńczego lub zasiłku dla opiekuna, ukończyła co najmniej 55 lat
– kobieta oraz 60 lat – mężczyzna i osiągnęła okres uprawniający do
emerytury, wynoszący co najmniej 20 lat dla kobiet i 25 lat dla mężczyzn, lub
5) do dnia rozwiązania stosunku pracy z przyczyn dotyczących zakładu pracy, w
rozumieniu przepisów ustawy o promocji zatrudnienia, w którym była
zatrudniona przez okres nie krótszy niż 6 miesięcy, posiada okres
uprawniający do emerytury, wynoszący co najmniej 35 lat dla kobiet i 40 lat
dla mężczyzn, lub
6) do dnia 31 grudnia roku poprzedzającego rozwiązanie stosunku pracy lub
stosunku służbowego, z powodu likwidacji pracodawcy lub niewypłacalności
pracodawcy, w rozumieniu przepisów o ochronie roszczeń pracowniczych w
razie niewypłacalności pracodawcy, u którego była zatrudniona lub
pozostawała w stosunku służbowym przez okres nie krótszy niż 6 miesięcy, posiadała okres uprawniający do emerytury wynoszący co najmniej 34 lata dla kobiet i 39 lat dla mężczyzn.
2. Za okres uprawniający do emerytury, o którym mowa w ust. 1, uważa się
okres ustalony zgodnie z przepisami art. 5–9, art. 10 ust. 1 oraz art. 11 ustawy z
dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń
Społecznych (Dz. U. z 2020 r. poz. 53, 252, 568 i 1222), zwanej dalej „ustawą o
emeryturach i rentach z FUS”.
3. Świadczenie przedemerytalne przysługuje osobie określonej w ust. 1 po
upływie co najmniej 180 dni pobierania zasiłku dla bezrobotnych, o którym mowa
w ustawie o promocji zatrudnienia, jeżeli osoba ta spełnia łącznie następujące
warunki:
1) nadal jest zarejestrowana jako bezrobotna;
2) w okresie pobierania zasiłku dla bezrobotnych nie odmówiła bez uzasadnionej
przyczyny przyjęcia propozycji odpowiedniego zatrudnienia lub innej pracy
zarobkowej, w rozumieniu ustawy o promocji zatrudnienia, albo zatrudnienia
w ramach prac interwencyjnych lub robót publicznych;
3) złoży wniosek o przyznanie świadczenia przedemerytalnego w terminie
nieprzekraczającym 30 dni od dnia wydania przez powiatowy urząd pracy
dokumentu poświadczającego 180-dniowy okres pobierania zasiłku dla
bezrobotnych.
4. W szczególnie uzasadnionych przypadkach Zakład Ubezpieczeń
Społecznych, na wniosek osoby zainteresowanej, może przywrócić termin złożenia
wniosku, o którym mowa w ust. 3 pkt 3.
5. Do okresu 180 dni pobierania zasiłku dla bezrobotnych, o którym mowa w
ust. 3, wlicza się:
1) okresy, za które, zgodnie z art. 75 ust. 2 ustawy o promocji zatrudnienia,
prawo do zasiłku dla bezrobotnych nie przysługiwało;
2) okresy zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, w rozumieniu przepisów
ustawy o promocji zatrudnienia, albo zatrudnienia w ramach prac
interwencyjnych lub robót publicznych podjętego w tym okresie;
w przypadku gdy zatrudnienie lub inna praca zarobkowa ustanie po upływie
180-dniowego okresu, o którym mowa w ust. 3 pkt 3, prawo do świadczenia
przedemerytalnego przysługuje, jeżeli wniosek o przyznanie tego świadczenia zostanie złożony w terminie nieprzekraczającym 30 dni od dnia ustania zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, w rozumieniu przepisów ustawy o promocji zatrudnienia, albo zatrudnienia w ramach prac interwencyjnych
lub robót publicznych.
5a. Przepis ust. 4 stosuje się odpowiednio do terminu złożenia wniosku, o
którym mowa w ust. 5 pkt 2.
6. Prawo do świadczenia przedemerytalnego przysługuje również osobom, o
których mowa w art. 6 ustawy z dnia 19 czerwca 1997 r. o zakazie stosowania
wyrobów zawierających azbest (Dz. U. z 2017 r. poz. 2119 oraz z 2020 r. poz. 284),
po spełnieniu warunków, o których mowa w ust. 3.

Art. 3. 1. Kwota świadczenia przedemerytalnego wynosi 1210,99 zł
miesięcznie, z wyjątkiem świadczeń dla osób, o których mowa w art. 2 ust. 1 pkt 4,
których świadczenie nie może być wyższe niż ostatnio otrzymywana renta.
2. Kwota, o której mowa w ust. 1, podlega waloryzacji na zasadach i w
terminach przewidzianych w ustawie o emeryturach i rentach z FUS.

Art. 4. 1. Prawo do świadczenia przedemerytalnego ustaje:
1) na wniosek osoby pobierającej świadczenie przedemerytalne;
2) w dniu poprzedzającym dzień nabycia prawa do emerytury, która jest ustalona
decyzją terenowej jednostki organizacyjnej Zakładu Ubezpieczeń
Społecznych, zwanej dalej „organem rentowym”, lub innego organu
emerytalno-rentowego określonego w odrębnych przepisach;
3) z dniem osiągnięcia wieku 60 lat przez kobietę i 65 lat przez mężczyznę;
4) z dniem nabycia prawa własności lub objęcia w posiadanie (samoistne lub
zależne) nieruchomości rolnej o powierzchni użytków rolnych
przekraczających 2 ha przeliczeniowe albo współwłasności nieruchomości
rolnej, jeżeli udział przekracza 2 ha przeliczeniowe;
5) wraz ze śmiercią osoby uprawnionej.
2. Prawo do świadczenia przedemerytalnego ulega zawieszeniu w przypadku
nabycia prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy, renty inwalidzkiej albo
podjęcia wypłaty renty strukturalnej lub świadczenia o charakterze rentowym
z instytucji zagranicznej.
3. Wstrzymanie wypłaty świadczenia przedemerytalnego następuje,
poczynając od:
1) miesiąca przypadającego po miesiącu, w którym złożono wniosek, o którym
mowa w ust. 1 pkt 1;
2) dnia nabycia prawa do emerytury, o której mowa w ust. 1 pkt 2;
3) dnia osiągnięcia wieku 60 lat przez kobietę i 65 lat przez mężczyznę;
4) dnia nabycia prawa własności lub objęcia w posiadanie (samoistne lub
zależne) nieruchomości rolnej o powierzchni użytków rolnych
przekraczających 2 ha przeliczeniowe albo współwłasności nieruchomości
rolnej, jeżeli udział przekracza 2 ha przeliczeniowe;
5) miesiąca przypadającego po miesiącu, w którym zmarła osoba uprawniona;
6) dnia nabycia prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy, renty inwalidzkiej
albo podjęcia wypłaty renty strukturalnej lub świadczenia o charakterze
rentowym z instytucji zagranicznej;
7) najbliższego możliwego technicznie terminu płatności, jeżeli wstrzymanie
wypłaty świadczenia przedemerytalnego nie było możliwe w terminie, o
którym mowa w pkt 2, 4 i 6.
4. W razie nabycia przez osobę uprawnioną do świadczenia
przedemerytalnego prawa do renty rodzinnej lub uposażenia rodzinnego wypłaca
się jedno z tych świadczeń – wyższe lub wybrane przez uprawnionego.
5. Osoba pobierająca świadczenie przedemerytalne jest obowiązana
zawiadomić organ rentowy wypłacający to świadczenie o okolicznościach
powodujących ustanie lub zawieszenie prawa do tego świadczenia.

Art. 5. 1. Świadczenie przedemerytalne ulega zmniejszeniu lub zawieszeniu,
na zasadach określonych w ust. 2–5, 7 i 8, w przypadku osiągania przychodu, o
którym mowa w art. 104 ustawy o emeryturach i rentach z FUS, zwanego dalej „przychodem”.
2. Świadczenie przedemerytalne ulega zmniejszeniu, jeżeli kwota przychodu
przekracza miesięcznie kwotę 25% przeciętnego wynagrodzenia w roku
kalendarzowym poprzedzającym termin waloryzacji, ogłoszonego przez Prezesa
Głównego Urzędu Statystycznego do celów emerytalnych, zwaną dalej
„dopuszczalną kwotą przychodu”, nie przekracza jednak kwoty 70% tego
wynagrodzenia, zwanej dalej „graniczną kwotą przychodu”.
3. Jeżeli kwota przychodu przekracza dopuszczalną kwotę przychodu,
świadczenie przedemerytalne ulega zmniejszeniu o kwotę tego przekroczenia, z
zastrzeżeniem ust. 4.
4. W przypadku gdy w wyniku zmniejszenia, o którym mowa w ust. 3, kwota
świadczenia przedemerytalnego byłaby niższa niż 605,50 zł, świadczenie
przedemerytalne wynosi 605,50 zł, z zastrzeżeniem ust. 5. Do kwoty świadczenia
przedemerytalnego w wysokości 605,50 zł art. 3 ust. 2 stosuje się odpowiednio.
5. W przypadku gdy kwota przychodu przekracza graniczną kwotę
przychodu, świadczenie przedemerytalne ulega zawieszeniu.
6. (uchylony)
7. Przychód uważa się za osiągnięty w miesiącu, w którym został wypłacony.
8. Przy ustalaniu przychodu nie uwzględnia się kwot przychodu należnych za
okres przed dniem, od którego ustalono prawo do świadczenia przedemerytalnego.

Art. 6. 1. Rozliczenie przychodu następuje po zakończeniu roku
rozliczeniowego, ustalonego od dnia 1 marca każdego roku do ostatniego dnia
lutego następnego roku, w formie rozliczenia rocznego lub miesięcznego, w
zależności od tego, która forma rozliczenia jest dla świadczeniobiorcy
korzystniejsza.
2. Osoba pobierająca świadczenie przedemerytalne jest obowiązana
niezwłocznie powiadomić organ rentowy o osiąganiu przychodu oraz o wysokości
tego przychodu, a po zakończeniu roku rozliczeniowego, w terminie do dnia 31
maja następnego roku, o wysokości przychodu uzyskanego w roku
rozliczeniowym, z uwzględnieniem przychodów uzyskanych w kolejnych
miesiącach tego roku.
3. Obowiązek powiadomienia, o którym mowa w ust. 2, spoczywa
odpowiednio na pracodawcy i zleceniodawcy lub innym płatniku składek, a w
przypadku osoby pełniącej służbę – na właściwej jednostce organizacyjnej.
4. Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych ogłasza, w formie komunikatu,
w Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej Polskiej „Monitor Polski”, co najmniej
na 7 dni roboczych przed najbliższym terminem waloryzacji, obowiązujące
w kolejnym roku rozliczeniowym:
1) dopuszczalną kwotę przychodu oraz graniczną kwotę przychodu, ustalone na
podstawie przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w roku kalendarzowym poprzedzającym termin waloryzacji, ogłoszonego do celów emerytalnych
przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego, z zaokrągleniem do 10 groszy w górę;
2) roczną dopuszczalną kwotę przychodu oraz roczną graniczną kwotę
przychodu – dla każdego roku rozliczeniowego, stanowiące – odpowiednio –
dwunastokrotność kwot, o których mowa w pkt 1.

Art. 6a. 1. W celu dokonania rozliczenia rocznego organ rentowy ustala
łączną kwotę przychodu osiągniętą w okresie roku rozliczeniowego i porównuje ją z:
1) roczną dopuszczalną kwotą przychodu,
2) roczną graniczną kwotą przychodu
– z tym że okres, z którego ustala się kwoty roczne, ulega odpowiedniemu
skróceniu w roku rozliczeniowym, w którym prawo do świadczenia
przedemerytalnego powstało, ustało lub w którym wypłata tego świadczenia była
wstrzymana z przyczyn określonych w art. 4 ust. 2 lub 4 lub na podstawie art. 103
ust. 3 ustawy o emeryturach i rentach z FUS.
2. Jeżeli kwota przychodu uzyskana w roku rozliczeniowym przekroczyła
roczną dopuszczalną kwotę przychodu, nie przekroczyła jednak rocznej granicznej
kwoty przychodu, organ rentowy ustala łączną kwotę zmniejszenia w roku rozliczeniowym zgodnie z art. 5 ust. 3, z uwzględnieniem art. 5 ust. 4.
3. Jeżeli kwota przychodu uzyskanego w roku rozliczeniowym przekroczyła
roczną graniczną kwotę przychodu, organ rentowy ustala, że w roku
rozliczeniowym świadczenie przedemerytalne podlegało zawieszeniu.
4. Jeżeli w roku rozliczeniowym świadczenie przedemerytalne zostało
wypłacone w wysokości innej niż wynikająca z rozliczenia, o którym mowa w ust.
1–3, w przypadku gdy kwota wypłaconych świadczeń:
1) była wyższa od kwoty wynikającej z rozliczenia – organ rentowy ustala kwotę
nienależnie pobranych świadczeń i dochodzi jej zwrotu na zasadach
przewidzianych w ustawie o emeryturach i rentach z FUS;
2) była niższa od kwoty wynikającej z rozliczenia – organ rentowy dokonuje
zwrotu kwoty świadczenia.

Art. 6b. 1. W celu dokonania rozliczenia miesięcznego organ rentowy ustala
kwoty przychodu osiągnięte przez osobę uprawnioną do świadczenia
przedemerytalnego w okresie kolejnych miesięcy roku rozliczeniowego i
porównuje je z kwotami przychodu: dopuszczalną i graniczną, a następnie:
1) ustala kwoty nienależnie pobranych świadczeń i dochodzi ich zwrotu na
zasadach przewidzianych w ustawie o emeryturach i rentach z FUS, jeżeli
kwota wypłaconych świadczeń była wyższa od kwoty wynikającej z rozliczenia;
2) dokonuje zwrotu kwoty świadczenia, jeżeli kwota wypłaconych świadczeń
była niższa od kwoty wynikającej z rozliczenia.
2. Do miesięcznego rozliczania świadczeń art. 6a stosuje się odpowiednio.

Art. 7. 1. Prawo do świadczenia przedemerytalnego ustala się na wniosek
osoby zainteresowanej, od następnego dnia po dniu złożenia wniosku wraz z
dokumentami, o których mowa w ust. 3 i 4.
2. Wniosek składa się do organu rentowego właściwego ze względu na
miejsce zamieszkania.
3. Do wniosku dołącza się dowody uzasadniające prawo do świadczenia
przedemerytalnego, w tym decyzję o utracie prawa do zasiłku dla bezrobotnych lub
informację o upływie 180 dni pobierania zasiłku dla bezrobotnych, o którym mowa
w art. 2 ust. 3, a także dowody wymagane do ustalenia prawa do emerytury oraz jej
wysokości, określone przepisami ustawy o emeryturach i rentach z FUS.
4. W przypadku osoby, o której mowa w art. 2 ust. 1 pkt 4a, do wniosku
dołącza się również zaświadczenie właściwego organu potwierdzające
nieprzerwane pobieranie przez okres co najmniej 365 dni świadczenia
pielęgnacyjnego lub specjalnego zasiłku opiekuńczego, lub zasiłku dla opiekuna,
utratę prawa do nich z powodu śmierci osoby, nad którą opieka była sprawowana,
a także datę ustania tego prawa.

Art. 8. 1. Decyzję w sprawie świadczenia przedemerytalnego wydaje i
świadczenie to wypłaca organ rentowy właściwy ze względu na miejsce
zamieszkania osoby uprawnionej do świadczenia przedemerytalnego.
2. Od decyzji organu rentowego przysługują środki odwoławcze przewidziane
w ustawie o systemie ubezpieczeń społecznych dla decyzji w sprawach emerytur i rent.

Art. 9. 1. Świadczenie przedemerytalne wypłaca się za miesiąc kalendarzowy
w terminie płatności wskazanym w decyzji organu rentowego.
2. Świadczenie przedemerytalne za niepełny miesiąc ustala się, dzieląc kwotę
świadczenia przez liczbę dni kalendarzowych w miesiącu, a otrzymaną kwotę
mnoży się przez liczbę dni kalendarzowych, za które świadczenie przysługuje.

Art. 10. 1. Osobie, która pokryła koszty pogrzebu po śmierci:
1) osoby pobierającej świadczenie przedemerytalne,
2) członka rodziny osoby, o której mowa w pkt 1, spełniającego warunki do
uzyskania renty rodzinnej
– przysługuje zasiłek pogrzebowy na zasadach i w wysokości określonych w
ustawie o emeryturach i rentach z FUS.
2. Decyzje w sprawach zasiłku pogrzebowego wydają i zasiłki te wypłacają
organy rentowe.
3. W razie zbiegu prawa do zasiłku pogrzebowego na podstawie ustawy z
prawem do zasiłku pogrzebowego lub do świadczenia w wysokości zasiłku
pogrzebowego na podstawie odrębnych przepisów – zasiłek pogrzebowy, o którym
mowa w ust. 1, nie przysługuje.

Art. 11. W sprawach nieuregulowanych w ustawie stosuje się odpowiednio przepisy:
1) art. 78–81, art. 88–94, art. 98, art. 103 ust. 3, art. 114, art. 116 ust. 1b i 2, art.
117 ust. 1–4a, art. 118 ust. 1–5, art. 121, art. 122 ust. 1, art. 124, art. 125a, art.
128, art. 129 ust. 1, art. 130 ust. 2 i 3, art. 132, art. 133, art. 134 ust. 1 pkt 1,
2, 4 i 5 oraz ust. 2 pkt 2 i 3, art. 135, art. 136b–140, art. 141 ust. 1–3 i art. 142–
144 ustawy o emeryturach i rentach z FUS, przy czym kwotę wolną od
potrąceń i egzekucji ustala się według zasad określonych dla emerytury;
2) art. 80 pkt 1–4, art. 82, art. 84 ust. 1, 4a, 6–8e i 11 oraz art. 85 ustawy o
systemie ubezpieczeń społecznych.

Art. 12. 1. Świadczenia przedemerytalne i zasiłki pogrzebowe oraz koszty ich
obsługi są finansowane ze środków Funduszu Pracy.
2. Koszty obsługi, o których mowa w ust. 1, wynoszą 1,2% kwoty
przeznaczonej na wypłatę świadczeń przedemerytalnych i zasiłków pogrzebowych.
3. Podstawą przekazania środków na wypłatę świadczeń przedemerytalnych
i zasiłków pogrzebowych oraz kosztów ich obsługi jest umowa zawarta między
ministrem właściwym do spraw pracy a Prezesem Zakładu Ubezpieczeń Społecznych.

Art. 13. (pominięty).

Art. 14. (pominięty).

Art. 15. (pominięty).

Art. 16. (pominięty).

Art. 17. (pominięty).

Art. 18. (pominięty).

Art. 19. (pominięty).

Art. 20. (pominięty).

Art. 21. (pominięty).

Art. 22. (pominięty).

Art. 23. 1. Świadczenia przedemerytalne przyznane na zasadach określonych
w przepisach o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu stają się świadczeniami
w rozumieniu niniejszej ustawy, w dotychczasowej wysokości, z uwzględnieniem art. 3 ust. 2.
2. Świadczenia przedemerytalne przyznane na zasadach określonych w
przepisach o zakazie stosowania wyrobów zawierających azbest stają się
świadczeniami w rozumieniu niniejszej ustawy, w dotychczasowej wysokości, z
uwzględnieniem art. 3 ust. 2.
3. Z dniem 1 sierpnia 2004 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych przejmuje
zadania związane z przyznawaniem i wypłatą świadczeń przedemerytalnych.
4. Świadczenia przedemerytalne, o których mowa w ust. 1 i 2, wypłaca się za
miesiąc kalendarzowy, w terminie płatności wskazanym w zawiadomieniu organu rentowego.

Art. 24. 1. Powiatowe urzędy pracy są obowiązane przekazać w terminie 14
dni od dnia wejścia w życie niniejszej ustawy organom rentowym dokumentację
umożliwiającą kontynuację wypłaty świadczeń przedemerytalnych od dnia
przejęcia przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych przyznawania i wypłaty
świadczeń przedemerytalnych.
2. W terminie 14 dni od dnia przejęcia przez Zakład Ubezpieczeń
Społecznych przyznawania i wypłaty świadczeń przedemerytalnych powiatowe
urzędy pracy przekażą:
1) listy osób, którym zawieszono lub wstrzymano wypłatę świadczenia
przedemerytalnego do dnia przejęcia przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych
przyznawania i wypłaty świadczeń przedemerytalnych, oraz osób
niepobierających świadczenia przedemerytalnego z przyczyn określonych w art. 27 ust. 1 pkt 3–6 i ust. 2 ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (Dz. U. z 2003 r. poz. 514, z późn. zm.);
2) dokumentację dotyczącą osób, którym ustalono lub zawieszono prawo do
świadczenia przedemerytalnego w okresie pomiędzy dniem wejścia w życie
niniejszej ustawy a dniem przejęcia przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych
przyznawania i wypłaty świadczeń przedemerytalnych;
3) informację dotyczącą ostatniego miejsca zatrudnienia osób uprawnionych do
świadczeń przedemerytalnych refinansowanych w części przez PKP SA, o
których mowa w art. 58 ustawy wymienionej w art. 18.
3. Dokumentacja, o której mowa w ust. 2 pkt 2, obejmuje:
1) informację o kwocie przysługującego świadczenia przedemerytalnego oraz
okresie jego pobierania;
2) informację o członkach rodziny uprawnionych do zgłoszenia do
ubezpieczenia zdrowotnego;
3) kopię decyzji przyznającej świadczenie przedemerytalne oraz kopie innych
dokumentów mających wpływ na prawo do świadczenia lub jego wysokość;
4) dane identyfikacyjne osób uprawnionych do świadczeń przedemerytalnych i
członków ich rodzin, o których mowa w pkt 2, w tym numery PESEL i NIP;
5) poświadczone przez osobę uprawnioną do świadczenia przedemerytalnego
powiadomienie, o którym mowa w ust. 5.
4. Powiatowy urząd pracy przekazuje do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych
dokumentację, o której mowa w ust. 3, dotyczącą osób niepobierających świadczeń
przedemerytalnych z przyczyn określonych w art. 27 ust. 1 pkt 3–6 i ust. 2 ustawy
z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu w terminie
do 5 dni po dniu nabycia prawa do świadczenia przedemerytalnego.
5. Dokumentacja jest przekazywana w indywidualnych aktach każdej osoby
uprawnionej do świadczenia przedemerytalnego.
6. Powiatowe urzędy pracy są obowiązane do powiadomienia osób
uprawnionych do świadczeń przedemerytalnych o przejęciu wypłaty tych
świadczeń przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych, o warunkach wypłaty tych świadczeń od dnia przejęcia przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych przyznawania i wypłaty świadczeń przedemerytalnych, o wynikających z ustawy obowiązkach ciążących na osobach uprawnionych, a także o innych okolicznościach, mających
wpływ na prawo do świadczenia przedemerytalnego oraz jego wysokość.
7. Zakład Ubezpieczeń Społecznych jest uprawniony do przetwarzania
danych osobowych w zakresie niezbędnym do przyznania i wypłacania świadczeń
przedemerytalnych na zasadach określonych w ustawie oraz przejęcia wypłaty
świadczeń i zasiłków przedemerytalnych przyznanych na podstawie przepisów
dotychczasowych.

Art. 25. 1. Zasiłki przedemerytalne przyznane na zasadach określonych w
ustawie o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu stają się zasiłkami w
rozumieniu niniejszej ustawy, z tym że zachowuje się je w dotychczasowej
wysokości i z dniem 1 sierpnia 2004 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych przejmie
zadania związane z ich wypłatą.
2. Zasiłki przedemerytalne podlegają waloryzacji na zasadach i w terminach
przewidzianych w ustawie o emeryturach i rentach z FUS.
3. Do ustania, zmniejszenia i zawieszenia prawa do zasiłku
przedemerytalnego oraz wstrzymania jego wypłaty przepisy art. 4–6b stosuje się
odpowiednio.
4. W przypadku zbiegu prawa do zasiłku przedemerytalnego z prawem do
renty rodzinnej wypłaca się jedno z tych świadczeń – wyższe lub wybrane przez
uprawnionego.
5. W zakresie kompletowania, sposobu przekazywania informacji i
dokumentacji oraz powiadamiania osób uprawnionych o przejęciu wypłaty
zasiłków przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych, przekazywanej organom
rentowym przez powiatowe urzędy pracy, art. 24 stosuje się odpowiednio.
6. Zasiłki przedemerytalne oraz koszty ich obsługi są finansowane ze środków
Funduszu Pracy.

Art. 26. 1. Osobie, która pokryła koszty pogrzebu po śmierci:
1) osoby pobierającej zasiłek przedemerytalny,
2) członka rodziny osoby, o której mowa w pkt 1, spełniającego warunki do
uzyskania renty rodzinnej
– przysługuje zasiłek pogrzebowy na zasadach i w wysokości określonych w
ustawie o emeryturach i rentach z FUS.
2. Do zasiłku pogrzebowego, o którym mowa w ust. 1, art. 10 ust. 2 i 3 stosuje
się odpowiednio.

Art. 27. Zasiłki przedemerytalne wypłaca się za miesiąc kalendarzowy, w
terminie płatności wskazanym w zawiadomieniu organu rentowego.

Art. 28. 1. Przepisy art. 5 i 6 stosuje się od dnia przejęcia przez Zakład
Ubezpieczeń Społecznych przyznawania i wypłaty świadczeń przedemerytalnych,
z tym że za rok rozliczeniowy, o którym mowa w art. 6 ust. 1, uważa się okres od
dnia tego przejęcia do dnia 28 lutego 2005 r.
2. Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych ogłosi, w formie komunikatu, w
Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej Polskiej „Monitor Polski” w ciągu 14 dni
od dnia wejścia w życie ustawy:
1) dopuszczalne kwoty przychodu oraz graniczne kwoty przychodu
obowiązujące począwszy od dnia przejęcia przez Zakład Ubezpieczeń
Społecznych przyznawania i wypłaty świadczeń przedemerytalnych, ustalone
na podstawie przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w 2003 r.,
ogłoszonego do celów emerytalnych przez Prezesa Głównego Urzędu
Statystycznego, z zaokrągleniem do 10 groszy w górę;
2) roczną dopuszczalną kwotę przychodu oraz roczną graniczną kwotę
przychodu dla okresu, o którym mowa w ust. 1, stanowiące iloczyny kwot, o
których mowa w pkt 1, i liczby miesięcy, stanowiących rok rozliczeniowy, o
którym mowa w ust. 1.
3. W okresie od dnia 1 marca 2005 r. do końca lutego roku, w którym jest
przeprowadzana kolejna waloryzacja emerytur i rent, dopuszczalne kwoty
przychodu, graniczne kwoty przychodu oraz roczna dopuszczalna kwota przychodu
i roczna graniczna kwota przychodu, dla każdego roku rozliczeniowego,
obowiązują w wysokości ustalonej na podstawie przeciętnego miesięcznego
wynagrodzenia w 2004 r., ogłoszonego do celów emerytalnych przez Prezesa
Głównego Urzędu Statystycznego. Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych
ogłosi wysokość tych kwot, w formie komunikatu, w Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej Polskiej „Monitor Polski” co najmniej na 7 dni roboczych przed dniem 1 marca 2005 r.

Art. 29. 1. Osoby, które do dnia przejęcia przez Zakład Ubezpieczeń
Społecznych wypłaty zasiłków przedemerytalnych spełniały warunki do nabycia
prawa do zasiłku przedemerytalnego, zachowują to prawo na zasadach określonych
w art. 11 ust. 2 ustawy z dnia 17 grudnia 2001 r. o zmianie ustawy o
gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa, ustawy o ochronie
roszczeń pracowniczych w razie niewypłacalności pracodawcy, ustawy o
zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, ustawy o zakazie stosowania wyrobów
zawierających azbest, ustawy o Trójstronnej Komisji do Spraw Społeczno-Gospodarczych i wojewódzkich komisjach dialogu społecznego oraz ustawy o
ułatwieniu zatrudnienia absolwentom szkół (Dz. U. poz. 1793).
2. Osoby, które do dnia przejęcia przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych
przyznawania i wypłaty świadczeń przedemerytalnych zarejestrowały się w
urzędzie pracy i spełniały warunki do nabycia prawa do świadczenia
przedemerytalnego nabywają to prawo na zasadach określonych w ustawie z dnia
14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu w brzmieniu
obowiązującym w dniu poprzedzającym dzień wejścia w życie niniejszej ustawy.
3. Powiatowe urzędy pracy do dnia przejęcia przez Zakład Ubezpieczeń
Społecznych przyznawania i wypłaty świadczeń przedemerytalnych ustalają i
wypłacają świadczenia przedemerytalne osobom zarejestrowanym w powiatowych
urzędach pracy do dnia przejęcia na zasadach określonych w przepisach ustawy, o
której mowa w ust. 2.

Art. 30. 1. Do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w
życie niniejszej ustawy stosuje się przepisy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu
bezrobociu. Przez sprawy wszczęte i niezakończone rozumie się również wnioski
o ustalenie prawa do świadczenia przedemerytalnego złożone przed dniem
przejęcia przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych przyznawania i wypłaty
świadczeń przedemerytalnych podlegające rozpatrzeniu po dniu przejęcia w związku z art. 37l ust. 2 i art. 27 ust. 1 pkt 5 i 6 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu.
2. W przypadku ustalenia po dniu wejścia w życie ustawy prawa do
świadczenia przedemerytalnego lub zasiłku przedemerytalnego, na podstawie
przepisów o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, powiatowe urzędy pracy
po dokonaniu wypłaty świadczeń przedemerytalnych i zasiłków
przedemerytalnych za okres do dnia przejęcia przez Zakład Ubezpieczeń
Społecznych przyznawania i wypłaty świadczeń przedemerytalnych niezwłocznie
przekażą Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych informację i dokumentację, o
których mowa w art. 24 ust. 2 pkt 3 i ust. 3.
3. Świadczenia przedemerytalne i zasiłki przedemerytalne przyznane w
przypadkach określonych w ust. 2 przed dniem przejęcia przez Zakład Ubezpieczeń
Społecznych przyznawania i wypłaty świadczeń przedemerytalnych stają się
świadczeniami przedemerytalnymi i zasiłkami przedemerytalnymi w rozumieniu ustawy.
4. Dochodzenia zwrotu nienależnie pobranych zasiłków przedemerytalnych i
świadczeń przedemerytalnych za okres przypadający przed dniem przejęcia przez
Zakład Ubezpieczeń Społecznych przyznawania i wypłaty świadczeń przedemerytalnych dokonują powiatowe urzędy pracy według zasad określonych w
przepisach o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu.
5. W przypadku przyznania prawa do emerytury, renty z tytułu niezdolności
do pracy, renty szkoleniowej, renty socjalnej, zasiłku chorobowego, świadczenia
rehabilitacyjnego lub renty rodzinnej w wysokości przekraczającej połowę
minimalnego wynagrodzenia za pracę za okres, za który wypłacono świadczenie
przedemerytalne lub zasiłek przedemerytalny z Funduszu Pracy przed dniem
przejęcia przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych przyznawania i wypłaty
świadczeń przedemerytalnych, Zakład Ubezpieczeń Społecznych oraz organy
rentowe pobrane z tego tytułu kwoty, w wysokości uwzględniającej zaliczkę na
podatek dochodowy od osób fizycznych i składkę na ubezpieczenie zdrowotne,
zaliczają na poczet przyznanego świadczenia. Kwoty te traktuje się jak świadczenia
wypłacane w kwocie zaliczkowej w rozumieniu ustawy o emeryturach i rentach z
Funduszu Ubezpieczeń Społecznych.
6. Kwota zaliczona na poczet przyznanego świadczenia nie może być wyższa
niż ustalona za poszczególne miesiące okresu, o którym mowa w ust. 5, kwota
emerytury, renty z tytułu niezdolności do pracy, renty szkoleniowej, renty socjalnej,
zasiłku chorobowego, świadczenia rehabilitacyjnego lub renty rodzinnej.
7. Zakład Ubezpieczeń Społecznych lub inny organ rentowy przekazuje kwotę
zaliczoną na poczet przyznanego świadczenia, o której mowa w ust. 5, na rachunek
bankowy Funduszu Pracy właściwego powiatowego urzędu pracy, który wypłacił
zasiłek przedemerytalny lub świadczenie przedemerytalne za okres przed dniem
przejęcia przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych przyznawania i wypłaty
świadczeń przedemerytalnych.

Art. 31. Po rocznym okresie obowiązywania ustawy minister właściwy do
spraw pracy przedstawi Sejmowi Rzeczypospolitej Polskiej, w okresie 3 miesięcy,
sprawozdanie z realizacji ustawy, z uwzględnieniem skutków finansowych oraz
liczby świadczeniobiorców.

Art. 32. Ustawa wchodzi w życie z dniem 1 czerwca 2004 r., z wyjątkiem art.
2–12, 14, 16, 18, 20, 21, 23, 25 ust. 1–4 i 6 oraz art. 26–28, które wchodzą w życie
z dniem 1 sierpnia 2004 r.